Hockeysters weten Europese titel te relativeren

Weer een Europese titel, weer een afrekening met het trauma van Athene. Het eerste was waar, het tweede niet, zo benadrukte bondscoach Marc Lammers van de Nederlandse hockeysters zaterdag na de 2-1 zege op het kleurloze Duitsland in de finale van het Europees kampioenschap in Dublin. ,,Het is dat jullie er steeds weer over beginnen, voor ons is het allang verleden tijd.''

Lammers (36) heeft zijn lessen getrokken uit de verloren olympische finale in de Griekse hoofdstad, waar zijn in de voorronde oppermachtige ploeg werd afgetroefd door het lager ingeschatte Duitsland. ,,Marc is rustiger geworden, al ziet hij nog altijd geen detail over het hoofd'', stelde videoman Lars Gillhaus, die de oud-international al vijfentwintig jaar kent. ,,Maar hij weet nu dat hij af en toe moet berusten in het onvermijdelijke; je kan je huiswerk nog zo goed gedaan hebben, dat wil niet zeggen dat je altijd de bijbehorende beloning ontvangt. Marc beseft nu dat je soms gewoon ook een flinke dosis geluk nodig hebt.''

En een uitgebalanceerd begeleidingsteam. Het vorige telde te veel gelijkgestemde geesten. ,,Niets ten nadele van hen, maar ditmaal zijn de karakters wat beter op elkaar afgestemd'', erkende Lammers, die niet voor niets de ervaren fysiotherapeut en vertrouwenspersoon Johannes Veen terughaalde.

Zijn toegenomen zelfkennis kwam echter vooral tot uitdrukking met de aanstelling van zijn tegenpool Rob Bianchi tot assistent. Als voormalig profvoetballer en voortijdig afgeserveerd hockeybondscoach (mannen) heeft de 57-jarige Amsterdammer ,,alles al wel gezien en meegemaakt, en dan bedoel ik zowel de leuke als de minder leuke dingen''. In Dublin speelde de Kampong-coach met verve de rol van achtervanger.

Zijn ,,aanvullende en ondersteunende rol als klankbord'' is Bianchi, geroemd om zijn sociale vaardigheden, op het lijf geschreven. ,,Marc zocht iemand die af en toe op de rem gaat staan, omdat hij weet dat hij kan doordraven. In de praktijk valt dat overigens mee; ik hoef slechts wat bij te sturen en bij te remmen, meer niet.''

Toch was het in de Ierse hoofdstad opvallend dat niet Lammers maar Bianchi de warming-up voor zijn rekening nam. Het zenuwachtige ge-ijsbeer op het veld, vlak voorafgaand aan een wedstrijd, is daarmee verleden tijd. Bianchi: ,,Onze rolverdeling is helder: Marc is de coach, ik ben de assistent. Maar dat wil niet zeggen dat ik alleen maar ballen opraap. Marc beseft dat je alleen leiding kan geven als je die kan afstaan.''

In navolging van Lammers weersprak ook aanvoerster Minke Booij de suggestie als zou de teleurstelling van `Athene' nog steeds door de hoofden spoken. ,,Dat hoofdstuk is afgesloten. Aan tafel wordt er nog wel eens een grapje over gemaakt, maar dat is het dan ook wel. Veel meiden hebben Athene niet eens meegemaakt, voor hen heeft dat toernooi geen enkele betekenis. Dit is een nieuw team, dat vorig najaar een nieuwe start heeft gemaakt.''

En meteen toesloeg door in november het post-olympische en daardoor gedevalueerde toernooi om de Champions Trophy in Argentinië winnend af te sluiten. Daar bewees de nieuwe generatie al in weinig onder te doen voor de oude garde, van wie er vijf na `Athene' opstapten. Onder hen ook de twee ijzervreters van Den Bosch, strafcornerspecialiste Ageeth Boomgaardt en aanvalster Mijntje Donners, die veel toevoegden, maar tevens een (te?) dominante rol opeisten binnen het collectief.

Booij, eveneens lid van de `Bossche connectie', bleef en ziet een jaar na dato voldoende ruimte voor verbetering. ,,In plaats dat wij de tegenstander onze wil opleggen, worden wij zelf nog te vaak met de rug tegen de muur gezet'', analyseerde de 28-jarige verdedigster, die zaterdag het tweede doelpunt voor haar rekening nam.

Aangename verrassing op het universiteitscomplex van Dublin was de pas 19-jarige Ellen Hoog, een van ,,de jonge veulentjes aan wie we nog heel veel plezier gaan beleven'', aldus Bianchi. De dartele aanvalster van SCHC toonde moed en flair, maakte zaterdag het openingsdoelpunt en stond met haar onbevangen spel symbool voor de rest van de gerenoveerde selectie.

Maar wat is de waarde van een Europese titel, waar Nederland een abonnement op lijkt te hebben? Zes van de zeven edities won de ploeg tot dusver, maar garanties boden die overwinningen niet. Vijftien jaar geleden is het alweer dat de hockeysters voor het laatst een `groot' toernooi (WK Sydney) wonnen. Sindsdien moest steevast voorrang worden verleend aan ploegen die wél in staat bleken fysieke kracht aan mentale hardheid te koppelen.

Zover is Nederland nog niet, weet Lammers. Hij wil zijn speelsters vooral niet overvragen, maar beseft dat zijn ploeg fysiek aan kracht zal moeten winnen, wil het de strijd aan kunnen gaan met Australië, Argentinië en China. ,,We hebben hier een stap gemaakt, nu op naar de volgende.''

Lammers mag dan rustiger zijn geworden, hij is nog altijd een controlfreak, zoals hij zaterdag onomwonden toegaf. Dat kan nog leuk worden, nu de coach uit Rosmalen in samenspraak met zijn selectie heeft ingestemd met een tv-documentaire, waarbij regisseur Niek Koppen `het binnenste' van de ploeg wil vastleggen in de aanloop naar het wereldkampioenschap in september 2006. Koppen zal speelsters en begeleiders bovenop hun huid zitten.

    • Mark Hoogstad