Tienduizend meide

Guus Middag luistert naar nieuwe Nederlandstalige liedjes. Vandaag naar `Stel je voor' van Yes-R, een lied waarin gekozen moet worden tussen wereldvrede of een afspraakje.

`Stel je voor' is een voorbeeld van een stel-je-voor-lied: zo'n lied waarin de zanger zich voorstelt hoe het leven er uit zou zien als hij rijk, mooi of machtig zou zijn. Het is vanaf het begin duidelijk dat het Yes-R, van Marokkaanse afkomst, hier niet alleen om kinderlijke fantasieën gaat, maar ook om sociale misstanden. ,,Stel: ik was een Nederlander'', zo begint hij. Wat zou dat voor verschil maken? ,,Kreeg ik dan misschien een baan? Dan hoef ik niet te flowen of te hosselen op straat.'' Nog zo'n fantasie: ,,Stel ik deed de havo, was ik dan misschien al klaar?'' Met de mavo, waar hij nu nog op zit, wil het maar niet opschieten.

Zijn de problemen te wijten aan afkomst, opleiding, gemiste kansen, of toch ook aan hemzelf? Zou alles goed komen als hij opnieuw zou mogen beginnen? Yes-R is zo eerlijk om toe te geven dat dat nog maar de vraag is, ,,want zelfs in de kleuterklas was ik niet altijd braaf''. En hij is, nog verrassender, ook zo ruimhartig om te erkennen dat het in die denkbeeldige wereld ook veel slechter met hem zou kunnen aflopen. Stel je bijvoorbeeld voor dat hij Lange Frans nooit had ontmoet, en stel je voor dat Lange Frans niets in hem had gezien, dan had niemand ooit van hem gehoord. En dan was zijn vriendinnetje vermoedelijk al lang bij hem weggegaan, om maar eens wat te noemen.

Hij kan nu, in dit lied, in een hoog tempo, in een aanstekelijk ritme, en met veel bravoure, de gekste en goorste dingen zeggen. Tussen de regels komt racistische praat voorbij: ,,Stel ik was een neger, met m'n ding tot in je maag.'' Maar stel je nu eens voor dat hij dat `spitten' (spuug-en-scheld-rappen) niet zou kunnen of mogen doen, dan was hij misschien wel helemaal op het slechte pad geraakt. Wie de tekst in slowmotion doorneemt, ziet dat Yes-R en zijn medetekstschrijvers Lange Frans en Baas B verrassende denksprongen maken. En dan moet het refrein met zijn zalvende boodschap nog volgen. Het lijkt wel een bijdrage aan het normen-en-waardendebat: ,,Stel je voor: je hebt alles wat je hart begeert./ Zou je nog meer verlangen? Of is dat verkeerd?/ Zou je delen met degenen die dicht bij je staan?/ Of blijf je egoïstisch leven voor je eigen naam?''

Het zijn vragen om lang over na te denken, al dan niet in een interconfessionele jeugdpraatwerkgroep. Intussen gaat Yes-R na het brave refrein gewoon door met zijn oude lied. Stel je voor dat hij een wens mocht doen, wat zou hij dan kiezen? ,,Zou ik kiezen voor het redden van de focking planeet?'' Of, tweede mogelijkheid, ,,gaan voor die double date'', met een meisje dat in het bezit is van een `cup dubbel D' en een `bubble reet'? Wereldvrede of afspraakje – dat is de keuze. Gezien Yes-R's ruime aandacht voor het uiterlijk van het meisje, moet worden aangenomen dat zijn belangstelling in de eerste plaats naar haar uitgaat. Lange Frans probeert hem al rappend nog wel weer bij de les te krijgen, met regels over vrede en aanslagen en de wereldpolitiek, maar erg overtuigend klinkt het niet meer. Mooiste regel van Yes-R: ,,Stel: ik was serieus.'' Hij wil succes, hij wil goede sier maken met zijn flow, hij wil ,,de ridder op het mooie witte paard'' zijn voor al zijn chickies. Hij roept Lange Frans nog wel toe dat hij echt alleen maar voor de goede zaak wil strijden, maar Frans weet wel beter. Op dat ,,strijde'' van Yes-R rijmt maar één ding: ,,Zieke rijme, tienduizend meide''.

Een fragment van `Stel je voor' van Yes-R is te beluisteren via www.nrc.nl