Kennis over water is te versnipperd in Nederland

Dankzij de Deltawerken heeft Nederland een grote reputatie als het om water gaat. Maar dat betekent niet dat Nederlandse waterbedrijven mondiaal de dienst uitmaken. De waterdivisie van het Franse energiebedrijf Veolia (voorheen Videndi) bijvoorbeeld is qua omzet bijna even groot als de hele Nederlandse watersector.

Nederland telt honderden kleine en middelgrote waterbedrijven. Samen hebben ze een omzet van circa 12,9 miljard euro per jaar, die voor twee derde in Nederland en voor een derde in het buitenland wordt behaald. De baggersector springt eruit: in deze sector behoren Nederlandse bedrijven tot de wereldtop. Bij bijna alle landaanwinningsprojecten in de wereld zijn Nederlandse baggeraars betrokken, zoals Boskalis en Van Oord.

Nederland heeft ook sterke spelers op het gebied van waterzuivering (Paques, Norit), drijvende boorplatformen (SBM Offshore), pijpleidingen (Wavin) en zeebodemonderzoek (Fugro). De private sector vormt echter maar 30 procent van de Nederlandse watersector, de rest is in publieke handen en bestaat uit drinkwaterbedrijven, rioolwaterzuiveraars en waterschappen.

Aan kennis op het gebied van water is in Nederland geen gebrek: vijf universiteiten en een groot aantal onderzoeksinstituten houden zich bezig met onderzoek naar water. Hbo's en universiteiten bieden samen zo'n tachtig watergerelateerde opleidingen aan. Een belangrijk probleem in de watersector is dat de beschikbare kennis maar mondjesmaat zijn weg vindt naar het bedrijfsleven.

,,Het probleem is tweeledig'', zegt directeur Jeroen van der Sommen van het Netherlands Water Partnership, een samenwerkingsverband van publieke en private waterbedrijven. ,,Aan de ene kant zit er een heleboel kennis bij wetenschappers die niet of moeilijk beschikbaar komt voor particuliere bedrijven, aan de andere kant beschikken publieke waterbedrijven over een enorme hoeveelheid kennis waar ze op de internationale watermarkt weinig of niets mee kunnen doen.''

Het ontbreekt volgens Van der Sommen in Nederland aan grote spelers die het voortouw kunnen nemen bij het samenbrengen van allerlei expertise op watergebied, zoals buitenlandse concerns als Veolia, Suez, Siemens en General Electric dat wel kunnen. ,,Bij de aanbesteding van grootschalige waterprojecten, zoals de aanbesteding van de waterhuishouding in een heel gebied, maken Nederlandse bedrijven daardoor nauwelijks kans.''

In het Netherlands Water Partnership zitten publieke en private waterbedrijven, kennisinstellingen, overheden en belangengroepen op het gebied van milieu en water bij elkaar aan tafel om samenwerking binnen de sector te stimuleren. Ze worden daarbij geholpen met subsidies: in mei dit jaar koos minister Brinkhorst (Economische Zaken) vier veelbelovende sectoren waar hij geld in gaat stoppen: de creatieve industrie, `flowers & food', hoogtechnologische systemen en materialen, en water.