Een rustige duik van de ene jazz in de andere

Het fijne van een jazzverzamelplaats als het SJU Jazzfestival in Utrecht, is dat je alle concerten van de avond kunt zien. Doordat de optredens na elkaar zijn geprogrammeerd, en dus niet zoals vaak gelijktijdig in verschillende zalen, duik je rustig van de ene jazz in de andere: van eigentijds naar traditioneel, van gecompliceerd tot fijnzinnig.

Het duospel van klarinettist Gianluigi Trovesi en accordeonist Gianni Coscia bracht vooral vervoering. De twee Italianen, die doen denken aan cabaretduo Mini & Maxi door hun lengtes, grapjes en veelzeggende blikken, weten elkaar blindelings te vinden. Jazzveteraan Trovesi heeft gloedvolle stukken geschreven voor het nieuwe album Round About Weill, waaraan Italiaanse volksmuziek en muziek van Kurt Weill ten grondslag liggen. Schijnbaar moeiteloos, met kracht en gevoel, blies hij ze weg op piccolo en klarinet, terwijl zijn compagnon voor een onmiskenbare Italiaanse groove zorgde. Dan weer klonken ze melancholisch, dan weer vrolijk, maar vervelen deden de twee lyrische baasjes met hun miniatuurtjes nooit.

Ook de formatie Lotz of Music van de Duits-Nederlandse fluitist Mark Alban Lotz wist te boeien met zijn creatieve zoektocht. Dat kwam vooral door de bijdrages van de sensitieve slagwerker Michael Vatcher, die de avond ervoor ook al een belangrijke bijdrage had in de groep Astronotes. Vatchers onvoorspelbaarheid kan gezien worden als de leidraad voor Lotz' kwartet. Met zijn expressieve klappen of juist heel subtiele tikjes en zijn hele arsenaal aan percussievoorwerpen is Vatcher niet alleen een lust om te zien spelen, maar vormt hij een concreet tegenwicht voor de ingetogen improvisaties van pianist Marc van Roon en de muzikale schilderingen van Lotz. Die produceerde vooral mystieke klanken op de dwarsfluit en zijn bijzondere basfluit van PVC, waarmee hij een heel nieuwe wereld van geluid opende.

Totaal anders en misschien wat teleurstellend bleek de Amerikaanse saxofonist Chico Freeman, zoon van tenorblazer Von Freeman, die zijn nieuwe kwartet presenteerde. Er zitten klinkende namen in de band, zoals `coming man' Antonio Farao op de piano en de prima drummende Douglas Sides. Maar desondanks kwam de groep in dit optreden, dat gehinderd werd door geluidsproblemen, niet verder dan vette, ondiepe swing. Veel van het soort dat heus wel lekker wegluistert maar niet beklijven wil, omdat er iets essentieels mist: magie en zeggingskracht. En dat had niets te maken met de sympathieke uitstraling van de charismatische bandleider Freeman – een man met een opmerkelijke muzikale loopbaan in zeer uiteenlopende muziekgenres. Maar het feit dat hij zich wat te vaak náást het podium posteerde in plaats van erop, was misschien al wel een teken aan de wand.

Concert: SJU Jazz Festival. Gehoord: 19/3 Vredenburg Utrecht.