Palmeiro, van publiekslieveling tot geboren leugenaar

De verbazing was groot toen de Amerikaanse honkballer Rafael Palmeiro positief uit een dopingtest kwam. Na een schorsing van tien dagen maakt de voormalige publiekslieveling van de Orioles zijn rentree.

Donald Buhler, een 55-jarige landmeter in dienst van het ministerie van binnenlandse zaken in Washington en een zelfverklaarde `levenslange honkbalfan', heeft zware dagen achter de rug. Vorige week maandag, meteen na afloop van de wedstrijd tussen de Baltimore Orioles en de Chicago White Sox, belde zijn echtgenote met de mededeling dat de eerste honkman en `slugger' van de Orioles, Rafael Palmeiro, positief had getest op het gebruik van verboden stimulerende middelen. ,,Mijn eerste reactie was'', zegt Buhler nu, ,,ik hoop dat hij iets heeft ingenomen waarvan hij dacht dat het geen kwaad kon, een of ander besmet voedingssupplement in zijn drank. Meteen daarna dacht ik: `Wat een tragedie voor zijn gezin, voor zijn kinderen'. Zijn zoons waren dit jaar `batboys' voor de Orioles. Ze waren erbij toen hij in juli z'n drieduizendste honkslag had. En dan nu dit.''

We zaten op 1 augustus naast elkaar op de tribune van Camden Yards, het stadion van de Orioles. Mooie plaatsen, achter het derde honk. Aan de andere kant van Camden Yards hing een enorm spandoek met de mededeling: GEFELICITEERD RAFFY! 3000. Raffy is de nationale koosnaam van Palmeiro. Sinds 15 juli behoort hij tot het selecte gezelschap van Amerikaanse honkballers met 3.000 honkslagen en 500 homeruns. Slechts drie spelers gingen hem voor: Hank Aaron, Willy Mays en Eddie Murray. Voor de wedstrijd hoorden we dat Palmeiro niet was opgesteld. ,,Vreemd'', merkte Buhler op, maar hij had er verder niets achter gezocht. Hij zei lacherig dat Raffy waarschijnlijk een snipperdag had opgenomen, net als hij zelf. Na de wedstrijd schudde zijn echtgenote hem wakker. Palmeiro was tien dagen geschorst, sinds het begin van het honkbalseizoen de reglementaire straf voor eerste overtreders van de nieuwe dopingsregels.

Enkele dagen later meldden Amerikaanse kranten dat Palmeiro was betrapt op het gebruik van stanozolol, een krachtige steroïde die hij niet per ongeluk als voedingssupplement kan hebben ingenomen. ,,Ik dacht: zo stom kan hij toch niet zijn'', zegt Buhler nu. ,,Hij had in de lente tijdens een hoorzitting in het Congres stellig ontkend dat hij ooit steroïden had gebruikt. Nu dacht ik: `Wat gaat er nog meer om in de wereld van het honkbal waarvan wij niets weten?' En ik vroeg mij nog iets af: `Waarom doen honkballers het?' Ik heb het er de hele week met collega's en vrienden over gehad. Ik heb begrepen dat bepaalde steroïden niet alleen spiervolume kweken, maar ook het gezichtsvermogen verscherpen. Je ziet dus meer, als een pitcher een fastball werpt. En als je meer ziet, sla je beter.''

De zaak-Palmeiro heeft honkbal en steroïden opnieuw, voor de tweede keer dit seizoen, onder de nationale aandacht gebracht. Eerder zorgde een openhartig boek over het gebruik van verboden stimulerende middelen van Palmeiros vroegere teamgenoot José Canseco (bij de Texas Rangers, begin jaren '90) voor nationale commotie. Het leidde tot hoorzittingen door een commissie van het Congres, waarin Palmeiro werd opgeroepen te getuigen. Deze getuigenis – inclusief vastberaden blik en priemende vinger – werd de afgelopen week talloze keren op tv herhaald en getoond in combinatie met Clintons fameuze ontkenning in de jaren negentig dat hij een seksuele relatie had met `die vrouw' Monica Lewinsky. Geboren leugenaars, was de suggestie.

Palmeiro, die eerder in zijn loopbaan opzien baarde door als eerste sportman in de VS reclame te maken voor Viagra-erectiepillen, was de joker van de week zoals een columnist schreef. Hij verdreef Irak, Guantánamo Bay en de oorlog tegen het terrorisme als onderwerp nummer één uit het nieuws. Parlementsleden bekijken nu of ze hem wegens meineed kunnen vervolgen. De Amerikaanse honkbalbond overweegt strengere straffen tegen overtreders van de regels – tot nu toe zijn dit seizoen acht spelers (inclusief Palmeiro) betrapt.

De vraag blijft: wat bezielde Palmeiro? ,,Roem, en een plaats in de honkbal Hall of Fame'', denkt honkbalverslaggever Dave Sheinin van de The Washington Post. Sheinin: ,,Vorig seizoen leek Palmeiro `op' het was verreweg zijn slechtste jaar als honkballer. Hij was toen nog 87 slagen verwijderd van het magische getal 3.000, dat hem in combinatie met zijn homeruns een zeer waarschijnlijke kandidaat maakte voor een plaats in de Hall of Fame. Aan het begin van dit jaar heeft hij misschien gedacht: `Ik moet iets doen om die slagen bij elkaar te sprokkelen'. Hij wist dat er meer werd gecontroleerd. Hij wist ook dat juist hij na zijn getuigenis voor het Congres goed in de gaten werd gehouden. Toch was hij onvoorzichtig. Dat is triest, want nu ligt zijn reputatie aan diggelen.''

Vanavond maakt Palmeiro waarschijnlijk zijn rentree. Zijn schorsing van tien dagen zit er op. Interim-trainer Sam Perlozzo heeft deze week gezegd dat hij welkom is: de kwijnende Orioles kunnen zijn slagkracht goed gebruiken. Daarmee maakte hij een eind aan hardnekkige geruchten dat de club hem liever kwijt is dan rijk. Sheinin: ,,De Orioles kunnen het niet maken hem de deur te wijzen. Dat zou zeer harteloos zijn. Wat Palmeiro betreft: hij zou voor lafaard worden uitgemaakt als hij niet terugkeert. Speelt hij wel, dan wordt hij uitgejouwd door het publiek. Het is een onverkwikkelijke situatie.''

Het spandoek in Camden Yards is weg. De huldiging van Palmeiro, die voor aanstaande zaterdag was gepland, is op verzoek van de speler zelf afgelast. (De club kon naar verluidt geen beslissing nemen). In de kleedkamer van Orioles wordt vooral gezwegen. In de catacomben van het stadion zegt vice-voorzitter Jim Beattie quasi opgewekt: ,,Keep smiling, this is a happy ballclub.'' Gevraagd naar zijn mening over de zaak-Palmeiro antwoordt hij: ,,Geen commentaar.'' Echt niet? ,,Absoluut geen commentaar'', zegt hij, en hij loopt weg.