`Naar Bollywood blijft vraag'

Waar haal je Indiase Bollywood films? In een korte serie over gespecialiseerde videotheken vandaag Govinda in Den Haag.

Zes keer zo volgepropt als de gemiddelde Nederlandse videotheek is Bollywood-videotheek Govinda in Den Haag. Als een bonte kleurexplosie reiken de dvd's en cd's tegen elke muur tot aan het plafond. Govinda huist al vijfentwintig jaar in het Haagse Laakkwartier, waar een van de grootste concentraties Hindoestanen in Nederland woont.

De videotheek heeft momenteel ongeveer 7000 filmtitels te leen. Sinds enige tijd verkopen ze ook dvd's en muziek-cd's. Er worden dagelijks zo'n vijftig dvd's verhuurd. Bedrijfsleider Rakesh Lalta: ,,Van alle klanten is zo'n zeventig procent hindoestaans. De overige dertig procent bestaan uit Indiërs, Pakistanen, Afghanen, Marokkanen, Afrikanen en blanke Nederlanders.'' Alle dvd's zijn ondertiteld in het Engels, sommige in het Nederlands.

De verhuur is goedkoop, gemiddeld zo'n twee euro per film per dag. Oorzaak zijn de lage inkoopprijzen, mogelijk gemaakt door de massale hoeveelheden waarin geproduceerd wordt. Lalta: ,,Onze dvd's halen we in Engeland, de cd's in India. Dat kun je wel zien aan de lelijke hoesjes.'' Maar de lage prijzen zijn ook te wijten aan de concurrentie. ,,Er zitten in deze wijk drie videotheken die Bollywoodfilms verhuren. We verdienen er niet veel aan. Wel aan de cd-verkoop. Dat was een gouden greep. Zonder muziek geen Bollywood.''

De hindoestaanse jeugd heeft minder interesse in Indiase film dan vroeger. Lalta's neefje Avinash (11), die meehelpt in de winkel, kijkt meer naar Hollywoodfilms. Avinash: ,,Die films zijn spannender, sneller.'' Lalta: ,,Het is wel veranderd. Vroeger kwam je uit school, deed je je huiswerk en ging je tijdens het eten met je familie een film kijken. Nu is dat niet meer zo. Ouders en kinderen hebben het steeds drukker. Ook is het zo dat Bollywoodfilms niet meer voor alle leeftijden zijn; sommige scènes ga je niet met je moeder kijken.''

Ondanks het inzicht dat er daardoor minder gehuurd en gekocht zal worden, ziet Rakesh Lalta het bestaan van de videotheek niet somber in. ,,Er zal altijd vraag zijn naar Bollywood. Het is zo'n sterke industrie.'' De soundtracks van de Bollywoodfilms worden door de elfjarige Avinash dan ook gretig beluisterd.

De meest populaire films zijn volgens de bedrijfsleider klassiekers als Mother India en Lagaan en kaskrakers als Khabbie Khushi Kabhie Gham. Een film die minder bekend is, maar Lalta zeker aan raadt, is Zeher, van `meesterplagiator' Mahesh Bhatt. Lalta: ,,Het is een remake van de Amerikaanse film Out of time met Denzel Washington. De Indiase versie vond ik beter. En Black, over de strijd van een dove en blinde vrouw voor een menswaardig bestaan.''

Bij Govinda passeert de hele Indiase filmgeschiedenis de revue, van oude films uit de jaren vijftig met Dilip Kumar en Raj Kapoor tot de blockbusters van nu met de sterren Amithab Bachchan, Aishwarya Rai en Shah Rukh Khan – zij deden eerder deze zomer ons land aan voor het charmeoffensief van de International Indian Film Academy. Zelfs Indiase porno staat verdekt opgesteld achter de toonbank, met titels als Banned in Bombay. Lalta: ,,Die zijn vooral voor mannen boven de dertig.''

Als schril contrast is er voor de kinderen een Bollywood-schoolagenda te koop, met op elke dag van de week een andere steracteur. En natuurlijk de Indiase Harry Potter, met de naam Aabra ka Daabra, The school of Magic. Met 3D-animaties en bezemstelen, maar zonder brilletje.

Dit is aflevering twee van een korte serie over gespecialiseerde videotheken. Deel één is te lezen op www.nrc.nl

    • Elda Dorren