Vriend Stoiber maakt het Merkel lastig

Zij aan zij zouden ze strijden, Edmund en Angela. Samen zouden ze Duitsland redden uit de klauwen van centrumlinks. Angela Merkel, kanselierskandidate van de christen-democratische zusterpartijen CDU en CSU, is voor een vlot verloop van haar campagne aangewezen op de onvoorwaardelijke steun van Edmund Stoiber, voorzitter van de kleine CSU in Beieren. Maar hoekige Edmund maakt het Angela dezer dagen niet makkelijk.

Stoiber, de ongekroonde koning van het succesvolle Beieren, koestert al jaren ambities in de nationale politiek. Drie jaar geleden verloor hij de verkiezingen nipt van Gerhard Schröder. Maar of hij na een verkiezingszege van de christen-democraten op 18 september zal toetreden tot een regering-Merkel laat hij in het ongewisse. Ook zal hij niet toetreden tot het schaduwkabinet dat Merkel volgende week wil presenteren. De politieke tegenstander probeert daarom een wig te drijven tussen de twee: Merkel heeft niet eens haar eigen club in de greep, laat staan dat ze een heel land zou kunnen leiden.

Stoibers recente bijdragen aan de campagne pakten ook al niet gelukkig uit. Merkel probeert haar schaduwkabinet nog geheim te houden, Stoiber noemde alvast een paar namen. Terwijl de druk op Merkel in de verkiezingsstrijd zienderogen toeneemt en haar voorsprong op Schröder slinkt, legt Stoiber de lat voor de verkiezingszege vrij hoog. Eindigden CDU/CSU in 2002 op 38,5 procent van de stemmen, Merkel, zei Stoiber, moet nu toch echt wel tussen 42 en 45 procent van de stemmen binnenhalen.

Echt gevaarlijk wordt Edmund Stoiber als hij uitpakt over de oostelijke deelstaten. Ik kan niet accepteren, zei hij vorige week, ,,dat het oosten dicteert wie in Duitsland kanselier wordt. De gefrustreerden mogen niet beslissen over de toekomst van Duitsland.'' Deze week deed hij er nog een schepje bovenop. ,,Als het overal zo was als in Beieren zouden we überhaupt geen problemen hebben.'' Maar, helaas is de ,,bevolking niet overal zo verstandig als in Beieren''.

In de oostelijke deelstaten, waar de christen-democraten het al moeilijk genoeg hebben (en waar Merkel vandaan komt), werden Stoibers uitspraken opgevat als grove belediging. Ook christen-democraten noemden zijn opmerkingen ,,volledig misplaatst''. Stoiber verdedigde zich door erop te wijzen dat hij met de ,,gefrustreerden'' doelde op Oskar Lafontaine en Gregor Gysi, aanvoerders van de nieuwe Linkspartei die in het oosten hoge ogen gooit.

Merkel, zeer bedreven in familietwisten met broeder Edmund, mocht gisteravond de scherven bijeenvegen. ,,Alles wat bijdraagt aan verdeeldheid [tussen oost en west] is fout'', zei ze tijdens een televisie-interview dat ze overigens met glans doorstond. ,,Stoiber en ik kunnen alleen samen de overwinning behalen.'' Als je maar de juiste vrienden hebt, dan heb je geen vijanden meer nodig.