Menselijke migratie uit Afrika volgde een zuidelijke route

De moderne mens, Homo sapiens, heeft ongeveer 65.000 jaar geleden Afrika in één golf verlaten om zich verder te verspreiden over Azië. Waarschijnlijk ging deze verspreiding over een zuidelijke route, via de hoorn van Afrika en het zuiden van het Arabisch schiereiland waarbij de rode zee moet worden overgestoken. Deze conclusie wordt getrokken uit analyse van het mitochondriaal DNA van een tweetal oorspronkelijke bevolkingsgroepen, uit Maleisië en de Andaman-eilanden in de Indische oceaan, in twee artikelen in Science (13 mei).

De moderne mensensoort, Homo sapiens, ontstond ongeveer 200.000 jaar geleden in Afrika. Traditioneel wordt uitgegaan van een expansie uit dat continent rond 45.000 jaar geleden via een noorderlijke route, over de Levant, eerst naar Azië en dan naar Europa. Die datering stond al langer onder druk door de vondst van skeletmateriaal uit Australië dat uit ongeveer dezelfde tijd bleek te stammen hetgeen de tijd voor de overbrugging van de afstand van 12.000 km tussen de Levant en Australië wel erg krap maakt.

De nu onderzochte groepen worden traditioneel beschouwd als de `oudste inwoners van het gebied' en wijken ook in huidskleur en lichaamsbouw af van de rest van de bevolking. De Andamanners en de Orang Asli (letterlijk: `oorspronkelijke bevolking') bleken te beschikken over mDNA-varianten die al ongeveer 60 à 65.000 jaar geleden zijn afgetakt van de mDNA-varianten in de rest van de Aziatische bevolking. In de woongebieden van de Orang Asli gaan de aanwijzingen voor menselijke bewoning 40.000 jaar terug, volgens sommige onderzoekers zelfs 70.000 jaar. De onderzoekers van de Orang Asli, onder leiding van de Brit Vincent Macaulay, vonden dat de meest recente gemeenschappelijke voorouder van de Orang Asli 60.000 jaar geleden geleefd moet hebben. De naburige bevolkingsgroepen van de Orang Asli hebben allemaal recente gemeenschappelijke voorouders die 15.000 jaar geleden leefden.

De Orang Asli beschikken zelfs over twee mDNA-varianten die beide ongeveer 60.000 jaar geleden ontstonden. Uit ander onderzoek was al bekend dat de twee varianten die domineren onder de Indiase bevolking en de drie van de Chinese bevolking ook al van 60.000 jaar geleden stammen. Hieruit concluderen de onderzoekers dat allen afstammen van een expansiegolf uit Afrika van rond die tijd. En omdat de Levant destijds een nogal ondoordringbare woestijn was, moet wel de meer zuidelijke route zijn gebruikt.