SPLA vraagt onderzoek naar dood van Garang

De voormalige Soedanese rebellenbeweging SPLA (Sudan People's Liberation Army) heeft gisteren een internationaal onderzoek gevraagd naar de oorzaak van een helikopterongeluk, waarbij haar leider John Garang zaterdag om het leven kwam. De dood van Garang leidde maandag op verschillende plaatsen in Soedan tot rellen, veroorzaakt door mensen die de regering van sabotage verdachten. Daarbij kwamen zeker vijftig mensen om het leven. Gisteren vielen nog eens twintig slachtoffers bij vergeldingsacties in een buitenwijk van Khartoum. De gouverneur van de hoofdstad heeft een avondklok ingesteld.

Een van de leiders van de SPLA, Pagan Amum, riep de Verenigde Naties, de Verenigde Staten, Oeganda, Kenia en Groot-Brittannië gisteren op om mee te doen aan een diepgaand onderzoek dat moet vaststellen waarom de helikopter in het zuiden van Soedan is neergestort. Voorlopig gaat de organisatie ervan uit dat het ongeluk is veroorzaakt door slecht weer. De Oegandese president Yoweri Museveni had gisteren al een onderzoek aangekondigd naar de oorzaak van het fatale ongeval. Garang werd vervoerd door een in Rusland gebouwde Mi-72, een presidentiële helikoper van Museveni. Volgens Museveni was het toestel nog onlangs gemoderniseerd.

SPLA-topman Amum drong gisteren voor de tweede achtereenvolgende dag aan op kalmte. Hij verzekerde dat het prille vredesproces niet bedreigd wordt door de dood van Garang. Hij zei dat Garangs opvolger Salva Kiir zaterdag direct na de begrafenis van Garang in Zuid-Soedan naar Khartoum zal vliegen om te worden beëdigd tot vice-president. In het kader van het vredesakkoord dat begin dit jaar is getekend, maakt de SPLA deel uit van een regering van nationale eenheid. Dat akkoord moet een eind maken aan een burgeroorlog die het land met kleine onderbrekingen al vijftig jaar verdeelt.

Nadat zwarte, zuidelijke Soedanezen maandag in Khartoum hun woede over de dood van Garang hadden gekoeld op noordelijke Arabieren, namen gewapende Arabische benden gisteren in sommige wijken van de hoofdstad wraak. In buurten waar veel zuidelijke christenen wonen vernielden ze huizen en sloegen ze bewoners in elkaar. De staatstelevisie toonde de interieurs van geplunderde en verwoeste huizen.

In andere wijken hielden zuiderlingen huis. Ze plunderden markten in Omdurman en doodden een islamitische geestelijke. In toenemende mate kregen de rellen een sektarisch karakter, met noorderlingen tegen zuiderlingen, moslims tegen christenen, Arabieren tegen zwarten. Geestelijke leiders riepen gisteren de hele dag via radio en televisie op tot rust en bezinning.

De vrees is bij alle partijen groot dat de rellen leiden tot een opleving van de burgeroorlog en uiteindelijk tot het uiteenvallen van het land. Terwijl regering en rebellen eindelijk overeenstemming over een machtsdeling hadden bereikt.