Fors tegenspel bij ChristenUnie

De Europese Grondwet leidt in christelijke kringen tot veel discussie. Een ,,historische misser'' of reden tot dankbaarheid?

Ruim dertig mensen, voornamelijk mannen van boven de vijftig, hebben zich verzameld in zalencentrum de Tinne in Hattem. Op de tafels ligt de brochure `Een gemiste kans voor Europa', geschreven door het wetenschappelijk instituut van de ChristenUnie.

Oud-medewerker van de christelijke fractie in het Europarlement Peter van Dalen is een van de politici van de ChristenUnie die deze maand `op spreekbeurt' is. Hij is vanavond naar Hattem gekomen om over de Grondwet te vertellen. Met de tekst in de hand – ,,dik boek, hartstikke lastig'' – legt hij met grote gebaren uit, waarom hij er tegen zal stemmen.

,,Een historische misser'' noemt Van Dalen het ontbreken van een expliciete verwijzing naar een christelijke grondslag in de preambule van de Grondwet. Daarin staan wel de ,,culturele, religieuze en humanistische tradities'' vermeld. Bezoeker S. Westerhof is het helemaal eens met Van Dalen. Het is voor hem het belangrijkste punt om `nee' te stemmen. ,,Het christendom is het hart van de Europeanen. Als je hart niet klopt dan ga je dood.''

ChristenUnie-raadslid in Hattem Cor Groenewold vraagt zich af of we er niet juist op vooruit gaan met de vermelding van religie in het Europese verdrag. Van Dalen vindt van niet, hij heeft een probleem met de verwijzing naar het humanisme. ,,Dit geeft een kleur af die mij niet aanstaat. Doe dan liever, zoals in de Nederlandse Grondwet, helemaal niets.'' Gerrit Grobben vindt het al heel wat dat religie genoemd wordt. ,,Onder religie wordt toch ook christendom verstaan?'' Als je het christendom noemt, moet je volgens hem ook de andere religies in Europa noemen. ,,Dan is het einde zoek.''

Veel aanwezigen noemen met instemming het artikel van de gereformeerde theoloog J. Douma afgelopen zaterdag in het Nederlands Dagblad. Douma is duidelijk voor de Grondwet en heeft veel kritiek op de argumenten van de ChristenUnie. ,,Als niet-christelijk land ziet Nederland er (...) niet veel anders uit dan de meeste geseculariseerde landen van Europa'', schreef Douma. Volgens Douma moeten christenen juist dankbaar zijn dat onderwerpen als vrijheid van godsdienst en contact met de kerken in de Grondwet staan.

Een ander groot probleem voor Van Dalen is dat Europa volgens hem afstevent op een `Verenigde Staten van Europa'. Er gaat te veel macht naar Brussel, vindt hij. Een ,,mogelijke president'' en een minister van Buitenlandse Zaken van Europa zullen uitgroeien tot `powerplayers'. ,,Het kan leiden tot machtsconcentraties á la Poetin en Bush.'' Hij vindt dat Brussel zich `sluipenderwijs' meer macht heeft toe geëigend. ,,De Europese trein moet worden stopgezet.'' Van Dalen hoopt op een `nee' van Nederland en Frankrijk, zodat Brussel een schok krijgt en zal beseffen dat de mening van burgers telt. Een debat om de doelstellingen van Europa te bespreken, is volgens Van Dalen hard nodig. ,,Zelfreflectie staat niet in het woordenboek van Europa.''

Volgens Van Dalen is Europa aangekomen op een `point of no return' ,,Zijn we daar niet allang voorbij'', vraagt een man uit het publiek. Bezoeker Boersma sluit zich daar bij aan. ,,Europa wakker schudden, kan dat nog wel?''

Uit het publiek komen veel kritische geluiden. Een man vraagt zich af of de ChristenUnie zich niet te veel richt op nationale belangen en economie. ,,Is het niet belangrijker hoe wij als christenen een rol kunnen spelen in de arm/rijk- en vluchtelingenproblematiek?''

Om half elf bedankt Van Dalen de zaal voor het ,,forse tegenspel'' en sluit hij de avond af met een gebed. Daarin vraagt hij God te helpen met de keuze op 1 juni.