Mohammed B. volhardt in zwijgen

Mohammed B. blijft bij zijn weigering mee te werken aan een psychiatrisch onderzoek in het Pieter Baan Centrum (PBC).

In de drie weken dat de man die wordt verdacht van de moord op Theo van Gogh ter observatie in het centrum verblijft, heeft hij aan geen enkele activiteit deelgenomen. Dat zegt zijn advocaat P. Plasman desgevraagd.

,,Mijn cliënt staat op het standpunt dat hij wordt gedwongen'', aldus Plasman. ,,Hij heeft besloten niet mee te doen.'' Eerder liet Plasman al weten dat Mohammed B. verantwoordelijk gehouden wil worden voor zijn daden, hetgeen kon worden geïnterpreteerd als een verkapte bekentenis voor de moord op Van Gogh. Hij acht zichzelf volledig toerekeningsvatbaar.

In het PBC wordt juist gekeken naar de vraag in hoeverre verdachten toerekeningsvatbaar zijn, een onderzoek dat standaard zeven weken duurt. Behalve gesprekken met een maatschappelijk werker, een psycholoog en een psychiater – waaraan Mohammed B. niet meewerkt – wordt van een gedetineerde in het PBC verwacht dat hij meedoet aan allerlei groepsactiviteiten als arbeid, sport, luchten en groepsgesprekken. Ook daaraan onttrekt Mohammed B. zich volgens Plasman: ,,Alles wat daar gebeurt, maakt deel uit van het onderzoek.''

Het kost zijn cliënt weinig moeite zich afzijdig te houden, zo is de indruk van Plasman: ,,Sommige verdachten vinden het al moeilijk bij hun eerste gesprek met de politie hun mond te houden, maar mijn cliënt is daar goed in. Hij is consequent.''

Naar verwachting zal Mohammed B., ondanks zijn weigering mee te werken, de volledige zeven weken in het PBC moeten volmaken. Volgens het ministerie van Justitie werd het onderzoek vroeger in dat soort gevallen eerder afgebroken. ,,Maar inmiddels laten we ze die tijd in het PBC'', zegt een woordvoerster. ,,Een belangrijk deel van het onderzoek bestaat immers uit observeren.''

Toch lijken de mogelijkheden om het gedrag van Mohammed B. te observeren uiterst beperkt. Hij verblijft vrijwel de hele dag in zijn cel, zoals ook kan worden afgeleid uit informatie op de website van het PBC. Daar staat dat gedetineerden die niet aan activiteiten meedoen, opgesloten blijven. Naar verluidt hebben onderzoekers intussen de pogingen gestaakt hem aan de praat te krijgen. Overigens wordt Mohammed B. in zijn activiteiten in het PBC nog gehinderd door de verwonding die hij opliep tijdens zijn arrestatie op 2 november. Een politiekogel verbrijzelde zijn dijbeen; de verdachte loopt volgens ingewijden nog met krukken.

Plasman wil geen mededelingen doen over de omstandigheden waar zijn cliënt zich in bevindt, maar ingewijden zeggen dat hij wegens het ernstige delict waarvan hij wordt verdacht sinds zijn arrestatie 24 uur per dag wordt bewaakt met camera's, mede om het gevaar van suïcide tegen te gaan.