Nachtelijke kijkgenoegens

Omdat ik altijd bijzonder laat naar bed ga, kijk ik meestal naar de televisie van drie tot vijf uur 's nachts. Dat blijkt grote voordelen te hebben. In deze nachtelijke uren blijft de kijker geheel verschoond van de soaps, spelletjes, shows en sport die de avonduren vullen en die het kijken naar televisie meestal tot zo'n geestdodende activiteit maken.

Enkele jaren geleden, toen ik nog leed aan een ernstige CNN-verslaving, begon ik om drie uur onveranderlijk met de talkshow van Larry King. Daar kijk ik eigenlijk nooit meer naar, of King moet een interessante politieke gast hebben en dat is alleen het geval in verkiezingstijd. Mensen die het weten kunnen, beweren graag dat Amerikanen heel normale mensen zijn, maar wie dagelijks naar King zou kijken zou al snel van het tegendeel overtuigd raken. Wie in korte tijd een overzicht wil verwerven van de merkwaardige obsessies waar de Amerikaanse cultuur door wordt geplaagd, doet er goed aan een half jaartje naar King te kijken.

Niet alleen ben ik van King genezen, mijn hele CNN-verslaving behoort tot het verleden. Dat is vooral het gevolg van de wijze waarop CNN een paar jaar geleden verslag heeft gedaan van het proces tegen O.J. Simpson. Leek CNN mij aanvankelijk een aantrekkelijke nieuwszender, vanaf het moment van de fameuze achtervolging van de gevluchte Simpson door tientallen politieauto's veranderde CNN van het ene op het andere moment in een omvangrijk elektronisch gekkenhuis. Alles ging voortdurend over Simpson, Simpson woekerde als een schimmel over het nieuws. Larry King interviewde mensen die Simpsons gras hadden gemaaid, of het haar van zijn vermoorde vrouw hadden gekapt. Het was de eerste maal dat ik het beangstigende fenomeen van de mediahysterie in volle glorie aanschouwde.

Na de aanslagen van 11 september 2001 raakte CNN, zoals vrijwel alle andere Amerikaanse media, zozeer in de greep van een benauwend, randdebiel nationalisme, dat ik definitief overstapte naar BBC World. Dat is vrijwel altijd rustig en competent, het vermijdt goedkoop sentiment en kan gebruikmaken van een zeer uitgebreid netwerk van correspondenten. De BBC was vanaf het eerste moment kritisch gestemd over de idiote aanval op Irak, zozeer zelfs dat Blair klaagde dat de BBC de vijand terwille was. Dan weet de kijker zeker dat de journalistiek iets nuttigs doet.

Sinds een jaar of twee heb ik mij weer ten dele met CNN verzoend door het nieuwsprogramma dat Aaron Brown presenteert tussen vier en vijf. Brown besteedde aanvankelijk veel en zelfs vrij kritische aandacht aan de Amerikaanse bezetting van Irak. Een paar maanden geleden is dat minder geworden en heeft zijn programma de neiging thematisch te werken, dat is wat mij betreft geen verbetering. Sedert het oerconservatieve Fox in de VS de best bekeken kabelzender is, is CNN in verwarring geraakt en heeft het nog geen duidelijke nieuwe koers gevonden. De nachtelijke uren bieden ook de gelegenheid de twee avondjournaals van de NOS te bekijken zonder gehinderd te worden door reclame.

Het grootste genoegen voor de nachtelijke kijker biedt de Duitse ARD, die tussen half vier en vijf vrijwel elke nacht enige tijd besteedt aan het programma Die schönsten Bahnstrecken. Een simpeler, goedkoper en mooier televisieprogramma bestaat er niet. Een camera die voor in een trein naast de machinist is geplaatst registreert een treinreis. De beelden zijn niet geredigeerd, behalve dat lange tunnelpassages zijn bekort, en er is geen commentaar. De beelden zijn niet alleen rustgevend, zij bieden ook de mogelijkheid om de diverse landen waar de beelden zijn gemaakt op instructieve wijze te vergelijken.