Verdreven leider Kirgizië `bereid tot aftreden'

De vorige week gevluchte president van Kirgizië, Askar Akajev, heeft zich bereid verklaard naar zijn land terug te keren en formeel af te treden. Hij zei dat gisteren in een vraaggesprek met de Russische staatstelevisie.

Akajev bevindt zich in de buurt van Moskou, naar zijn zeggen als gast van de Russische president Poetin. Hij zei in het vraaggesprek dat hij zich nog steeds beschouwt als de ,,legitieme en door het volk gekozen president''. Maar, zo voegde hij daar direct aan toe, ,,ik ben voor alles een realist''. Hij had overigens, als hij niet was verdreven, dit jaar sowieso moeten terugtreden, omdat zijn laatste door de grondwet toegestane ambtstermijn dit jaar afloopt.

De nieuwe machthebbers in Kirgizië hebben sinds de machtswisseling van vorige week donderdag aangedrongen op Akajevs terugkeer en formele aftreden, omdat zij zich daardoor gelegitimeerd achten.

Akajev zei dat hij alleen wil onderhandelen met de voorzitter van het onlangs gekozen Kirgizische parlement, Omoerbek Tekebajev. Tekebajev is volgens Akajev de enige legitieme functionaris in Kirgizië. Hij eist voor zijn terugkeer ,,natuurlijk de relevante garanties'' en wil dat zijn aftreden ,,geheel in overeenstemming is met de huidige wetgeving in Kirgizië''. Details gaf hij niet, maar algemeen wordt aangenomen dat hij presidentiële immuniteit eist. Interim-president Koermanbek Bakijev heeft laten weten dat de nieuwe machthebbers niet tornen aan de wet op de presidentiële immuniteit, die een president of ex-president beschermt tegen juridische vervolging voor misdrijven die hij tijdens zijn presidentschap heeft begaan.

Akajev zei eerder gisteren tegen een Russisch radiostation niet te willen terugkeren en niet te willen aftreden. Wel zei hij in dat vraaggesprek bereid te zijn ,,de nieuwgekozen president van Kirgizië legitimiteit te verlenen''. Die nieuwe president moet op 26 juni worden gekozen.

De voorzitter van het nieuwe parlement, Tekebajev, zei in een reactie op Akajevs uitlatingen dat hij pas met Akajev over zijn terugkeer en aftreden kan onderhandelen als hij door het parlement wordt gemachtigd. Hij plaatste ook vraagtekens bij het besluit van het parlement om op 26 juni presidentsverkiezingen te houden. Een datum kan volgens Tekebajev pas worden vastgesteld als met Akajev overeenstemming is bereikt over diens aftreden.

Tegen de Russische telvisie stelde Akajev gisteren dat het buitenland – hij noemde geen landen of regeringen – de coup tegen hem heeft gefinancierd en georganiseerd. De betogers die donderdag het Witte Huis, het machtscentrum in Bisjkek, bestormden werden volgens hem betaald. ,,Dit had niets te maken met democratie. Ze werden allemaal georganiseerd en betaald en ze kregen de opdracht het hoofdkwartier van de regering te bestormen'', aldus Akajev.