Amsterdam poetst aan roze imago

Amsterdam wil laten zien dat homo's er nog altijd welkom zijn. Daarom nodigde het stadsbestuur de Amerikaan uit die met Koninginnedag in elkaar werd geslagen.

Het was voor de Amerikaan Chris Crain een onwennige situatie. Als journalist is híj het die gewoonlijk de vragen stelt, maar gisteren was hijzelf het lijdend voorwerp. Op uitnodiging van de gemeente Amsterdam luisterde hij de officiële opening van de tiende Gay Pride op. Want Amsterdam wil dezer dagen één ding benadrukken: dat de stad nog steeds homovriendelijk is.

En wie kon dat beter duidelijk maken dan Crain? Afgelopen Koninginnedag liep hij hand in hand met zijn vriend in de binnenstad, toen ze plotseling afgetuigd werden. Toen hij vertrokken was naar de Verenigde Staten, bleek dat hij niet zomaar een slachtoffer was, maar tevens hoofdredacteur van enkele homobladen. Zijn verhaal kwam in de openbaarheid, en er was weer aandacht voor het onderwerp homofobie. Met Crain zelf als ,,een soort'' symbool dat geweld tegen homo's niet geaccepteerd wordt, zoals wethouder Duco Stadig – ,,I happen to be gay myself'' – de Amerikaan verwelkomde. Wat kan Amsterdam doen tegen homogeweld?

Hardop zul je het niemand horen zeggen, maar het incident heeft ook een voordeel. ,,Politici dachten de afgelopen jaren: homo's kunnen trouwen, dus het probleem is opgelost'', verzucht Siep de Haan van Gay Business Amsterdam (GBA). Een dag voor en een dag ,,na Crain'' werd er ook een homo in elkaar geslagen, zegt ondernemer Hans Verhoeven. Alleen waren die niet bekend. ,,En met die Amerikaan is weer goed de publiciteit gehaald.''

Homo's zelf weten volgens De Haan al jaren dat de tolerantie afneemt. Onderzoeken hebben dat eind jaren negentig al aangetoond, zegt hij. ,,En al die jaren zijn we bezig geweest de witte politici – zeg maar de generatie-Cohen – ervan te overtuigen dat er een probleem is.''

Daar is iedereen het over eens. Wat er moet gebeuren? Volgens raadslid Maarten van der Meer (GroenLinks) moet iedereen weten dat Amsterdam een stad voor homo's is. Het stadsbestuur moet tonen dat ze achter de homogemeenschap staat, meent hij. Of die daar veel mee opschiet? ,,Tja, je kunt mensen niet dwingen tolerant te zijn.'' Hij pleit voor repressieve maatregelen, zoals geweld hard bestraffen. En de politie moet aangiftes van discriminatie en geweld serieus behandelen en gevallen van homohaat duidelijk registreren.

Die maatregelen werden door het B en W begin juni ook aangekondigd. In samenwerking met het COC en de politie zou ,,het geweld tegen homo's aangepakt worden''. Wat dat praktisch inhoudt? Bijvoorbeeld dat de gemeente voorlichtingsprojecten van het COC subsidieert, en dat het Meldpunt Discriminatie nieuwe bekendheid heeft gekregen door een reclamecampagne, al let dit meldpunt niet exclusief op achterstelling van homo's. We doen heel veel, zegt een woordvoerder van de gemeente, en noemt bovenstaande maatregelen op. Maar meteen voegt hij er aan toe dat de gemeente het niet alleen kan oplossen. ,,Het moet natuurlijk ook van de mensen zelf komen.''

Bij de politie bestaat het netwerk `Roze in het Blauw', een werkgroep van homoseksuele agenten. Voor hen is er eigenlijk niets veranderd sinds het incident met Crain, zegt Vicky Kessener, lid van het netwerk. Ze gaan op de oude voet verder. ,,Wij waren al heel alert.'' Ze merken alleen dat ze meer gebeld zijn, de afgelopen tijd. Hun netwerk is bekender geworden. Hopelijk vergroot dat weer de aangiftebereidheid, een van hun speerpunten, zegt Kessener.

Niet iedereen in Amsterdam is enthousiast over de uitnodiging aan Crain. Niet dat de Amerikaan niet welkom is, maar D66-raadslid Ivar Manuel noemt het symboolpolitiek, gebruikmaken van opinievormers als een marketinginstrument om zo een beschadigd imago op te poetsen. Hij vreest dat het weer blijft bij ,,praten en praten''.

Zijn GroenLinks-collega Van der Meer, op wiens initiatief de Amerikaan werd uitgenodigd, gelooft juist wel in de symboliek. Homohaters, zegt Van der Meer, ,,weten dan dat hun acties niet zonder consequenties zijn.''

Al heeft Chris Crain daar nog weinig van gemerkt. Sinds hij terugging naar Amerika heeft hij nooit meer iets van de Amsterdamse politie gehoord. Ondanks de belofte dat ze foto's zouden sturen van personen die pasten in de omschrijving van zijn zeven aanvallers. Een politiewoordvoerder zegt dat er zeer intensief aan de zaak gewerkt wordt. Wel zegt hij dat de politie nooit foto's opstuurt van verdachten.

    • Tom Kreling