Werk Vleeshal oogt goed in Muhka

Het Muhka in Antwerpen en de Vleeshal in Middelburg spelen deze zomer leentjebuur. In mei maakte de Vleeshal bekend dat het museum zijn collectie, wegens gebrek aan geld voor onderhoud, voor vijf jaar in bruikleen zal geven aan het Muhka. Beide instellingen maken nu goede sier met werk uit elkaars collectie.

In de Kabinetten van de Vleeshal is een bescheiden presentatie te zien van werk uit de Muhka-collectie, onder anderen van Marlene Dumas, Dirk Braeckman en Bruce Nauman, terwijl de Vleeshal zelf geheel gevuld is met de installatie Uffizi Porte (2003) van de Italiaan Michelangelo Pistoletto (1933). Met houten latjes is een open doolhof van kamertjes gebouwd waarbij je dwars door de fictieve muren kunt lopen, of netjes door de deuropeningen kunt gaan. Boven de doorgangen hangen in houten letters begrippen als ecology, politics, art en economy. Aan het einde staan de woorden nutrition, rights en religion, als belangrijkste zaken in het menselijk bestaan. Wie zijn fantasie de vrije loop laat, ontdekt de dwarsverbanden in Pistoletto's wereld. Hij laat je denken over hoe een samenleving zich ontwikkelt.

In Antwerpen is nu de installatie te zien van Jimmie Durham, die in 1995 speciaal voor de Vleeshal is gemaakt. Beide installaties zijn op hun eigen manier een verbeelding van een systeem. Durhams The Center of the World bestaat uit staalkabels die kronkelen over de muur en de vloer. Af en toe tref je botjes en schelpen, aan de kabel geregen. Of een telefoon en een houten stok. Elk object staat symbool voor een deel van de wereld, die Durham letterlijk met de staalkabel aan elkaar verbindt.

Met Ensemble, de tentoonstelling in het Muhka, wordt duidelijk dat de Vleeshal er goed aan heeft gedaan de collectie in bruikleen te geven, al was het alleen maar vanwege het ruimtegebrek. In Middelburg beschikt het museum slechts over één grote, tentoonstellingszaal. In het Muhka kunnen grote installaties, zoals die van Nedko Solakov en Cameron Jamie, gelijktijdig getoond worden. Dan blijkt dat de collectie mooi samenhangend is, met werken die figuratief en verhalend zijn. Solakov bijvoorbeeld, ontroert met zijn installatie van opgezette dieren. Zijn poëtische gedachtespinsels kalkte hij in een rond handschrift bij de objecten die aan de muur zijn bevestigd, of op een sokkel staan.

De installatie Maps and Composite Actions (2001-2003) van Cameron Jamie is een kunstzinnige kermisattractie. Met een lantaarntje in de hand, als één van de zeven dwergen, klauter je een enorme rots op. Een smal paadje slingert door een kunstmatige berg. Beneden aangekomen in het duister, staan donkere tekeningen kriskras opgesteld. Voorzichtig bijlichten, en de vleermuizen, geitenkoppen en dracula's vliegen je als in een spookhuis om de oren.

De installaties van de Vleeshal hebben iets spectaculairs, ze zijn toegankelijk en aantrekkelijk. Geen moeizame, diepzinnige gedachten hoeven ze op te roepen, de kunst moet vooral behagen en betoveren. Op Ensemble is goed het verschil te zien in het verzamelbeleid van beide musea. In de collectie van de Vleeshal is de nadruk de afgelopen jaren gaan liggen op jonge kunstenaars die hun wortels hebben in de graffiti- en skatecultuur, terwijl de collectie van het Muhka ingetogener, serieuzere kunst toont, zoals de conceptuele kunst van Daniel Buren en de verstilde poëzie bij de insectenkunst van Belgisch kunstenaar Jan Fabre.

Exposities: Een Selectie. T/m 11/9 in De Vleeshal, Markt 1, Middelburg. Di-zo 13-17u. Inl: 0118-652200, www.vleeshal.nl; Ensemble. T/m 28/8 in Muhka, Leuvenstraat 32, Antwerpen. Di-zo 10-17u. Inl: 0032-32609999, www.muhka.be

    • Machteld Leij