POTUS' reisgenoten worden wat melig

Onze correspondent reisde de afgelopen dagen mee in het gevolg van president Bush. Het ging tijdens de vijf dagen om POTUS en FLOTUS.

De Amerikaanse president George W. Bush was alweer een eind onderweg naar huis toen in de Georgische hoofdstad Tbilisi de vuistdikke glazen platen werden weggetakeld van het podium waar hij eerder op de middag een opgetogen menigte had toegesproken. ,,Bushi! Bushi!'', hadden duizenden geroepen op het Vrijheidsplein. Hij was het symbool van de vrijheid die zij nog amper kennen. Zij waren het symbool van zijn gooi naar internationaal staatsmanschap.

Een paar straten verderop in de oude stad zat een groep mannen bij elkaar op een plein met platanen. Een zwart geklede weduwe met twee grote, geruite plastic tassen slofte voorbij. Alsof Bushi nooit geweest was. Hier waren de gevels niet opgeverfd zoals rond het Vrijheidsplein, om Georgië's vooruitgang te suggereren. De eeuwen hadden hun eigen schoonheid, net als de arm geklede mensen.

Vrij moderne legertrucks wrongen zich door de oude straatjes aan de voet van de berg. Zij voerden honderden militairen in camouflagepakken af. Een flink aantal zwaaide en riep ,,Amerika! Amerika!'' naar een Amerikaanse collega en mij. Anderen keken weg of schudden het hoofd. Niet iedereen juicht over de nieuwe grote broer.

Voor de Witte Huis-correspondenten was dat niet het verhaal. Het ging om POTUS en FLOTUS, de code-aanduidingen voor `President of the United States' en `First Lady of the United States'. Iedere dag werd een citaat aangereikt dat de betreffende etappe tot een succes verklaarde. Aldus kon worden bericht zodra Amerika wakker werd en dan moest de karavaan al weer verder.

Een radioman sprak vóór vertrek met een bulderende stem vier of vijf analyses van drie zinnen in zodat er ieder uur wat nieuws op de zender kon. Ook de meest toegewijde en geharde reizigers werden wat melig van de combinatie weinig nieuws, geen toegang tot de president en steeds maar wachten.

Maandag mocht alleen de `pool' op Rode Plein de parade zien vijf uur in een gesloten busje. Dinsdagochtend, tijdens het lange wachten op de minimale `press availability' van de presidenten in Tbilisi, gingen `poolers' uit balorigheid impertinente vragen bedenken. ,,Mister President'', opperde een correspondent, ,,Georgia, is it always on your mind?'' een verwijzing naar de door Ray Charles vereeuwigde song.

Een ander wilde weten: ,,Georgië koos roze voor de revolutie, Oekraïne oranje. Welke kleur krijgt uw revolutie?'' Het luchtte op, maar toen president Bush twee Amerikanen uit de `pool' het woord gaf, waren de vragen beleefd en de antwoorden niet memorabel. Contacten met de pers moeten soms. Je hebt ze nodig voor de permanente beeldvorming, maar het is de kunst te allen tijde de boodschap zelf in de hand te houden.

Zo'n Bush-reis heeft iets van een reclamespot die in vier landen tegen een licht verschillend achterdoek wordt afgedraaid. Daarom is 20 uur lang genoeg voor Letland en 16 uur voor Nederland. Een dag in Moskou is aan de lange kant maar Poetin had iets bijzonders op zijn Plein. Twintig uur Georgië tot slot was gewoon te lang, de vermoeidheid werd zichtbaar.

Een radio-collega vertelt dat de presidenten Bush I en Clinton als het kon twee dagen per land namen, één voor zaken en één om mensen te ontmoeten en wat cultuur te zien. Bush II deed bij een vorig bezoek aan Rusland het Hermitage in twintig minuten.

Deze flitsende reisstijl klinkt efficiënt, maar het is de vraag hoe veel harten en hoofden de MBA-president er mee wint. ,,Hij beseft niet dat mensen en de landen verschillend zijn'', zegt een collega van een regionale krant. ,,Saakasjvili is zijn nieuwe mascotte, maar die man heeft media gesloten die kritiek op hem hadden. De corruptie is niet ineens voorbij. Dat ziet Bush allemaal over het hoofd, als hij zijn boodschap maar kan brengen.''

Het is een leven van nederig wachten, maar toch lokt de `pool'. Wie aan de beurt is verdwijnt voor een halve dag naar Air Force One, naar de `motorcade' (een optocht van limousines, enkele zwarte terreinvoertuigen, een pantserwagen met de atoomsleutel en een ziekenauto), en mag in het mooie hotel van de president slapen.

Gister had één van hen in Georgië zelfs een gesprek met de president. POTUS riep een journalist bij z'n bijnaam: ,,Stretch, heb je al gejogd?'' ,,Nog niet'', antwoordt Stretch. ,,Nog niet?'', vraagt Bush ,,Je gaat toch niet mijn toespraak overslaan''. ,,Nee, zeker niet.''

Alsof de bewaker een praatje maakt met één gevangene. Het blijft een voorrecht.

Dit is de laatste aflevering van Aan boord bij Bush. Meer over de reis van president Bush op Weblog Amerika: www.nrc.nl/Amerika