Import

Het marktmechanisme slaat toe op de boekenmarkt. Alweer. Amper een maand na de prijzenslag om Harry Potter and the Half-Blood Prince (bij Albert Heijn voor €9,95 en 1000 Airmiles, bij Kruidvat voor €16,98, bij bol.com voor €19,95, bij veel andere boekwinkels voor €22,95) heeft importeur Nilsson & Lamm besloten de prijzen te verlagen. De aanpassing verschilt per genre, maar het gaat in ieder geval om enkele procenten.

De laatste jaren klaagden boekhandelaren steeds meer over de hoge prijzen van de importeurs. Zij zagen met lede ogen toe hoe concurrenten als internetboekhandel bol.com zijn buitenlandse waar steevast zo'n tien procent onder de `adviesprijs' verkoopt. Dergelijke prijsverschillen zijn groter dan de kleine boekhandels kunnen behappen.

De stap van Nilsson & Lamm is volgens directeur Martin Brouwer het gevolg van de recente overname van zijn bedrijf door de Libridis Groep. ,,Daardoor zijn onze kosten gedaald.'' Volgens Brouwer maakte de komst van de euro, internet en de `transparantie van de markt' een nieuwe koers noodzakelijk. Niet alleen Nederlandse importeurs en boekhandels spelen een rol, maar veel mensen wenden zich direct tot buitenlandse bedrijven als amazon.com. Brouwer: ,,De markt voor het buitenlandse boek is allang geen Nederlandse aangelegenheid meer.''

Maar er gebeurt méér op het Nederlandse deel van die markt. Vlak voor de aankondiging van Nilsson & Lamm werd Central Book House gelanceerd, de speciale afdeling van Centraal Boekhuis, die moet gaan concurreren met de importeurs van buitenlandse boeken. Volgens Hans Willem Cortenraad van het Centraal Boekhuis gaat dat vooral gebeuren door de breedte van het aanbod. Waarschijnlijk zal het Central Book House vooral kleine en middelgrote boekwinkels gaan bedienen. Grote boekhandels en ketens importeren ook zelf. Dat Nilsson & Lamm zijn prijzen heeft verlaagd, verbaast Cortenraad niets. Die waren volgens hem namelijk erg hoog.

Zo tekent zich het begin van een prijzenslag af in de wereld van het buitenlandse boek, tot afgrijzen van marktleider Van Ditmar. Daar denkt men niet aan een grootscheepse prijsverlaging, zegt Erik Kleijnsmit. ,,Wij kijken liever naar de situatie van de markt dan naar de acties van de concurrentie. We zien overal gevolgen van de laagconjunctuur, maar proberen daar door gerichte acties op te reageren.'' Waar hij overigens aan toevoegt dat Van Ditmar zijn prijzen de afgelopen tijd al enigszins naar beneden heeft bijgesteld.

De wetten van de markt krijgen dus steeds meer greep op de traditioneel conservatieve en door regels- en prijsafspraken gedomineerde boekenwereld. Importboeken zijn sinds 1998 niet meer gebonden aan een vaste prijs, een liberalisering waarvan de gevolgen nu pas duidelijk worden. Hoe hard het er de komende tijd aan toe zal gaan, zal door alle uitgevers en boekhandels op de voet worden gevolgd. Want dat kan een licht werpen op een van de meest ongewisse kwesties in de branche: wat gebeurt er als de vaste prijs voor Nederlandse boeken valt.

    • Arjen Fortuin