`Moeite met moslims is uw eigen schuld'

Waarom slaagt Nederland er niet in om moslims te integreren? Conservatieve Amerikaanse intellectuelen zochten in Rotterdam naar een antwoord op die vraag. ,,Wat is Nederland?''

Het waren niet de aantallen waarvan vijftien Amerikaanse politici en intellectuelen van het neo-conservatieve American Enterprise Institute gisteren tijdens hun bezoek aan Rotterdan opkeken. 37 procent van de stadsbevolking bestaat inmiddels uit migranten uit niet-westerse landen, hield wethouder Marco Pastoors (Leefbaar Rotterdam) hun voor. ,,En de verwachting is dat dat percentage in 2017 tot 48 procent is opgelopen.''

Waar de Amerikanen benieuwd naar waren, was waarom Nederland toch zo'n moeite heeft met de integratie van moslims. Waarom lukte dat bijvoorbeeld in Canada, Australië en de VS veel beter? Was Nederland daar wellicht zélf niet grotendeels schuldig aan, opperde onder meer Reuvel Marc Graig, die lange tijd bij de Amerikaanse inlichtingendienst CIA op de afdeling Midden-Oosten werkte.

Zijn Nederlanders überhaupt wel in staat te benoemen wat typisch Nederlands is, vroeg hij de wethouder. ,,Hoe moeten migranten weten hoe ze moeten integreren als hun niet helder wordt gemaakt waar Nederland als natie precies voor staat?''

Pastoors sprak over kernwaarden als de gelijkwaardigheid van man en vrouw, respect voor homoseksuelen, vrije partnerkeus. Maar dat is meer een liberale houding, werd hem te verstaan gegeven. Het zegt niets over het eigene van de Nederlandse natie. Anderen vroegen de wethouder waarom hij het over integratie had – ,,culturele integratie'', aldus Pastoors – en Nederland niet aandrong op assimilatie. ,, Als je naar Amerika emigreert wil je immers maar één ding: Amerikaan worden.''

De groep behoort tot The New Atlantic Initiative van het American Enterprise Institute. Ze zijn op uitnodiging van de conservatieve Edmund Burke Stichting in Nederland. Vandaag confereren ze, met Nederlandse en Europese geestverwanten, in beslotenheid over onder meer de integratie van moslims in Europa en in de VS en over demografische ontwikkelingen.

Het bezoek aan Rotterdam was ook bedoeld als kennismaking met de stad waar de erfgenamen van Pim Fortuyn mede de scepter zwaaien. De stad bovendien die als proeftuin dient voor de rest van Nederland wat betreft het introduceren van nieuwe maatregelen om segregatie in verpauperde stadswijken tegen te gaan. Tevens bezochten ze er de Turkse Mevlana-moskee, waar ze in het Engels werden toegesproken door de modern ogende Resul Kazanci.

Wat ervaren moslims als hun grootste probleem in Nederland, wilde men van hem weten. ,,Ouders maken zich vooral zorgen om de toekomst van hun kinderen, die grote problemen hebben met hun identiteit. Menigeen valt tussen wal en schip, terwijl de ouders veelal niet in staat zijn om hen daarbij te helpen'', zei Kazanci.

Pastoors had de Amerikanen al verteld dat Rotterdam tussen de 175 en 400 jonge moslims telt die vatbaar zijn voor de fundamentalistische islam. In de Mevlana-moskee zijn ze niet te vinden'', verzekerde Kazanci hun.

Radek Sikorsky, directeur van het New Atlantic Initiative: ,,Nederland werd lange tijd gezien als het Californië van Europa. Het zette de trend. Veel mensen in de VS vragen zich af wat er momenteel in Nederland gaande is. Twee politieke moorden in enkele jaren tijd.''

Bart-Jan Spruyt van de Edmund Burke Stichting: ,,De angst groeit in kringen van conservatieve Amerikaanse denktanks dat de VS Europa als bondgenoot aan het verliezen zijn. Europa islamiseert, menen ze. Dat Spanje na de aanslag van islamitische terroristen in maart vorig jaar voor een sociaal-democratische regering koos, is voor hen een belangrijk bewijs dat Europa er niet vóór is om moslims te dwingen zich de Westerse waarden en normen eigen te maken.''