Hoogste podium amateurhonkballers weg

Na Peking 2008 verdwijnt honkbal van de Olympische Spelen. ,,Het lijkt een machtsspel tussen IOC en Major League over de vraag wie het sterkst is.''

Grote teleurstelling bij de Nederlandse honkbalbond vorige maand, na het besluit van het Internationaal Olympisch Comité (IOC) om honkbal vanaf 2012 te schrappen van het programma van de Olympische Spelen. Bij clubs uit de hoofdklasse met internationals in de gelederen – zoals Kinheim en HCAW – heerst een zekere gelatenheid. Teleurstelling is er wel, maar de mogelijk negatieve gevolgen voor het honkbal moeten niet overdreven worden, is de teneur.

Voor Patrick Beljaards, werper van Kinheim en het Nederlands team, kwam het nieuws als een klap. ,,Dit is klote. Ik had het niet verwacht'', zegt hij na de 8-5 nederlaag tegen HCAW. ,,De Spelen zijn het hoogst haalbare voor toppers in de amateursport. Zelf verkeer ik in een luxe positie, want ik heb al twee Spelen (Sydney en Athene, red.) meegemaakt. En Peking (2008, red.) kan ik nog halen. Maar voor de komende generatie is het extra lullig.''

Volgens Beljaards kan het wegvallen van honkbal op de Spelen van 2012 indirect gevolgen hebben voor het Nederlands team. ,,De sponsoring van NOC*NSF valt weg en daarvan worden bijvoorbeeld trainingskampen betaald. Dat kan leiden tot een neerwaartse spiraal met mogelijk minder kwaliteit in het Nederlands team.'' Beljaards kan zich voorstellen dat Nederlandse honkballers eerder voor een maatschappelijke carrière kiezen, wanneer na 2008 ook de stipendia van sportkoepel NOC*NSF voor olympische A-sporters wegvallen. Collega-international Sidney de Jong, catcher bij HCAW, valt hem bij. ,,Met een A-status kun je je helemaal op je sport richten. Het IOC-besluit is zonde voor het honkbal, want dat is aan het opbloeien.''

Nick Stuifbergen, pitcher van HCAW en debuterend voor Nederland bij het gewonnen EK in Tsjechië vorige maand, ziet het verdwijnen van het geld van NOC*NSF als belangrijkste negatieve gevolg. ,,Dat geld is een middel om op een hoger platform te komen. Zonder dat geld kunnen geen profspelers uit Amerika meer worden ingevlogen.'' Stuifbergen doelt op het contingent profs uit de Amerikaanse `minor leagues', dat door bondscoach Robert Eenhoorn bij de Nederlandse selectie wordt gehaald voor de twee grote toernooien: het WK en de Spelen. Ook voor het WK in Nederland volgende maand zal een aantal Nederlandse hoofdklassespelers weer plaats moeten maken voor de veelal Antilliaanse en Arubaanse profs uit de Amerikaanse competities. Dit tot grote ergernis van Ron Jaarsma, manager van de topsportsectie van HCAW. Jaarsma keert zich al langer tegen het selectiebeleid van bondscoach Eenhoorn, omdat de profs uit de Single A en Double A volgens hem weinig toegevoegde waarde hebben. ,,Bovendien demotiveer je de topspelers uit de hoofdklasse'', vertelt hij op de voor een kwart gevulde tribunes in het Pim Mulierstadion in `honkbalstad' Haarlem. ,,Voor de Haarlemse Honkbalweek of het EK zijn ze wel goed genoeg, maar voor een WK of Spelen gaan we ineens de helft van het team uit Amerika halen. Ik praat over jongens die nog nooit in Nederland zijn geweest, met wie het publiek zich niet kan identificeren. Op spelers die in Nederland zijn opgeleid en een profcontract in de VS hebben verdiend, moet je natuurlijk trots én zuinig zijn.''

Jaarsma relativeert het belang van de Spelen voor het Nederlandse honkbal en wijst op de korte olympische geschiedenis: honkbal werd in 1992 geïntroduceerd op de Spelen en Nederland was op dit podium driemaal van de partij. Voor status- en imagoverlies als gevolg van het IOC-besluit is Jaarsma niet bang. ,,Win je iets op de Spelen, dan krijg je door de bijbehorende exposure meer interesse voor honkbal in Nederland. Maar was de afgang van het vreemdelingenlegioen op de Spelen van Athene, met de 22-2 nederlaag tegen Australië, nou zo goed voor het imago?''

Natuurlijk had ook Jaarsma liever gezien dat de sport behouden was gebleven voor de Spelen van 2012. ,,De Spelen geven een sport extra cachet en aanzien. Dat verlies je. Het is een teleurstelling, maar je moet het niet dramatiseren. Voor gemotiveerde honkballers die de top willen bereiken, blijft de Major League (Amerikaans profcompetitie, red.) de droom.''

Bovendien, weet Jaarsma, had Nederland geen invloed op het IOC-besluit. De redenen om honkbal te schrappen moeten immers gezocht worden in Amerika, waar de clubs uit de Major League hun spelers weigeren af te staan voor de Spelen. Daarbij komt dat de dopingregels van Major League en het IOC niet overeenstemmen. ,,Iedereen had dit kunnen voorzien. Drie jaar geleden zijn er al eisen gesteld. Elke sport moet de beste spelers afvaardigen naar de Spelen. Maar de Major league is een miljardenconcern dat om bedrijfseconomische redenen de tent niet dichtgooit tijdens de Spelen. Het lijkt op een machtsspel tussen IOC en Major League over de vraag wie het sterkst is.''

Volgens Jaarsma zijn de gevolgen van het IOC-besluit voor de hoofdklasse verwaarloosbaar. Jaarsma spreekt van een mooie gelegenheid voor het Nederlandse honkbal om terug naar de basis te gaan; aandacht voor de opleiding in Nederland en gemotiveerde hoofdklassespelers een kans geven in het Nederlands team. ,,We moeten niet de kwaliteit van de hoofdklasse verkwanselen en geen team opstellen waarvan de helft het volkslied niet eens kent.''

    • Pieter de Vries