Subtiele Koreaanse politiefilm

Een regisseur die het lukt zijn film te beginnen als een klucht en te eindigen met het emotionele bezoek van een ex-rechercheur aan de plek van de misdaad, heeft flink wat in zijn mars. Zeker als de toon niet zwalkt en de film bijna onmerkbaar veranderd van licht naar donker. In Memories of Murder koppelt de Zuid-Koreaanse regisseur Bong Joon-ho de esthetiek van zijn film subtiel aan deze metafysische omslag. De film begint in het zonlicht, als in een graanveld het eerste lijk wordt gevonden. De lucht is helder blauw, het graan nog frisgroen. De film eindigt in de nacht als het pijpenstelen regent. Twee agenten staan vlak voor een donkere treintunnel met een verdachte in hun midden. Iemand moet hier boeten, of die nou de moordenaar is of niet.

In Memories of Murder wordt de zwijgzame agent Seo Tae-yoon uit Seoul gekoppeld aan de extraverte Park Doo-man, provinciaal in hart en nieren. Seo is methodisch en rationeel, Park chaotisch en licht ontvlambaar. Park houdt er `Dirty Harry'-achtige, onorthodoxe onderzoeks- en verhoortechnieken op na. Samen met zijn oude partner hangt hij graag verdachten ondersteboven op, of fluistert hij hen in wat ze maar beter kunnen zeggen; pas dan gaat de cassetterecorder aan.

Seo grijpt niet in als Park een geestelijk gehandicapt kind bruut ondervraagt en wijst hij hem er pas later op dat die jongen het helemaal niet kán hebben gedaan. Zo neemt hij het onderzoek langzaam over. De slimme stadsrechercheur wint het van de achterlijke provinciaal, zo lijkt het. Maar langzaamaan wordt Seo steeds obsessiever in zijn gedrevenheid de dader te vinden en daarbij neemt hij de vuile methoden van Park over, terwijl die steeds `menselijker' wordt. Het onderzoek is van een knulligheid die je doet denken dat het in werkelijkheid wel vaker zo zal gaan. Omstanders en journalisten die te dicht bij staan, sporenzoekers die veel te laat komen en een tractor die door de voetafdruk van de potentiële moordenaar rijdt.

Memories of Murder is de tweede film van regisseur Bong Joon-ho (zijn Barking Dogs Never Bite, was te zien op het Rotterdams Filmfestival van 2001). Joon-ho deed een jaar research naar de allereerste Zuid-Koreaanse `serial killer'. Hij bezocht de plekken waar de misdaden werden gepleegd, sprak met politieagenten, nabestaanden en journalisten en schreef op basis daarvan een scenario, dat zowel de kenmerken vertoont van een genrefilm als daar een subtiele uitholling van is.

Memories of Murder is ook een portret over Zuid-Korea in de jaren tachtig. Waar politieagenten soms nodig zijn om studentendemonstraties de kop in te drukken. Waar DNA-samples naar de Verenigde Staten moeten worden gestuurd en er drie maanden moet worden gewacht op de uitslag. En waar politiemensen van vlees en bloed zijn, ver weg van Amerikaanse rechercheurs die hun zaken altijd feilloos oplossen.

Memories of Murder (Salinui chu-eok). Regie: Bong Joon-ho. Met: Song Gang-ho, Kim Sang-keung, Song Jae-ho, Byeon Hie-bong. In: Filmmuseum, Amsterdam.