's Zomers les tegen radicalisering

Zestig Amsterdamse allochtone kinderen krijgen deze zomer les in sociale cohesie en weerbaarheid. De overheid betaalt hieraan mee, om radicalisering onder de jeugd tegen te gaan.

,,Sorry zeggen is niet leuk en kan zo moeilijk zijn'', zingt een kinderkoor in een van de liedjes die uit de cd-speler schallen. Aan kleine tafeltjes zitten tien kinderen van christelijke basisschool Crescendo in Amsterdam-Zuidoost met het puntje van de tong uit de mond te werken aan een spijtbetuiging.

Het is doodstil in de klas. ,,Het spijt me dat je niet mee mocht doen met het spelletje `Haba''', draagt een klein jongetje met kunstig ingevlochten rastavlechtjes voor. ,,Je bent mijn allerbeste vriend'', zegt hij tegen zijn klasgenootje. De kinderen applaudisseren. Verlegen loopt Dymoreno (7) weer naar zijn plaats.

De zestig kinderen die meedoen aan de zomerschool in Amsterdam-Zuidoost kunnen niet op vakantie, omdat hun ouders geen geld hebben of aan het werk zijn. Drie weken lang leren de kinderen elke ochtend hoe ze moeten `omgaan met gevoelens'. De zomerschool combineert `leuk spelen' met `bevorderen van sociale cohesie', aldus initiatiefnemer Martin Winter van het Surinaams Inspraakorgaan (SIO). ,,Het belangrijkste is om kinderen niet van de samenleving te vervreemden. We willen ze weerbaar maken tegen negatieve invloeden.'' Het thema van de zomerschool, `weerbaarheid en zelfredzaamheid', staat in keurig schoolschrift op elk schoolbord geschreven.

De school heeft een bijdrage van 30.000 euro ontvangen uit het `antiradicalisering'-potje van minister Verdonk (Integratie, VVD). Deze subsidie vloeit voort uit de nota Weerbaarheid en Integratiebeleid, waar het kabinet eerder dit jaar mee instemde.

De komende drie jaar subsidieert de overheid een groot aantal projecten en acties die zijn gericht op de preventie van radicalisering. De projecten moeten, vooral bij jongeren, `burgerschapsvaardigheden en het eigen verantwoordelijkheidsgevoel' ontwikkelen. Hierdoor moeten ,,minder gaten in het sociale weefsel vallen waar radicale krachten op in kunnen springen'', aldus de nota.

Van een groot risico om te radicaliseren is bij deze kinderen in de leeftijd van vijf tot elf jaar nog geen sprake, maar ,,we proberen zo vroeg mogelijk te voorkomen dat de kinderen contact verliezen met de samenleving'', zegt Winter.

In het klaslokaal van juf Carol zitten de kinderen in groepjes bij elkaar en knutselen aan zelfportretten met lijm en snippertjes bruin papier. Tyra (,,acht en een kwart'' jaar oud) friemelt van crêpepapier piepkleine zwarte propjes. ,,Dit worden de wenkbrauwen.'' Ze vindt vooral zingen en knutselen leuk. ,,Ik word er zo vrolijk van'', zegt ze. Maar dan, serieus: ,,We praten ook over onze gevoelens.''

,,We willen dat ze nadenken over `wie ben ik','' zegt Carol. ,,Deze kinderen moeten zich vanwege hun kleur meer bewijzen in de huidige maatschappij. We praten over hun goede en minder goede eigenschappen en leren hun normen en waarden. Tijdens de normale lessen in rekenen en taal is daar te weinig tijd voor.''

Vervolg Zomerschool op pagina 3

Vervolg van pagina 1

Op Survival in Almere maakt kinderen weerbaar

Tyra vindt dat ze veel leert op de zomerschool. De meeste kinderen die meedoen kent ze al: het zijn de rest van het jaar ook klasgenootjes op Crescendo. Aan de muur hangen lange vellen papier met getekende silhouetten van de leerlingen.

Binnen de lijntjes hebben de kinderen zinnetjes geschreven over hun vrienden, hobby's of wat ze geleerd hebben. ,,Wat ik moet doen als ik boos ben'', schrijft Arsenio. Aaliyah heeft geschreven dat haar favoriete muziek ,,godliederen en R&B'' is.

Uit het rapport Grenzen aan de maatschappelijke opdracht van de school van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP), dat vandaag openbaar gemaakt werd, blijkt dat steeds meer docenten zich bewust zijn van de maatschappelijke taak die op het bordje van de school terecht komt. Volgens het SCP is het uitbreiden van taken en openingstijden van scholen toch een noodoplossing.

,,De zomerschool is een pilot-project. Als het succesvol is, wordt het ook op andere scholen uitgevoerd'', zegt coördinator van de zomerschool en voormalig stadsdeelwethouder, Helen Burleson. Zij zegt dat de christelijke, Surinaamse leerlingen van Crescendo niet echt een risicogroep voor radicalisering vormen. ,,Zwarte kinderen zijn wel nog vaak het slachtoffer voor discriminatie. Door ze voor te bereiden hoe ze voor zichzelf moeten opkomen, worden ze weerbaarder tegen negatieve invloeden. Daar gaat het nu om in onze samenleving.''

Behalve de lessen in zelfvertrouwen organiseert de school ook uitstapjes: ,,Een bezoek aan het Bijbels Museum, of een survivaltocht in Almere'', zegt coördinator Burleson. ,,De kinderen leren verschillende godsdiensten kennen. In het Bijbels Museum leren ze dat hun levensovertuiging niet per se de beste is.''

,,We hebben vooral leerlingen met een evangelisch-christelijke achtergrond, dat is ook de signatuur van de school'', zegt directrice Rita Oliveira. ,,Ouders van Surinaamse of Ghanese origine vinden het een prettig idee dat hun kinderen ook in de zomer worden opgevangen. Probleemkinderen hebben we nauwelijks.''

,,Thuis verveel ik me'', zegt Arsenio (9), ,,hier leer ik wat je moet doen als iemand agressief doet, of als je bang bent.'' IJverig schildert hij lachende gezichtjes op bloemen van karton. Gymleraar Henk heeft zijn vakantie opgeofferd om de kinderen te begeleiden. ,,De kinderen zijn enthousiast, dat is er zo leuk aan.''

Hij vertelt dat zelfs de lunch bruine boterhammen met pindakaas en chocolademelk wordt gebruikt als les. ,,We leren de kinderen hoe je netjes moet eten, hoe het hoort. Ook dat is nuttig, om in bepaalde situaties zeker te zijn van omgangsvormen. Het is niet alleen leuk, ze leren ook nog wat.''