`Improvisatie geeft de verhalen kleur en diepte'

Jazz, literatuur en poëzie verenigen zich de hele maand mei in de literaire concerten van gitariste/ componiste Corrie van Binsbergen. Haar formatie treedt op met onder meer Renate Dorrestein, Ramsey Nasr en Jules Deelder.

Toen vorig jaar de theatertournee met Kees van Kooten en Toon Tellegen afliep, dacht ze: het is nog niet af. Het zetten van literatuur op jazz, de vermenging van de twee werelden die ze beide zo liefheeft, kon nog verder worden uitgediept. Daarom bedacht de in Amsterdam woonachtige gitariste en componiste Corrie van Binsbergen een tweede serie Schrijvers in Concert en sloeg weer aan het combineren van noten bij woorden.

Van Binsbergen treedt deze maand vier avonden op met haar negenkoppige formatie en een zelf gekozen schrijver of dichter in het Amsterdamse Bimhuis. Met uiteenlopende namen als schrijfster Renate Dorrestein, de Antwerpse stadsdichter Ramsey Nasr, schrijver P.F. Thomése, dichteres Hagar Peeters en jazzpoëet Jules Deelder heeft elke avond een ander karakter. De diverse verhalen of poëzie vormen de leidraad voor het door Van Binsbergen uitgedachte muzikale scenario.

,,De schrijvers vertellen zo lekker sec'', zegt Van Binsbergen, die morgenavond haar eerste concert van de serie heeft met Ramsey Nasr en P.F Thomése. ,,Als iemand anders de teksten zou voordragen, wordt het al snel acteren. Schrijvers kunnen dat heel goed zelf, vind ik, met een bepaald soort droogheid waar ik erg van houd. En dat ze zelf voordragen maakt het ook speciaal voor het publiek, dat toch weer gevarieerder is dan bij een regulier jazzconcert.''

De schrijvers zijn enthousiast over de samenwerking met de Corrie van Binsbergen Band, merkt ze. Zowel Remco Campert, Toon Tellegen als Kees van Kooten wilden na de eerdere concertserie vaker samen optreden. De improvisaties van de groep geven de vertellingen extra kleur en diepte. De verhalen spreken nog meer. Soms pakt juist de muziek wat meer uit en houdt de schrijver automatisch stil. Maar tekst en muziek zijn in dit project gelijkgesteld. Van Binsbergen: ,,Het mooiste resultaat kent meerdere dimensies.''

Sommige passages kunnen met de groep, die bestaat uit een combinatie van drie trio's: een improvisatietrio waarin blazer Tobias Delius, een strijktrio en een `brugtrio' dat zowel begeleidt als stuurt, extra worden aangezet. Toch, zegt de gitariste, ,,moet er opgepast worden. Aanvankelijk wilde Van Kooten in de vorige serie voorlezen uit Annie, het boekje over zijn moeder. Ik was bang, omdat het zowel geestig als weemoedig was, om over de schreef te gaan. Dat het te lollig wordt of te sentimenteel.''

Van de vorige serie optredens met schrijvers leerde ze ook haar muziek niet ingewikkeld te maken en de transparantheid te behouden. ,,Niet te veel details en ruimte houden om te improviseren. We moeten niet alles willen dichtplakken.'' Maar, zegt Corrie van Binsbergen, ,,dat betekent niet dat de band als een muzikaal behangetje fungeert. De luisteraar is steeds weer in beweging, dan weer de tekst dan weer de muziek.''

Verrassend vindt ze het dat de schrijvers hun teksten aan haar overlieten. ,,Je zou denken dat ze zo hun voorkeuren hebben.'' Toch is er veel overleg, ook over gedeeltes die geschrapt worden. ,,Er zijn plekken in de tekst die voor de muziek een soort scharnierpunt zijn om over te gaan naar een andere sfeer.''

De teksten zijn het draaiboek. Voor de componiste en samenstelster is het ,,een cadeautje dat de vorm er al is''. Ze kan er een groove in ontdekken of die juist ontkennen met dwarse noten. Doorgecomponeerd of vrije impro, voor de schrijver is het net zo goed afwachten. Behalve bij Deelder, grinnikt Van Binsbergen. ,,Die laten we lekker onvoorspelbaar zijn gang gaan.''

Corrie van Binsbergen presenteert `Schrijvers in Concert'. Op 4, 11, 18, 25/5 in het Bimhuis, Amsterdam. Audioboeken: Kees van Kooten & CvB Band (cd-presentatie 18/5), Remco Campert & CvB Band (Bezige Bij). www.corrievanbinsbergen.com