Een eigenwijze zakenvrouw

Ze werd gebeld door Yvonne van Rooij. De oud-staatssecretaris van Economische Zaken, tevens juryvoorzitter van de Prix Veuve Clicquot Zakenvrouw van het jaar 2005, wilde graag bij haar langskomen. ,,Dat werd een heel indringend en kritisch gesprek'', vertelt de 36-jarige Yvonne Swaans. ,,Ze nam twee andere juryleden mee, het leek wel een sollicitatie.''

Swaans, die maandag werd uitgeroepen tot zakenvrouw van het jaar 2005, is oprichter, eigenaar en directeur van Direct Wonen, de grootste particuliere verhuurmakelaar van Nederland (marktaandeel 21 procent). Na de havo ging ze naar de meao en solliciteerde met succes bij het Sociaal Fonds Bouwnijverheid. Ze komt niet uit een ondernemersgezin, maar wist al snel dat ze voor zichzelf wilde beginnen. ,,Liefst iets in de verzekeringswereld.''

Dat liep anders. Ze kocht samen met haar partner Richard Westerhuis een huis in Leiden. Ze wilden de kamers op de bovenverdieping verhuren, plaatsten een advertentie en al snel werd het eerste huurcontract getekend. De plannen voor een eigen verzekeringsbedrijf gingen in de ijskast want Swaans ontdekte dat er veel geld te verdienen valt met het verhuren van woonruimte.

In 1990 opende ze in Eindhoven `De Kamer Balie', de voorloper van Direct Wonen. Een jaar later kwam de eerste medewerker in dienst en opende Swaans een tweede vestiging. Direct Wonen (sinds 1993) telt nu 24 vestigingen, verspreid door heel Nederland, waar 120 mensen werken. Het hoofdkantoor zetelt in Den Haag. Driekwart van het personeel is vrouw, de meesten werken fulltime. ,,We hebben geëxperimenteerd met duobanen, maar dat werkte niet'', vertelt Swaans, zelf moeder van twee dochters van 2 en 5 jaar. ,,Er vielen gaten, je bent in dit vak alleen maar bezig met mensen en die willen met één persoon zaken doen'', legt ze uit.

Volgens René Neelissen, al acht jaar enig commissaris van Direct Wonen en zelf vastgoedondernemer, ,,gaat Yvonne voor haar mensen door het vuur''. Op de vraag wie haar heeft voorgedragen voor de prijs lacht hij geheimzinnig – maar zegt verder niets.

Zelf meent Swaans dat ze niet altijd een makkelijke baas is. ,,Ik ben eigenwijs en kan moeilijk toegeven dat een andere dan mijn eigen mening ook goed kan zijn. Iedere keer moet ik tegen mijzelf zeggen: lúísteren.''

Neelissen herkent dat. Ze is gedreven, zegt hij, weet precies waar ze het over heeft en wat ze wil. ,,Maar kritiek moest ik, zeker in het begin, gedoseerd geven. Ze kan snel in de verdediging schieten.'' Haar één jaar oudere zusje Hanneke weet ook dat ,,je van goeden huize moet komen om Yvonne van haar eigen lijn te krijgen''. Maar privé is Swaans veel milder, voegt zij daar aan toe.

Swaans opereert in een markt die volop in de belangstelling staat. Direct Wonen richt zich uitsluitend op de Nederlandse huurmarkt. ,,Daar ligt onze kracht, de gemiddelde makelaar doet van alles een beetje en het verkopen van een huis brengt hem meer op dan een huurtransactie'', zegt ze.

Over die markt en de aangekondigde liberalisering daarvan heeft ze een duidelijke mening. Zij vindt dat die niet moet gelden voor de huurwoningen in de sociale sector, het terrein van de woningcorporaties. Daarom vindt zij dat corporaties soms vreemde dingen doen, ook financieel. ,,Zij houden zich niet bij hun kerntaken.''

Woningcorporaties moeten volgens Swaans voor goedkope woningen zorgen voor mensen die weinig te besteden hebben. ,,Ze moeten zich niet storten op luxueuze projecten en mooie kantoren openen. Daar zijn ze niet voor opgericht.'' Nu zit de huurdersmarkt volgens haar nog vast omdat iedereen recht heeft op huurbescherming en mensen die meer kunnen betalen zonder enige sanctie kunnen blijven wonen in ,,naar verhouding goedkope woningen''. Gevolg: wachtlijsten. Want er is geen doorstroom en dat maakt het voor de particuliere investeerders oninteressant om duurdere huurwoningen te bouwen. De liberalisering moet dat volgens haar veranderen.

Als zakenvrouw van het jaar zal zij het komende jaar meer geleefd worden, verwacht Swaans. En dus zal zij nog meer taken moeten delegeren. ,,Maar ik zal me bij uitnodigingen blijven afvragen of het bij me past.'' Verder worden de plannen voor een eigen verzekeringsbedrijf, samen met haar man, waarschijnlijk uit de ijskast gehaald. De naam is er al: Direct Verzekeren.