`Grondwet Nee' verliest geding

De extra 3,5 miljoen euro die het kabinet-Balkenende heeft uitgetrokken voor de ja-campagne voor het referendum over de Europese Grondwet is niet onrechtmatig.

Dat is vanmorgen bepaald door kortgedingrechter R. Paris van de rechtbank in Den Haag. De rechter wees de eis van het Comité Grondwet Nee af. De motivering van de beslissing volgt later.

Het Comité spande vorige week een geding aan tegen het besluit van het kabinet om 3,5 miljoen euro extra uit te trekken voor de eigen `ja-campagne'. Het Comité stelde dat in de referendumwet is bepaald dat 1 miljoen euro beschikbaar is voor overheidscampagnes en dat de onafhankelijke Referendumcommissie dat geld moet verdelen. De 3,5 miljoen euro gaat op aan een campagne om de kiezers te bewegen tot een stem voor de grondwet. Het geld is besteed aan een informatiefolder, die al is verspreid, en aan reclamespotjes.

In het geding verweet advocaat M. Koetser van het Comité kabinet en Tweede Kamer ,,vals spel''. Hij verwees naar de brief die staatssecretaris Nicolaï (Europese Zaken, VVD) op 7 februari aan de Tweede Kamer schreef. Daarin staat dat de regering geen betaalde zendtijd of advertenties zou gebruiken. Door het extra geld voor de ja-campagne is volgens hem rond het raadplegende referendum een onaanvaardbare ongelijkheid in financiële middelen ontstaan ten nadele van de van tegenstanders van de Europese Grondwet.

Landsadvocaat G. Houtzagers veegde tijdens het kort geding alle argumenten van het Comité van tafel. Volgens hem was al van tevoren vastgesteld dat de regering zich actief zou inzetten voor de ja-campagne. ,,De staat is vrij om zelf campagne te voeren'', zei hij. De Referendumcommissie heeft daar niets over te zeggen, ze is ingesteld om maatschappelijke organisaties het debat te laten stimuleren, legde hij uit.

Houtzagers erkende dat de spelregels zijn veranderd, maar dat daartoe door een ruime meerderheid in de Tweede Kamer besloten. ,,Dat is een politieke kwestie, die niet in een rechtszaal thuishoort'', aldus de landsadvocaat.

De extra 3,5 miljoen euro zijn volgens Houtzagers noodzakelijk om ,,een inhoudelijk debat te voeren om het belang van de Europese Grondwet duidelijk te maken''. Volgens hem behoren de folders en radiospotjes tot geoorloofde overheidsvoorlichting.