Geschil Exota-zaak beslecht

De auteur Peter Smit mag niet meer zeggen dat voormalig VARA-ombudsman Marcel van Dam in de zogeheten Exota-affaire ,,exploderende Exota-flessen'' heeft getoond, dat Van Dam heeft verzwegen dat deze beelden ,,in scène zijn gezet'', dat Van Dam ,,Exota van de kaart heeft geveegd'' en dat Van Dam het bedrijf van zijn broer, Vrumona, heeft bevoordeeld. Dat is de uitkomst van het kort geding dat gisteren voor de rechtbank van Amsterdam diende.

Smit verwijt in Het boek van de kleine feiten dat Van Dam verzweeg dat zijn broer oprichter-directeur was van het concurrerende frisdrankenbedrijf Vrumona. Van Dam stelt dat zijn broer ten tijde van de vermelde tv-uitzending al vijftien jaar was overleden en dat zijn schoonzuster geen financiële belangen had in Vrumona. Uitgever The House of Books heeft het boek uit de handel genomen.

Van Dam liet in 1971 tijdens zijn rubriek Ombudsman op de tv exploderende flessen zien. De beelden dienden als voorbeeld van de vele flessen frisdrank die toen spontaan ontploften. Een aantal keer leidden die explosies tot ernstig oogletsel bij omstanders. Op verzoek van de VARA werd in de rechtszaal een drietal uitzendingen getoond waarin dit fenomeen werd belicht.

De rechter, S. Rullmann, meent dat Smit in zijn boek bepaalde stellingen poneerde ,,als waren zij juist''. En die juistheid, vindt zij, had Smit moeten checken. Ook vindt ze dat er hoor en wederhoor had moeten worden toegepast. ,,Het lijkt hier wel een klasje journalistiek'', merkte zij op.

Van Dam zei na afloop tevreden te zijn met het bereikte resultaat: ,,Mijn integriteit is geen futiliteit.'' ,,Ik heb een tamelijk brede rug'', zei hij, sprekend over ,,de onzin'' die over hem en Exota in de loop der jaren was uitgekraamd. ,,Maar ook met een brede rug zijn er grenzen.''

Smit, die veertien kinderboeken heeft geschreven, vond het nog steeds ,,overdreven'' dat het tot een rechtzaak had moeten komen. Volgens hem heeft zijn boek niet ,,de pretentie van een non-fictieboek waarin zaken worden onthuld''. De uitgever overlegt nog met de VARA.