Veiliger zwemmen met opvallende badmuts

Begin deze maand werd een 13-jarig meisje door een speedboot overvaren. Op de Loosdrechtse Plassen waakt een speciaal waterteam van de politie over de veiligheid.

Met een topsnelheid van 64,7 kilometer per uur varen Herke Wiersma en Mariëtte Hilhorst op de Loosdrechtse Plassen op een brandweerwagenrode motorboot af. Ze zijn lid van het Waterteam van het politiekorps Gooi en Vechtstreek en vermoeden dat het bootje te hard vaart. Als de twee ongeveer achttienjarige opvarenden geen vaarbewijs en ontheffing hebben, mag de boot een maximumsnelheid hebben van twintig kilometer per uur.

,,Hij is op negentien afgesteld'', zegt de bestuurder als de politieboot is gearriveerd. De twee agenten vertrouwen het niet. Ze hebben de boot toch duidelijk zien planeren, de toestand waarin een boot uit het water omhoog komt en over de golven glijdt. Dat gebeurt ongeveer bij een snelheid van twintig kilometer per uur – vandaar die maximumsnelheid op de meeste binnenwateren.

Hilhorst stapt in de boot – volgens de bestuurder een voormalige brandweerdemonstratieboot – en vraagt een van de jongens of hij ,,zo hard mogelijk'' wil gaan varen. Met een GPS-apparaatje bepaalt Hilhorst de maximale snelheid op 27 kilometer per uur. De jongens (,,we zijn bezig met ons vaarbewijs'') mogen er niet mee varen en worden rechtstreeks terug naar de haven gestuurd. ,,Eerst laten nakijken!'', zegt Wiersma. Omdat de agenten niet in kwade opzet geloven, ontlopen de jongens een boete.

Het politiekorps Gooi en Vechtstreek richtte in 1994, toen het korps ontstond, een Waterteam op. Daarmee was het een van de eerste korpsen die toezicht op de recreatievaart in een apart team onderbrachten. Volgens een politiewoordvoerder hebben op dit moment enkele korpsen, zoals Gelderland-Midden en Flevoland, dat voorbeeld gevolgd. Andere korpsen, bijvoorbeeld Friesland en Zeeland, krijgen hulp van het Korps Landelijke Politiediensten (KLPD). Maar vanaf 1 januari gaat het KLPD zich uitsluitend bezighouden met de beroepsvaart, waardoor de regionale korpsen zelf hun toezicht op de recreatievaart moeten regelen.

Volgens Wiersma is het binnenwaterverkeer in Nederland ,,veel veiliger'' dan het autoverkeer. Toch ontstaat er periodiek nationale verontwaardiging als het eens misgaat. Begin augustus overleed een zwemmend meisje in het Gelderse Appeltern nadat ze door een speedboot was overvaren. Onmiddellijk klonken geluiden dat het toezicht strenger moet, zoals in dit geval Consument en Veiligheid zei.

Wiersma en Hilhorst voelen zich nauwelijks aangesproken. ,,We gaan elke dag het water op om te surveilleren en we gaan gericht op klachten af'', zeggen de medewerkers van het Waterteam. Wel denken ze dat het scheelt dat de kennis van waterrecreatie in de Gooi en Vechtstreek is gebundeld. In Gelderland-Zuid, waar het dodelijke ongeluk van begin deze maand plaatsvond, heeft de politie geen eigen controleboot, laat staan een Waterteam.

Op de Loosdrechtse Plassen zijn enkele zwemzones ingesteld, waar geen motorboten mogen varen. ,,Maar waar water is, gaan mensen zwemmen'', zegt Wiersma. ,,Ze leggen bijvoorbeeld hun bootje midden op de plassen.'' Volgens Wiersma adviseert de politie zwemmers een opvallende badmuts te dragen. Omdat zwemmen buiten de daarvoor aangewezen gebieden niet verboden is, kunnen agenten verder hooguit controleren op snelvaren. ,,En dat doen we streng'', zegt Wiersma.

De afgelopen jaren hebben zich op de Loosdrechtse Plassen niet veel ongelukken voorgedaan. Vier jaar geleden werd een meisje bijna gewurgd door het losgeraakte koord van een waterskiër. Het koord zwiepte om haar hals, maar de bestuurder van de waterskiboot kon nog net op tijd remmen. ,,Een incident'', noemt Wiersma dat voorval. ,,Niet te voorkomen.''

En enkele weken geleden werden twee meisjes door hun eigen boot overvaren. Ze hadden het bootje stilgelegd en waren gaan zwemmen. Toen ze aan de rand hingen, besloot een andere jongen gas te geven. De motor raakte de benen van een van de meisjes, die ernstige vleeswonden opliep. Volgens de politie ging het bij dit incident om ,,twaalf- tot veertienjarige'' kinderen. Zeer waarschijnlijk waren zij niet bevoegd om met een dergelijke motorboot te varen. Wiersma: ,,De enige manier om zo'n ongeluk te voorkomen, is nog beter controleren.''

Als Wiersma en Hilhorst op een afstandje een waterskiër denken te zien, varen ze ook daar met hoge snelheid op af. Bij nader inzien blijkt het te gaan om een kneeboarder, die op z'n knieën op een plankje achter een speedboot het water doorklieft. De aangehouden opvarenden hebben een ontheffing om zich niet aan de maximumsnelheid op het water te hoeven houden.

    • Derk Walters