We have nothing further

Amerikaanse verdachten zonder geld krijgen nauwelijks juridische bijstand. Zoals Frances Newton uit Texas, die ter dood is veroordeeld voor de moord op haar man en twee kinderen. Ze had een motief en een wapen. Maar er zijn ook aanwijzingen voor haar onschuld. Reconstructie van een gang naar de dodencel.

Gatesville, Texas. Aan de voet van een berg ligt een tiental barakken te blakeren in de harde middagzon. Het gevangeniscomplex is omheind met metershoog prikkeldraad; op wachttorens staan bewakers met het geweer op de schouder. In Mountainview wachten zeven vrouwen geïsoleerd van de andere gevangenen op executie: death row.

Frances Newton (40) heeft er al bijna achttien jaar opzitten. Roerloos wacht ze het bezoek op in een grote plexiglazen kooi. De stilte van een jonge non. Ze maakt een verlegen indruk, maar haar ogen staan belangstellend. We spreken elkaar via een hor op borsthoogte. Haar stem heeft een zachte singsong en ze praat af en toe in Ebonics, het dialect van Afro-Amerikanen.

14 september is de datum van haar executie. Ze zal worden vastgebonden op een tafel en drie injecties krijgen die de spieren verlammen en tot hartstilstand leiden.

Hoe bereidt u zich voor op die dag?

,,Het is voor mij de tweede keer. Ik zou eerst op 7 december geëxecuteerd worden, maar kreeg twee uur ervoor te horen dat de gouverneur uitstel had gegeven. Nee, ik maak me niet druk... Ik probeer hoop te houden.'' Zachtjes: ,,Je probeert van dag tot dag te leven.''

Wordt u niet moe?

,,Nee'', zegt ze. Maar ze knikt haast onmerkbaar van wel en een traan biggelt over haar wang.

Wilt u eigenlijk dat er een eind aan komt, one way or the other?

Ze moet een beetje lachen, door haar tranen heen. ,,Zo moe ben ik ook weer niet.''

De gouverneur van Texas kan haar doodstraf omzetten in levenslang, maar evenals zijn voorganger, president Bush, die een recordaantal executies toestond (152), heeft hij niet de gewoonte genadig te zijn.

Is er een mogelijkheid dat uw zaak opnieuw voorkomt?

,,Ik moet daarin blijven geloven. Ooit zal de moordenaar berouw krijgen en zich bekendmaken. Dat hoop ik echt. Ik wil mijn vrijheid alleen als mijn ouders en familie bevrijd worden van de verdenking die op mij rust. Ik wil worden vrijgesproken. Ik ben onschuldig.''

Kogelhulzen

Op 7 april 1987 werden Frances' echtgenoot Adrian Newton, hun zevenjarige zoon Alton en dochter Farrah van 21 maanden in hun flat in Houston vermoord. Uit het politieonderzoek bleek dat Frances niet alleen het moordwapen in haar bezit had – een pistool dat ze na het tijdstip van de moorden ergens verstopte – maar dat ze ook een motief had: een maand eerder had ze een levensverzekering afgesloten op haar dochtertje en haar man met een uitkering van honderdduizend dollar. Na een relatief kort proces kwam de jury snel tot een oordeel. Frances kreeg de doodstraf.

Het bewijsmateriaal van de zaak-Newton ligt opgeslagen in het gerechtsgebouw van Houston, in twee kleine kartonnen dozen. Het is als na een crematie – er blijft zo weinig over. Een doos bevat de bebloede hemdjes van de kinderen, twee kogelhulzen, een leeg revolvermagazijn, de rok die Frances had gedragen met wat wit poeder, mogelijk veroorzaakt door het afvuren van het pistool.

In de tweede doos zitten levensverzekeringspolissen en politiefoto's van de misdaad. Adrian ligt op zijn zij op de bank in de woonkamer in een grote plas bloed. De wond aan zijn hoofd is zwart omrand, geschroeid door de loop van het pistool. In de ouderlijke slaapkamer liggen de kinderen op hun rug. Een schoon gaatje in hun borst, niet groter dan hun tepeltjes en kleiner dan dat in Adrians hoofd. De schutter heeft met vaste hand recht op het hart gemikt. Er zijn bloedspatten op de vaste vloerbedekking en tussen wat speelgoed liggen de twee kogelhulzen op de grond. Kleine Farrah lijkt aan haar benen vanonder het bed vandaan getrokken. Haar armpjes zijn gespreid en omhoog geheven en haar verkreukelde luier is opgehesen. Het jongetje ligt met halfopen ogen achterover op de rand van het ouderlijk bed. Alsof hij achteruit gedeinsd is. Hij lijkt in zijn broek te hebben geplast.

In de kelder van het hooggerechtshof in Austin bevindt zich het dossier van de rechtszaak – 41 mappen, zo'n tweehonderd pagina's per map. De klerk moppert dat het aantal niet-afgewerkte executies de bibliotheek begint te verstoppen. Texas voert elke twee weken executies uit. Maar er is een wachtlijst van zeshonderd veroordeelden. Meer dan de helft is zwart, een onevenredig groot aandeel van een bevolkingsgroep die slechts 12 procent van het totaal bedraagt.

Onlangs deed het Supreme Court een andere veroordeling in Texas, ook eind jaren '80, teniet vanwege de juryselectie. De openbare aanklagers hadden een handleiding opgesteld hoe zwarten en joden met bepaalde strikvragen uit de jury te weren. Uit de mappen over de juryselectie in de zaak-Newton blijkt hoe de Staat ook in dit proces de selectie naar zijn hand zette. Openbaar aanklager Joe Magliolo interviewt een aspirant-jurylid: stelt u hogere eisen aan de bewijslast omdat we hier de doodstraf eisen? Het antwoord is bevestigend en de kandidaat mag opstappen. De uiteindelijk gekozen jury, elf blanken en een zwarte, wordt lang geïnstrueerd door de rechter over het begrip, guilty beyond reasonable doubt. De rechter drukt de jury op het hart dat alleen een televisieadvocaat als Perry Mason op alle slakken zout legt. Hier in het echte leven, dames en heren van de jury, volstaat een redelijke mate van overtuiging van schuld.

Alibi

Tijdens het eigenlijke proces schetsen aanklager Magliolo en zijn team het beeld van Frances als een koelbloedige moordenares. Die avond was ze thuisgekomen met de kinderen na de nacht te hebben doorgebracht bij Frelow, een jeudvriend met wie ze een relatie was begonnen. Adrian, haar man, was thuis met zijn broer Sterling en ze had Sterling gevraagd haar met Adrian alleen te laten om hun moeilijkheden te bespreken. Dan schiet ze haar gezin neer met drie kogels, point blank. Een half uur later brengt ze een bezoek aan familie, neemt haar vijftienjarige nichtje Sondra mee naar haar huis en laat onderweg in een uitgebrand pand een rugzak achter met het pistool. Het pistool was van Frelow. Frances' lover heeft een alibi: hij bezocht die avond een andere vriendin.

Frances' advocaat, Ron Mock en zijn associate geven weinig weerwerk. Ze blijken de stukken niet te kennen en hebben geen gebruik gemaakt van hun recht op eigen vooronderzoek. Uit onderzoek naar de doodstraf in Amerika blijkt dat het ontbreken van een adequate verdediging steeds weer de zwakke stee is van het Amerikaanse rechtssysteem. Onderzoekers van Columbia University analyseerden 4.500 doodstrafzaken sinds 1976, toen de doodstraf na een moratorium van tien jaar opnieuw werd ingevoerd in Amerika. Procedurefouten en vergissingen waren aantoonbaar in 68 procent van de zaken. Ook vonden enkele executies plaats waarbij achteraf de onschuld van de veroordeelde aan het licht kwam.

Zelfs een leek die het dossier van de zaak-Newton leest, ziet gegevens waarop de verdediging had kunnen inspelen.

In het bewijsmateriaal bevinden zich foto's van de rugzak met het moordwapen. In de tas zijn behalve het pistool een paar witte papieren zichtbaar. Daar zitten geen bloedvlekken op. Ook de rugzak zelf is schoon. Toch moet vanuit het hoofd van Adrian een flinke straal bloed zijn teruggespoten over het pistool en de handen van de moordenaar, bevestigt een forensisch expert. Op de vloer van de slaapkamer zijn zulke bloedsporen gevonden. Maar Frances' handen, nog die avond getest op kruitpoeder en bloed, bleken schoon te zijn. De gootsteen, badkamer en wastafel in Frances' huis waren niet gebruikt, staat in een politierapport. Kruitpoeder dringt bovendien diep in de poriën en is niet makkelijk met water en zeep te verwijderen. Ook op Frances' kleren en in haar auto werden geen bloedsporen gevonden. Advocaat Mock laat na dit alles te onderstrepen.

Adrians broer Terrence had op de avond van de moord tegenover een rechercheur Pratt verklaard dat Adrian schulden had bij een drugsdealer, Charlie, en dat er hommeles dreigde. Maar in de getuigenbank ontkent Terrence dat hij dit verklaard heeft – `ik zal dronken zijn geweest'. De verdediging laat het daarbij. Ook als de rechercheur nogmaals zegt dat Terrence nuchter leek.

Magliolo vraagt rechercheur Pratt later of hij enige reden had gezien om achter drugsdealer Charlie aan te gaan.

Pratt: No, sir.

Magliolo: That's all I have.

Rechter (richting Mock en partner): Anything?

Verdediging: We have nothing further.

Zo wordt de jury nooit op de gedachte gebracht dat er een andere dader zou kunnen zijn.

Wat de jury wellicht het meest beïnvloedde, is de verklaring van Sondra, het vijftienjarige nichtje dat Frances die avond bezocht.

Aanklager Magliolo: ,,Gedroeg Frances zich anders dan anders?''

Sondra: ,,Dat weet ik niet.''

,,Wat zei Frances?''

,,Iets van dat je altijd je kinderen gedag moet zeggen, want je weet nooit wanneer je ze weer ziet.''

Frances' moeder vertelt later dat dat een vaste uitdrukking was in het gezin. Ze had geprobeerd dat door te geven aan Mock. Maar tijdens het proces was het kwaad al geschied. De aanklager bleef suggereren dat Frances' opmerking een ongewilde schuldbekentenis was.

Ten slotte werd Frances zelf gehoord. Ze was thuisgekomen om het goed te maken met Adrian en had spijt over haar kortstondige ontrouw met Frelow, slechts bedoeld om de eindeloze escapades van Adrian een halt toe te roepen. In een kast lag een pistool dat ze nog nooit had gezien. Ze had haar man en zijn broer horen praten over problemen met een drugsdealer en ze wou dat pistool het huis uit hebben. De levensverzekering was afgesloten op aanraden van haar vader. Het was ook een spaarplan. Een brand bij haar tante, waarbij drie kinderen omkwamen, had de doorslag gegeven. Er was geen geld voor een begrafenis geweest. Maar voor de jury was het pleit al beslecht.

Cover-up

Als we Frances willen geloven, wie is dan na haar vertrek de flat binnengekomen, zonder een spoor van inbraak, om de moorden te plegen? David Dow, een hoogleraar aan de universiteit van Houston die Frances' zaak sinds kort behartigt: ,,Dat weten we niet omdat de politie geen onderzoek heeft gedaan.''

Twee getuigen hebben los van elkaar verwezen naar een Colombiaanse drugsdealer die zaken deed met Adrian. De politie is er nooit achteraangegaan. De dag na de moord krijgt de politie een anoniem telefoontje van een vrouw die op het tijdstip van de moord een onbekende rode truck voor het huis van de Newtons heeft gezien. Ze geeft zelfs het nummerbord door. Niet nagetrokken. Frances verstopt het pistool terwijl ze in het gezelschap is van haar nicht Sondra. Welke moordenaar zou zoiets doen? Volgens Frances en haar moeder sprak de politie in de weken na het misdrijf over het bestaan van een tweede pistool. Frances zou zich geen zorgen hoeven te maken; het pistool in de rugzak was niet het moordwapen. Maar tijdens de rechtszaak wordt dit ontkend.

Professor Dow: ,,In de vijftien jaar dat ik cliënten van death row vertegenwoordig, heb ik nog nooit zo sterk in iemands onschuld geloofd. Maar dat maakt het niet makkelijker om haar te verdedigen.''

Openbaar aanklager Roe Wilson heeft de zaak-Newton inmiddels overgenomen van Magliolo. Mevrouw Wilson, een elegante verschijning en uiterst hoffelijk, klinkt keihard zodra het over deze zaak gaat. ,,Geen schijn van kans dat ze het niet heeft gedaan. De zaak is door verschillende hogere gerechtshoven bekeken. Haar beroep heeft nergens standgehouden. Het lijkt me zeer waarschijnlijk dat ze op 14 september wordt geëxecuteerd.''

Maar Frances vormt toch geen bedreiging voor de samenleving? Welk nut is ermee gediend haar ter dood te brengen?

,,De doodstraf is bedoeld als afschrikking, ook al is het effect nooit precies te meten. Het is tevens een strafmaat voor een bepaald soort moorden. Als ik u nu neerschiet, krijg ik daar in Texas niet de doodstraf voor, tenzij het gebeurt tijdens een overval of een verkrachting. Ook als het slachtoffer onder de zes is, of er zijn meerdere slachtoffers, of het motief is er financieel beter van te worden. Alledrie de criteria waren hier van toepasssing. En filosofisch gesproken: de burgers van Texas hebben gekozen voor de doodstraf; het is mijn taak de wet uit te voeren.''

Het gesprek voert verder in de details van de bewijsvoering.

- Frances had geen bloed of kruitpoeder aan haar handen.

,,Ze kan haar handen gewassen hebben. In dat geval is het mogelijk dat de test geen sporen oplevert.''

- De tijdsfactor. Dow heeft uitgerekend dat ze hooguit twintig minuten alleen was met Adrian en de kinderen.

,,Hoeveel tijd heb je nodig om drie schoten af te vuren? Het was haar eigen appartement, dus ze hoefde zich geen zorgen te maken over het achterlaten van sporen.''

- De rechtbank had Ron Mock als verdediger toegewezen – hij is inmiddels geschorst.

,,Mock deed toen nog prima werk. Als hij fouten maakte, dan was dat zeker in hoger beroep aan de orde gekomen.''

Zo pareert aanklager Wilson iedere twijfel. Ze kent het dossier. Maar dan volgt een slip of the tongue. We praten na over Dows veronderstelling dat er een tweede pistool was. Wilson: ,,Er is geen tweede-pistooltheorie. De politie heeft een pistool aangetroffen in de flat, maar die was van de echtgenoot en dat wapen was niet afgevuurd. Punt uit.''

Killing machine

Professor Dow veert op als hij hoort dat de aanklager het bestaan van een tweede pistool erkent. Dat opent de mogelijkheid dat de twee pistolen zijn verwisseld en dat het pistool dat Frances verborg in de rugzak niet het moordwapen was. En waarom heeft de politie tijdens het proces ontkend dat er een tweede pistool was gevonden?

Werd het bewijs soms een handje geholpen om een veroordeling te krijgen? ,,You bet'', zegt Brian Wice, jurist uit Houston en commentator voor CNN en Court TV. ,,Het politielab van Houston is vergeven van de schandalen. Best mogelijk dat ook Newton hier het slachtoffer van was.''

Had Johnny Cochran (de steradvocaat die OJ Simpson vrijpleitte) Frances kunnen redden van de doodstraf? Wice lacht slim. ,,Texas is geen Californië. Texas neemt ruim eenderde van alle executies in Amerika voor zijn rekening. Hoe dat komt? In de jaren '80 werden de steden geteisterd door een misdaadepidemie. Het was het begin van crack; gangs en misdaadkartels terroriseerden hele buurten. De blanke middenklasse van Houston voelde zich bedreigd. Er kwam grote politieke druk op politie en justitie om hard op te treden.''

Dat Frances geen verdediging heeft gehad, staat volgens Wice vast. Hij nam deel aan een officieel onderzoek naar Ron Mock, haar advocaat, dat leidde tot zijn schorsing. ,,Als je Mock kreeg toegewezen, dan wist je dat je naar de galg ging. Van de 19 moordzaken die Mock deed werden 16 beklaagden ter dood veroordeeld. Haar probleem is dat geen enkel gerechtshof dat ooit zal erkennen. En ook de politiek niet. George Bush heeft in Texas bewezen: toughness pays. Ik vrees het ergste voor haar.''

De telefoons van advocaat Mock, privé en zakelijk, zijn afgesloten. Ook de bar in de buurt van het gerechtshof, waarvan hij mede-eigenaar zou zijn en tevens stamgast, blijft dicht. Het is zondagochtend – nog te vroeg om naar de kerk te gaan. De Mockresidentie is geheel geblindeerd. Meneer en mevrouw Mock, in kamerjas, komen verontwaardigd van achter hun huis tevoorschijn. Mock wil onder geen beding praten over de zaak-Newton. Hij gaat de politie bellen – huisvredebreuk.

Hij maakt een zieke indruk, een gebroken man, een gezicht getekend door alcoholisme. Een week later weigert Mock een verzoek van Frances' advocaten om een verklaring te tekenen dat hij onvoldoende middelen en tijd had voor haar verdediging. Het had Frances kunnen redden.

Jeugdvriendin

In een villawijk ten zuiden van Houston woont Lisa, een jeugdvriendin van Frances. In de gang hangen foto's van haar geslaagde kinderen. Frances' kinderen zouden nu dezelfde leeftijd hebben gehad. Lisa en Frances raakten allebei zwanger in de schoolbanken, ze waren net veertien. Beide jonge moeders maakten high school af met hoge cijfers, werkten parttime en deden er nog toneel en cheerleading bij.

Waar scheidden zich hun wegen?

Lisa probeert haar make-up te redden, maar moet huilen.

,,Toen Frances met Adrian aankwam, zeiden we allemaal: ze had zoveel beter gekund. Aardige jongen, maar hij en z'n broers: hanging out, drugs, gangsters. Maar Frances was gek op hem. Nooit een kwaad woord. Ze had eindeloos gewerkt voor een auto en de dag erop reed hij 'm in elkaar. Frances zei alleen maar, ik ben zo blij dat Adrian niets heeft.''

In het noordwesten van Houston wonen de zwarten en de Hispanics. Uitgestrekte buurten met houten huisjes op stenen blokken tegen de mieren. De moeder van Adrian houdt de achterdeur wantrouwig op een kier. Voor een gesprek tot stand kan komen, stormt een man uit het donker van de keuken, schreeuwend en zwaaiend met een mes. Dat moet Adrians vader zijn. Een bezoeker brengt uitkomst. Tom Jr., Adrians jongste broer, deelt zijn ouders' verbittering. ,,Frances heeft Adrians nagedachtenis belasterd door te praten over die drugsdealer Charlie. Wij kennen Charlie. De waarheid is: Frances was Adrian gaan haten vanwege al die vriendinnen. Ze zei het ook openlijk, dat ze hem en de kinderen zou vermoorden als hij niet ophield. Ze had een Afrikaanse lover, ze heeft het me zelf verteld. Hij had haar in zijn macht met voodoo. Frances heeft die Afrikaan haar familie laten vermoorden. Het wordt tijd dat ze bekent, zodat de relatie tussen onze families zich kan herstellen. Nee, ik heb die Afrikaan nooit ontmoet. Maar ik heb voodoodingen in haar auto gezien.''

Jewel, de moeder van Frances, is in de zestig. Een struise vrouw met een zorgelijk lief gezicht en veel verdriet. Ze zorgt voor een schare kleinkinderen en werkt 's nachts in een vleesfabriek. Jewel zegt verteerd te worden door schuldgevoel. Ze had Frances na de moorden meegenomen naar de verzekeringsagent om het geld van de levensverzekering te claimen. De dag erop was Frances gearresteerd. Jewel gelooft stellig dat Adrians broers weten wie de moordenaar is. Waarom trokken ze hun oorspronkelijke verklaringen tegenover de politie in, over de drugsdealer en Adrians schulden?

Jewel stelt me voor aan Bruce, een achterneef die al jaren elke week met haar naar de gevangenis rijdt voor het bezoekuur – acht uur rijden heen en terug. Bruce is van Frances gaan houden en wil haar redden. Met de precisie en volharding eigen aan een goede automonteur, heeft hij de stukken bestudeerd en zich een eigen theorie gevormd. Er was een schot gehoord om 19.30 uur door een buurman. Frances was toen al vertrokken. Dat ene schot moet op afstand zijn afgevuurd, wellicht met een zwaarder wapen dan het moordwapen, want de drie dodelijke schoten waren gedempt. Een tweede schutter vuurde op het jongetje dat kwam kijken toen pappie's vrienden hem neerschoten. Die gemiste kogel moet nog ergens in de muur zitten. Brian wil dat die eruit wordt gehaald – dat zal Frances' onschuld bewijzen. Maar voor de politie is de zaak gesloten.

Haunted house

Bruce rijdt ons 's avonds naar het oude appartement van Frances en Adrian, West Mountain Road 6229. Een grote Vietnamese familie komt grijnzend naar buiten. Ze weten van de moorden. Toen die mevrouw afgelopen december geëxecuteerd zou worden, was de lokale televisie hier geweest. Haunted house, haha. No? Bruce slaat zijn geweldige armen over elkaar en schudt het kale hoofd. Het overweldigt hem telkens weer om hier te zijn.

Heeft hij ooit getwijfeld aan Frances?

,,Toen we op de executie zaten te wachten in december, hebben we samen gebeden. Ons soort mensen gelooft hier allemaal hetzelfde. Als je voor je sterft niet je zonden opbiecht, ga je niet naar de hemel. Daarom bekennen de meest geharde killers in de executiekamer. Niets meer te verliezen, behalve het eeuwige leven. Maar Frances hoefde niet te bekennen.'' Hij wendt zich af en slaat een deuk in de motorkap van zijn truck.

Affiches met FreeFrances, wierook en een watervalletje. Bruce zit zwijgend in de hoek. De tien aanwezigen vergaderen over de komende demonstraties ten behoeve van Frances. Hun dilemma: openbare protesten zullen de gouverneur alleen maar sterken in zijn wens de Texaanse pro-doodstraf meerderheid ter wille te zijn. Maar als ze niets doen, besteden de media geen aandacht aan Frances. Executies in Texas zijn al lang niet meer nieuwswaardig. En waar blijft de steun van de zwarte gemeenschap, vraagt een van de activisten vertwijfeld. Maar Bruce heeft nog een troef in handen.

Darrell Chiles, een verre achterneef van Bruce, zit sinds 1987 gevangen in Osharon, Texas. ,,Toen we op het nieuws over het proces tegen Frances hoorden'', zegt Chiles, ,,vertelde een Colombiaan 's avonds, `die vrouw is onschuldig – ik heb dat hele gezin koud gemaakt.' Ik vertelde het mijn schoonmoeder, maar ze was bang voor represailles van het kartel en zei dat ik m'n mond moest houden.''

Waarom komt hij nu pas met dit verhaal naar buiten? ,,De Colombianen hebben geen macht meer. En ik wil niet dat Frances sterft omdat ik te laf was.'' Frances' advocaten noch de politie hebben enige interesse in deze theorie. Bruce is nog steeds in de onderwereld van Houston naar de Colombiaan op zoek.

Geen van de rechercheurs die destijds de Newtonmoorden onderzochten, is bereid te praten. Bel me als ze dood is, zegt een van hen en hangt op. Alleen rechercheur Frank Pratt, gepensioneerd en ziek thuis, wil wel een paar vragen beantwoorden. Hoe was Frances toen u haar die avond aantrof? Ze was hysterisch en viel flauw. We moesten een ambulance laten komen.

Was dat voor u geen teken van haar onschuld?

,,Ach, die zwarten zijn zo makkelijk emotioneel. Maar dat zegt niets. Gewoon een stukje theater. Ik ben katholiek en geen groot voorstander van de doodstraf. Maar in dit geval? Guilty as hell.''

Maar ook Pratt erkent het bestaan van een tweede pistool. Beide pistolen waren Ravens, vertelt hij, kaliber .25, zelfde eigenaar, gekocht op dezelfde dag. Meer wil hij er niet over kwijt.

Professor Dow probeert te laatster ure nogmaals de zaak voor de rechtbank te krijgen. Misschien levert de nieuwe informatie uit de interviews in dit artikel een hoorzitting op. Maar zonder een bekentenis van de dader of nieuw bewijsmateriaal dat keihard Frances' onschuld bewijst, is het haast onbegonnen werk, weet hij. President Clinton, als altijd op de vlucht voor rechts Amerika, beperkte in 1996 drastisch de mogelijkheden om in doodstrafzaken opnieuw in hoger beroep te gaan.

Mr. en Mrs. Wise

Mr. en Mrs. Wise wonen in een gated community dicht bij de ranch van George Bush. Een Amerikaanse vlag in de keurig aangeharkte tuin. Het oudere echtpaar bezoekt Frances en de andere death row-gevangenen al sinds tien jaar elke week voor bijbelstudie. Ze zijn van Frances gaan houden als van een dochter en geloven stellig in haar onschuld. Het komt misschien nog goed – ,,we have a powerful God on our side''. Ze grijpen de handen van het bezoek en beginnen hard in een kring voor Frances te bidden. ,,Thank you Lord! Amen!'' De herten in de achtertuin kijken verbaasd door het raam.

Amerikaanse ironie: Het zalvende echtpaar dat nooit tegen de doodstraf was en jaarlijks flink bijdraagt aan de Republikeinse partijkas, is wellicht Frances' laatste hoop. Ze gaan binnenkort naar de gouverneur – ze kennen daar een paar broeders en zusters – om haar zaak onder de aandacht te brengen.

De volgende morgen breng ik een laatste bezoek aan Frances. Ze is magerder geworden en nog stiller. Maar ze moet lachen als ze hoort over de bekeringsdrift van Mr. en Mrs. Wise. ,,Ze zijn inderdaad heel anders, maar ze zijn tenminste te vertrouwen en willen iets voor me doen.'' Het gesprek gaat over haar leven in vrijheid. ,,Als ik vrij ben, wil ik voor mijn ouders gaan zorgen. Ze zijn oud geworden terwijl ik in de gevangenis zat. Ze zijn door de hel gegaan en ze verdienen het dat ik iets teruggeef.''

Bij het afscheid drukt ze haar hand gespreid tegen het plexiglas en lacht met grote ogen.

We'll meet again.

Met medewerking van Esther Verhalle en Lauren Vriens

    • Ton Vriens