Raggen in achten op de Amstel

In de Head of the River lieten roeiers uit de achten die medailles wonnen bij de Olympische Spelen zich weer zien. De combinatie Orca, Skøll, Thêta en Gyas had er alle baat bij.

,,Op de benen roeien, op de benen, zeg ik. Jullie zijn er bijna. En nu rammen mannen!'' De kreet steeg op uit een groepje bezwete roeisupporters, dat meefietste met de mannen acht van hun vereniging. Een lint van luidruchtige fans trok zondagmiddag over het fietspad langs de rivier Amstel tussen Ouderkerk en de Amsterdamse begraafplaats Zorgvlied. Vanaf de kant werd fanatiek geprobeerd de honderden roeiers van het 73ste langeafstandskampioenschap Head of the River te inspireren.

De mannen acht was het traditioneel goed bekeken slotnummer van wat kortweg de Head wordt genoemd. De race op de Amstel nodigde extra uit doordat de editie van vorig jaar was afgelast wegens wind en dreigende onweersbuien. Ook was het de eerste keer na de Olympische Spelen dat leden van de zilveren mannenacht van `Athene' opnieuw in de acht te bewonderen waren. In afzonderlijke boten, want de Head wordt in verenigingverband gevaren. Zo roeide Gijs Vermeulen voor Nereus en had Matthijs Vellenga plaatsgenomen in een combinatieteam van Orca, Skøll, Thêta en Gyas, dat maar liefst vier roeiers met olympische ervaring aan boord had.

Al bij de startlijn in Ouderkerk bleek een krachtige tegenwind over de Amstel te waaien. Veel roeiers hadden in het open polderlandschap moeite een goed ritme te vinden. Ondanks de gespreide start kwamen daardoor twee en soms zelfs drie boten dicht op elkaar te varen. Dat leverde de nodige problemen op bij inhaalmanoeuvres. De regel is dat de snellere boot voorrang heeft, maar in het heetst van de strijd werden de voorschriften soms vergeten.

Dit merkte ook de fietsende achterban, die voornamelijk bestond uit aanhangers van studentenroeiverenigingen, en die ook door de wind werd belemmerd. ,,Oprotten daar, Proteus'', waagde een verongelijkte supporter te roepen. De aangesproken rivalen reageerden meteen: ,,Gewoon doorbeuken, wij zijn sterker, Proteus.''

De afloop van deze confrontatie op het water moest per verrekijker worden gevolgd. Ter hoogte van Zorgvlied, na ruim vijf van de bijna acht kilometer, was de weg opgebroken. Een enkeling koos ervoor als een veldrijder de eigen roeiers te volgen tot de finish in het centrum van Amsterdam. De meeste supporters bleven echter staan voor het mulle zand en lieten de andere achten aan zich voorbij trekken. Steun voor de laatste meters stond immers ook op bruggen en bij de boothuizen van Amsterdamse roeiverenigingen.

Een van de fietsers was Michiel Bartman, die na de Olympische Spelen van Athene is gestopt met roeien. De drievoudig winnaar van een olympische medaille (goud in Atlanta, zilver in Sydney, zilver in Athene) begeleidde met clubgenoten de acht van Nereus. ,,Het is speciaal dat meer dan duizend roeiers deelnemen, waarvan het grootste deel in achten. De Head heeft een wat speels concept en mobiliseert toch veel mensen. Roeien leeft niet zo in Nederland maar ik denk dat vandaag toch tienduizend mensen op en om het water zijn.''

Bartman bekende dat de Head nooit zijn favoriete wedstrijd is geweest. ,,Ik heb toch zeker tien keer meegedaan, maar als we een kilometer voor de finish langs Nereus roeiden, wilde ik het liefst meteen aanleggen. Eigenlijk is 7,5 kilometer mij net te lang. Zeker met tegenwind is het puur raggen. Persoonlijk vind ik de Heineken Vierkamp op de Amstel specialer. Dat gaat echt om een klassement over vier afstanden. Tactisch hangt er meer vanaf.''

Het korte bezoek aan de Head was voor Bartman een voorlopig afscheid van het Nederlandse roeien. De voormalige slagman is gisteren vertrokken naar Philadelphia, waar hij aan de slag gaat als hoofdcoach van de Vesper Boat Club. ,,Het is een burgerroeivereniging vol nostalgie en historie. Ik ben aangesteld om roeiers op te leiden die ambities hebben voor het nationale team. Zelf heb ik in Philadelphia meer mogelijkheden dan in Nederland. Hier zou ik een baan ernaast moeten hebben, daar kan ik van het coachen leven. Of ik nog wat voor de Nederlandse roeisport ga doen, weet ik niet. Mijn werkvergunning in de Verenigde Staten is voor drie jaar.''

De hoop van Bartman ten spijt zat een overwinning in de Head voor Nereus er niet in. De acht werd derde achter die van Skadi en de winnende combinatie van Orca, Skøll, Thêta en Gyas.