Vlak portret over leven Kok

Dat kammetje! Dat is waar ook. Vlak voordat Kok het zaaltje in perscentrum Nieuwspoort binnenloopt haalt hij een klein zakkammetje tevoorschijn dat hij vluchtig door zijn haar haalt. Kammetje weer in de zak en in een beweging door naar het zaaltje met de wachtende parlementaire pers.

De vanavond vertoonde documentaire Met Kok van documentairemaakster Ireen van Ditshuyzen moet het hebben van dat soort nostalgische gevoelens. Van Ditshuyzen (die Kok in de documentaire tutoyeert) volgde de oud-premier enkele maanden en voerde lange gesprekken met hem.

De documentaire probeert een compleet beeld van het leven van de oud-premier te schetsen, van de eendaagse vakanties die het gezin-Kok maakte naar Rotterdam tot aan zijn huidige commissariaten. Kok vertelt daar zelf veel over, en die verhalen worden ondersteund door archiefbeelden, die allemaal in zwart-wit zijn opgenomen in de documentaire, ook als het zeer recente gebeurtenissen betreft. Alleen de gebeurtenissen waar Van Ditshuyzen zelf bij was, zijn in kleur. Dat creëert een vreemd en kunstmatig onderscheid.

De `brede' opzet wreekt zich, omdat het portret daardoor vlak blijft. Grote vraag is of die leegte veroorzaakt wordt door Kok zelf. Hij zegt: ,,Je wordt voorzichtiger, achterdochtiger bij het omgaan met vertegenwoordigers van de media.'' Van Ditshuyzen suggereert daar geen deel van uit te maken, en dat is tegelijk een deel van het probleem van de documentaire: het is een kritiekloos portret zonder diepgang. Kok zegt bijvoorbeeld over de WAO-crisis begin jaren '90: ,,Ik was onvoldoende in staat om vooraf aan te geven dat en waarom ingrijpende aanpassingen nodig waren.'' Van Ditshuyzen vraagt niet door, maar stelt vragen als ,,Wanneer vond je jezelf goed?'' of ,,Ben je veranderd door al die belangrijke banen?''

Natuurlijk zitten er ook pareltjes in, kleine ontboezemingen van Kok, zoals de opmerking dat ,,als 11 september 11 augustus was geweest, had ik het niet verantwoord gevonden om af te treden''. Van Ditshuyzen schrijft in een begeleidend persbericht: ,,In plaats van een waardig afscheid te krijgen, werd zijn aftreden door Srebrenica een drama.'' Een waardige journalistieke film over het leven van de man die de afgelopen 25 jaar beeldbepalend is geweest voor Nederland laat ook nog op zich wachten.

Met Kok, VARA, Ned.3, 20.35-21.49u.