FBI: koran op Guantánamo wel onteerd

Bewakers en ondervragers op de Amerikaanse marinebasis Guantánamo Bay hebben de koran in 2002 zeker een keer door een wc gespoeld en meerdere malen onteerd door er op te staan.

Dat blijkt uit documenten van de federale recherche (FBI), die met een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur zijn vrijgegeven. FBI-agenten, die aanwezig waren bij ondervragingen, hadden eerder melding gemaakt van ,,martelpraktijken'' in de gevangenis op Guantánamo Bay. Op de basis houden de Verenigde Staten sinds begin 2002 ruim 520 vermeende terroristen vast.

De publicatie van de FBI-documenten dat er in de gevangenis religieuze beledigingen plaatsvinden komt nadat het tijdschrift Newsweek vorige week een artikel met die strekking onder druk herriep. Het artikel, waarin werd vermeld dat er een koran door de wc was gespoeld, zorgde voor felle protesten in Afghanistan waarbij zeker 15 doden vielen. Het Pentagon ontkende dat dergelijke praktijken waren voorgekomen.

Uit een van de FBI-documenten blijkt dat een gevangene de FBI-agenten vertelde dat de koran ,,als een vergeldingsmaatregel of stimulans om mee te werken'' wordt gebruikt en dat het enige resultaat ,,de schade aan de reputatie van de Verenigde Staten zal zijn, als eenmaal in de wereld bekend wordt wat er gebeurt''. Een andere gevangene zei tegen de FBI te begrijpen dat er ,,een legitieme reden is om het boek te onderzoeken voor verborgen spullen'', maar dat dit op een gewelddadige en beledigende manier gebeurt.

Het Internationale Rode Kruis maakte eerdere deze week al bekend dat het in 2002 en 2003 het ministerie van Defensie erop gewezen heeft dat gevangenbewaarders de koran onteerden. In januari 2003 heeft het leger een richtlijn uitgegeven waarin wordt gesteld dat de koran moet worden behandeld ,,als een teer kunstwerk'' en dat het niet in ,,aanstootgevende plaatsen als de grond, nabij de wc of wastafel, nabij voeten of in natte of vieze omgeving'' mag worden gelegd.

Het Pentagon, dat een onderzoek heeft ingesteld naar de vermeende ontering van de koran, zegt in reactie op de publicatie van de FBI-stukken dat de beschuldiging over het wegspoelen van de koran door het toilet is gebaseerd op uitlatingen van een ,,ongeloofwaardige'' gevangene. De burgerrechtenorganisatie ACLU zei in reactie hierop dat verklaringen van gedetineerden in de praktijk geloofwaardiger zijn gebleken dan die van de Amerikaanse regering.

De Amerikaanse onderminister van Buitenlandse Zaken, belast met onder meer Azië, is gisteren in Pakistan aangekomen om te spreken met de Pakistaanse minister van Buitenlandse Zaken. Verschillende organisaties zijn opnieuw van plan om te demonstreren tegen de Amerikaanse houding ten opzichte van de koran.