Peking bruskeert Japanse premier met vertrek Wu

De Japanse regering is verbijsterd over de plotselinge annulering door China gisteren van een geplande ontmoeting tussen premier Koizumi en de Chinese vice-premier Wu Yi. Tokio had juist gehoopt op een verbetering in de ijzige relaties.

Peking heeft laten doorschemeren dat het overhaaste vertrek van vice-premier Wu uit Japan een teken van protest is tegen de Japanse verering van oorlogsslachtoffers in de Yasukuni Tempel. ,,Tot onze spijt hebben Japanse leiders herhaaldelijk opmerkingen gemaakt over bezoeken aan de Yasukuni tempel, die ingaan tegen pogingen om de Chinees-Japanse relaties te verbeteren'', zei woordvoerder Kong Quan van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken vandaag tegen het persbureau Nieuw China.

In de Yasukuni tempel worden Japanse oorlogsslachtoffers geeerd, inclusief de leiders ten tijde van de Tweede Wereldoorlog die nadien als oorlogsmisdadigers zijn geëxecuteerd. De Japanse premier Koizumi brengt jaarlijk een bezoek aan de omstreden tempel, en China eist dat hij daarmee stopt. Vorige week zei Koizumi, op vragen in het parlement over een toekomstig bezoek aan de tempel, dat hij te zijner tijd een ,,gepast besluit'' zal nemen.

,,Interne aangelegenheden'' was de enige uitleg die de Japanse regering gisteren van China kreeg voor het plotselinge vertrek van vice-premier Wu. Een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken in Tokio stelde expliciet dat de annulering ,,niets te maken heeft'' met de Yasukuni tempel. Vice-premier Wu was bezig met een achtdaags bezoek dat gisteren had zullen eindigen met een ontmoeting met premier Koizumi.

Minister Nobutaka Machimura (Buitenlandse Zaken) zei dat de China minstens ,,een excuus'' had kunnen geven, want anders ,,kan een samenleving niet functioneren''. Harder was minister Taro Aso (Binnenlandse Zaken) die stelde dat de annulering ,,veel heeft bijgedragen'' aan verslechtering van de Chinees-Japanse relaties. ,,Vanuit het oogpunt van goede manieren ontbrak gezond verstand'', aldus Aso.

De relaties tussen beide landen zijn al jaren rond het vriespunt. Recent waren er grote demonstraties in China tegen een nieuw Japans schoolboek waarin, volgens Chinezen, het Japanse oorlogsverleden wordt goedgepraat. Ook hebben Japan en China ruzie over de zeegrens en het bezit van onbewoonde eilanden en van de delfstoffen onder de zeebodem. Het bezoek van Wu was het hoogste Chinese bezoek aan Japan in jaren.