Hervorming in Duitsland moet doorgaan

Angela Merkel kan wel betere vrienden gebruiken. De partijleider van de Duitse CDU leek met gemak op een overwinning af te stevenen bij de nationale verkiezingen van 18 september. Maar haar coalitie heeft meer tijd besteed aan onderling gekibbel dan aan campagnevoeren. Merkels populariteit is zo ver gedaald dat recente opiniepeilingen duiden op een patstelling in het parlement.

De komende vijf weken kan er veel veranderen. Er is nog steeds een kleine kans dat het Duitse Hooggerechtshof het besluit om verkiezingen uit te schrijven vernietigt. Het spookbeeld van een nederlaag kan de CDU-coalitie nieuwe kracht geven. Een vertoon van eenheid kan Merkels gebrek aan charisma en gebrek aan popularititeit van haar hervormingsagenda compenseren. Maar als geen van beide grote partijen een meerderheid kan behalen, kunnen zij dan een grote coalitie vormen? Een dergelijke regering van nationale eenheid is al eens eerder geprobeerd, in de jaren zestig. Destijds draaide het op een mislukking uit, maar de SPD is nu minder socialistisch dan toen. Op het vlak van het economisch beleid liggen beide partijen niet ver uit elkaar.

Maar dit soort coalities functioneert het best in tijden van nationale crisis. Duitsland worstelt weliswaar met een werkloosheid van 11 procent, maar dat hoeft op zichzelf voor CDU en SPD geen aanleiding te zijn samen te werken. In een ideale wereld zou elke coalitie de beste onderdelen van de twee hervormingsprogramma's combineren - de lagere loonbelasting van de CDU en de scherpere bezuinigingen op de werkloosheidsuitkeringen van de SPD. Het risico bestaat dat zij straks uitkomen op een compromis dat slechter is dan beide programma's afzonderlijk.

Niettemin heeft het proces van de arbeidshervorming nu te veel vaart ontwikkeld om volledig te kunnen ontsporen, ongeacht de verkiezingsuitslag.

Onder redactie van Hugo Dixon.

Voor meer commentaar: zie www.breakingviews.com.

Vertaling Menno Grootveld.

    • Edward Hadas