Canadese regering negeert motie

Het Canadese kabinet heeft gisteren geweigerd af te treden ondanks de aanvaarding van een motie in het parlement waarin het daartoe wordt opgeroepen.

Volgens de regerende Liberalen was de stemming, die krap werd gewonnen door de oppositie, geen werkelijke motie van wantrouwen. De twee grootste oppositiepartijen in het Lagerhuis in Ottawa, de Conservatieve Partij en het separatistische Bloc Québécois, wonnen de stemming met 153 tegen 150 stemmen. De Liberalen van premier Paul Martin, die met een minderheid regeren sinds de verkiezingen van vorig jaar, werden gesteund door de sociaal-democratische NDP.

Hoewel de stemming strikt beschouwd een procedurele kwestie betrof, vormt zij waarschijnlijk het begin van het einde voor de regering van Martin. De Liberalen kampen al maanden met een ernstig corruptieschandaal over geld van een omstreden overheidsprogramma dat naar de partijkas zou zijn gevloeid. Martin, die niet persoonlijk met het schandaal in verband is gebracht, deed vorige maand een oproep aan de Canadese bevolking om zijn kabinet te laten doorregeren totdat een gerechtelijk onderzoek naar de zaak is voltooid, aan het einde van dit jaar.

De Conservatieven en het Bloc Québécois, die beiden op forse winst staan in de opiniepeilingen, willen daar niet op wachten. Gilles Duceppe, leider van het Bloc, vroeg na de stemming: ,,Is de premier bereid te erkennen dat hij niet langer de steun geniet van het Lagerhuis en verkiezingen uit te schrijven?''

Martin hield echter voet bij stuk. Hij wees erop dat de oppositie de komende weken andere mogelijkheden heeft om het kabinet ten val te brengen, bijvoorbeeld bij een stemming over de begroting. Volgens oppositieleider Stephen Harper probeert Martin slechts ,,wanhopig aan de macht te blijven''.

Volgens constitutionele deskundigen hebben de Liberalen gelijk dat de stemming van gisteren – over terugzending van een rapport naar een commissie – geen motie van wantrouwen betrof. Maar de Liberalen kunnen het zich ook niet veroorloven om op deze voet door te regeren, en zullen nog voor het einde van de maand moeten bewijzen dat ze het vertrouwen van het parlement wel genieten.

Getalsmatig is dat mogelijk, want twee Liberalen en een onafhankelijk Lagerhuislid waren gisteren afwezig. Niettemin wordt ervan uitgegaan dat het kabinet Martin binnen enkele weken of zelfs dagen zal vallen, en dat Canada in juni of juli opnieuw zal stemmen.