Arbeid en kapitaal eensgezind vóór

Lodewijk de Waal, nog heel even FNV-voorzitter, behoorde tot de zwevers. Maar toen hij de Europese Grondwet eens goed gelezen had, is hij neergedaald. Nu gaat hij voor stemmen, gaf de vakbondsleider toe. ,,Vergeet niet'', zei De Waal voor een overvolle zaal, ,,Karl Marx zei al: grenzen zijn van kapitalisten, niet van arbeiders''.

Ook Jacques Schraven, de spreekbuis van de kapitalisten (VNO/NCW), moest er hartelijk om lachen. Diezelfde Karl Marx zou zijn oren niet geloofd hebben als hij de bijeenkomst in het politieke hart van Den Haag gistermiddag had bijgewoond. Gebroederlijk stonden de kopstukken van arbeid en kapitaal naast elkaar om de sociale aspecten van de Grondwet te prijzen. Het Europees Parlement had de belangrijkste spelers in het sociaal-economische veld in het perscentrum Nieuwspoort uitgenodigd om over het `sociale Europa' in de Grondwet te discussiëren. Minister van Economische Zaken, Laurens-Jan Brinkhorst, was er ook.

,,Er komt niet alleen ellende uit Europa'', vond De Waal. Neem het Handvest van de Grondrechten, zei de vakbondsman en somde een lange lijst op: vrijheid van vergadering, vrijheid van vereniging, het recht op informatie en raadpleging van werknemers binnen de onderneming, het recht op collectieve actie en collectieve onderhandelingen, het recht op sociale zekerheid, op gezondheidszorg. ,,Het staat beter in de Europese Grondwet dan in de Nederlandse'', aldus De Waal. Daarover zou hij nog wel een debat met toekomstige leden van de Unie, uit Turkije bijvoorbeeld, willen aangaan.

De Europese Grondwet is sociaal een stap vooruit. Nee, dat zei niet De Waal, maar werkgeversvoorzitter Schraven. De Grondwet erkent zelfs de sociale dialoog (polderen) en wil dat die verder wordt ontwikkeld. ,,Europa wordt met de Grondwet echt socialer'', verklaarde Schraven. Dat werd Harry van Bommel, Tweede Kamerlid van de Socialistische Partij (SP) teveel en hij probeerde roet in het eten te gooien. Even leek dat te lukken.

Toen De Waal opperde dat Europa zelfs een `reddingsboei' kon worden voor het geval bedrijven aan rechten wilden tornen zoals inspraak, begon Schraven zich zorgen te maken over ,,het leesvermogen'' van de FNV-leider. Deze had zijn pijlen echter op een ander doel gericht: het kabinet. ,,Als we Brinkhorst z'n gang laten gaan, zullen we Europa hard nodig hebben'', zei De Waal en verwees naar Engeland. Oud-premier Thatcher knakte de vakbeweging en Europa bleek met z'n sociale afspraken de redding van de bonden. Had Brinkhorst niet ruim een jaar geleden gezegd dat het poldermodel verouderd was? Daar was gisteren weinig van te merken. ,,Het sociale Handvest is winst'', reageerde de minister opgetogen.