Forse groei `zoekgeraakte' documenten

In de eerste zes maanden van dit jaar zijn in Nederland 111.000 paspoorten, identiteitsbewijzen en andere reisdocumenten als gestolen of vermist opgegeven. Dat is 40 procent meer dan in de vergelijkbare periode in 2004.

Dat blijkt uit cijfers van het ministerie van Binnenlandse Zaken. In de eerste helft van 2004 raakten iets meer dan 79.000 identiteitsbewijzen `zoek'. Over het hele jaar waren dat er 162.000, 12.000 méér dan in 2003. In 2002 bedroeg het aantal vermiste documenten 143.000. Een woordvoerder van het ministerie zegt dat Binnenlandse Zaken ,,niet verrast'' is door de stijging. Ze wijst er op dat die het gevolg is van de de publiciteit in 2003 rondom de voorgestelde invoering van de identificatieplicht en de daadwerkelijke invoering daarvan voor jongeren vanaf 14 jaar per 1 januari van dit jaar. ,,Als er meer documenten in omloop komen, worden er ook meer verloren en gestolen'', aldus de woordvoerder.

Gestolen paspoorten en identiteitskaarten zijn populair bij mensen die illegaal grenzen willen overschrijden, illegaal willen werken of anderszins willen frauderen. De politie verstrekt na aangifte van diefstal of verlies doorgaans zonder nader onderzoek een formulier waarmee betrokkenen op het stadskantoor een nieuw reisdocument kunnen aanvragen.

Uit een analyse van de unit mensenhandel van de landelijke politie (KLPD) naar 1.027 personen die tussen januari 1999 en juni 2002 vier keer of vaker aangifte hebben gedaan van vermissing of diefstal, bleek dat allen eerder in aanraking was geweest bij de politie; 45 procent stond geregistreerd als drugsgebruiker of alcoholist. ,,Gezien de achtergronden van de nader bekeken personen lijkt de stelling gerechtvaardigd dat er zeer waarschijnlijk geen sprake is geweest van diefstal of verlies, maar dat de documenten bewust aan anderen ter beschikking zijn gesteld'', zei een woordvoerder van de KLPD twee jaar geleden.

De handel in paspoorten kan zeer lucratief zijn. Illegalen zijn vaak bereid om tot duizenden euro's te betalen voor deze documenten. Behalve via valse aangiften komen de documenten ook in het criminele circuit doordat de zendingen van post- en koeriersbedrijven worden onderschept.