Vliegramp Athene kost 121 inzittenden het leven

Alle 121 inzittenden zijn om het leven gekomen bij een crash van een Cyprisch vliegtuig in Griekenland.

Luchtvaartdeskundigen puzzelen over de mogelijke oorzaak van de crash waarbij gistermiddag een Cyprisch verkeersvliegtuig neerstortte en in brand vloog. Daarbij kwamen alle 121 inzittenden, voornamelijk Grieks-Cyprioten, om het leven.

De Griekse en Cyprische autoriteiten zeggen dat het om een ongeluk gaat. Er zijn aanwijzingen voor problemen met de luchtdruk en de zuurstofvoorziening. Maar vooralsnog is onduidelijk wat er aan boord van de Boeing 737 van de Cyprische luchtvaartmaatschappij Helios precies is gebeurd. De vluchtrecorders, waarvan één zwaarbeschadigd, zijn inmiddels gevonden. Zij zullen uitsluitsel moeten geven. De autoriteiten wijzen een aanslag of een kaping van de hand.

Het toestel was vanuit Larnaca op Cyprus op weg naar Praag en zou een tussenstop maken in Athene, toen het in bergachtig gebied ten noorden van de Griekse hoofdstad neerstortte. Het vloog circa veertig minuten langer dan voorzien op de automatische piloot en sloeg uiteindelijk wegens brandstofgebrek te pletter. Omwonenden zagen lijken liggen met zuurstofmaskers op.

Het toestel werd tijdens zijn laatste vluchtfase geëscorteerd door twee Griekse F-16-gevechtsvliegtuigen. Zij waren op verkenning gestuurd nadat de piloot van het Helios-toestel kort na het opstijgen problemen met de airconditioning had gemeld. Kort daarop was het contact weggevallen.

De piloten van beide F-16's zagen dat de gezagvoerder van het Cyprische toestel niet op zijn plaats zat en de co-piloot dubbelgevouwen in de cockpit zat. Ook meldden zij dat de zuurstofmaskers in de cabine tevoorschijn waren gekomen.

Het is de ergste vliegramp uit de Griekse geschiedenis. Onder de 121 doden zijn zes bemanningsleden en 115 passagiers, onder wie enkele tientallen scholieren. Aan het begin van de middag waren op twee na alle stoffelijke overschotten geborgen. Ze zijn ter identificatie overgebracht naar mortuaria in Athene. De passagierslijst is vanmiddag openbaar gemaakt.

De luchtdruk in vliegtuigen wordt zo geregeld dat het voor de inzittenden ook op grote hoogte – het toestel vloog op ruim 10 kilometer hoogte – mogelijk blijft gewoon te ademen. Als de druk wegvalt, raken zij binnen enkele tientallen seconden buiten bewustzijn. Faalt de drukregeling, dan horen automatisch zuurstofmaskers beschikbaar te komen. Die zijn aangesloten op tanks die zuurstof bevatten om de tijd te overbruggen die nodig is om het toestel op een hoogte te brengen waarop extra zuurstoftoevoer niet meer nodig is (2.500 tot 3.000 meter). Het is niet duidelijk of de zuurstoftanks waren gevuld.

Woordvoerder Daniel Höltgen van het in Keulen gevestigde Europese agentschap voor luchtvaartveiligheid (EASA) zei tegen persbureau Reuters dat de oorzaak vermoedelijk ligt in een combinatie van factoren. ,,Het is hoogst onwaarschijnlijk dat alleen het wegvallen van de luchtdruk zo'n ongeluk veroorzaakt.''

Een passagier aan boord van het toestel slaagde erin juist voor de crash een sms'je te verzenden naar een neef. ,,De piloot ziet blauw. Vaarwel neef, we bevriezen'', luidde de boodschap. De Griekse regeringswoordvoerder Theódoros Roussópoulos zei tegen persbureau AP: ,,Het is mogelijk dat sommige passagiers het, vanwege hun leeftijd of hun conditie of hoe dan ook, wat langer volhouden.''

Griekse en Cyprische media meldden dat er vaker problemen zijn geweest met de airconditioning en de luchtdruk in het ramptoestel. Daarbij zouden passagiers wegens zuurstofgebrek bewusteloos zijn geraakt. Ook zouden werktuigkundigen zijn ontslagen omdat zij weigerden te tekenen voor de veiligheid van Helios-toestellen.

Op het vliegveld van Larnaca ontstond na de crash tumult. Nabestaanden riepen: ,,Moordenaars, jullie hebben een defect toestel laten vliegen.'' Andere familieleden bestormden de landingsbaan om andere vluchten het vertrek te beletten. De politie greep in.