Dit is een artikel uit het NRC-archief
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Politiek

Vóór een federaal Europa, maar tégen de Grondwet

In NRC Handelsblad van 18 april betoogde SP-leider Jan Marijnissen dat Nederlanders op 1 juni tegen de Europese Grondwet moeten stemmen. Hij heeft gelijk, maar om de verkeerde reden. De belangen van Nederland zijn uiteindelijk alleen te waarborgen binnen een federaal Europa, de door Marijnissen verfoeide superstaat. Maar in tegenstelling tot wat Marijnissen beweert, brengt deze Grondwet een federaal Europa geen stap dichterbij.

Er zijn twee argumenten waarom federalisten tégen deze Grondwet zouden moeten stemmen. Op de eerste plaats is het helemaal geen Grondwet maar, met zo'n 400 artikelen op bijna 500 pagina's, bijna een compleet wetboek. De Grondwet is het product van Europese bureaucraten en regelneven, wat Marijnissen overigens ook zegt. Waar een Grondwet een vergezicht zou moeten zijn, een schets van wie wij zijn en waar we naar toe willen, verdrinkt deze Grondwet in zijn eigen details. Persoonlijk moet ik er niet aan denken dat mijn Europa bestuurd gaat worden op basis van een dergelijk bureaucratisch wangedrocht. Waar een federale Grondwet duidelijkheid behoort te verschaffen over waar de macht ligt, blijft deze Grondwet daar bewust vaag over. Dat is Brussel eigen; zodra de machtsvraag aan de orde is, is vaagheid troef. In een federaal Europa zou de macht liggen bij de Europese Commissie (de federale regering) en het Europees Parlement, en zou de Raad van Ministers sterk aan belang verliezen. Weliswaar voorziet de Grondwet in enkele cosmetische veranderingen ten gunste van de Commissie en het Parlement, maar de facto blijft de Raad van Ministers het laatste woord houden. En dat is de tweede reden waarom federalisten tegen de Grondwet moeten stemmen.