Gesputter, maar play-offs gaan door

De voetbalcompetitie inclusief play-offs is een feit. Ondanks het verzet dat van alle kanten leek te komen.

Wie werd eigenlijk niet verrast toen in september de KNVB een nieuwe opzet van de voetbalcompetitie presenteerde? Enkele belangrijke mensen bij de Europese voetbalbond UEFA waren op de hoogte van de komst van play-offs komend seizoen. En een handvol sportjournalisten had meegedacht. Maar verder?

Bondscoach Marco van Basten liep afgelopen najaar per ongeluk een zaaltje in het sportcentrum in Zeist binnen, waar een persconferentie over de nieuwe opzet werd gehouden. Zo wist hij het ook. Erg enthousiast was hij niet. Evenmin als de coaches van de top drie. Overbelasting en een dreigende vervalsing van de competitie werden als tegenargumenten genoemd. Onderdeel van het plan is de confrontatie van de nummers twee tot en met negen in de play-offs om een plaats in de Champions League. Wie, zo stelde Feyenoordtrainer Ruud Gullit, afgetekend nummer twee staat, zal zijn spelers sparen voor de play-offs. Vorige maand sloot ook nog de vereniging Coaches Betaald Voetbal zich bij het verzet aan.

Verder was de politiek verrast, de burgemeesters waren zelfs geschrokken en de politie liet bij monde van de hoofdcommissarissen weten dat de politieinzet met al die extra wedstrijden (eerst 16, later 22) ,,niet verantwoord meer'' was te organiseren. Dat de betrokken minister Remkes van Binnenlandse Zaken zich vervolgens tegen de opzet keerde, zal niemand hebben verrast. Ook de supporters en het Centraal Instituut Voetbalvandalisme moesten de nieuwe opzet uit de krant lezen.

Met zoveel verraste mensen en met zoveel tegenstand mag het een huzarenstukje genoemd worden dat KNVB-directeur Henk Kesler deze week groen licht heeft gekregen voor de nieuwe opzet. Met de hulp van een werkgroep die voor de verschillende bezwaren een oplossing heeft trachten te vinden.

Wat heeft Kesler op zijn plannen moeten inleveren? Weinig. Er wordt alleen niet op Nieuwjaarsdag gespeeld, maar deze concessie had de bond al in november gedaan. Verder heeft de voetbalbond de autoriteiten duidelijk kunnen maken dat de politieinzet teruggebracht kan worden. Onder meer door de extra inzet van stewards. Maar, zoals president-commissaris Michael van Praag van de Eredivisie CV onlangs al in deze krant verklaarde, kent die inzet zijn beperkingen. ,,Als iemand een steen gooit, mag ik hem niet arresteren.'' Dat blijft een zaak van de politie.

Met die opmerking is burgemeester Wim Deetman van Den Haag – ook voorzitter van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) – het eens. De burgemeester blijft verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid, zei hij na het bereiken van het akkoord. Maar, vroeg burgemeester Marie van Rossen van Alkmaar zich gisteren af, leiden de extra stewards tot minder politie-inzet? Nee, concludeert zij, want bij onlusten in de stad of bij het station kunnen geen stewards worden ingezet.

Kesler bevestigt dat er altijd politie aanwezig zal zijn. Maar het gaat om meer maatregelen (veertien) dan alleen extra stewards. ,,Dat er minder politie ingezet kan worden moet je ook breder zien. Er worden teveel wedstrijden als risicowedstrijd betiteld. Hier en daar kan er gemakkelijk een peloton minder ingezet worden.'' In Tilburg en Eindhoven heeft een nieuwe aanpak al tot resultaat geleid.

Daartegenover blijft het argument van de politie staan dat de extra duels in de regel een hoger risico hebben en dat een goede voorbereiding lastig is gezien het late moment dat het programma bekend wordt. Rossen van Alkmaar pleitte tevergeefs voor uitstel van de play-offs met een jaar. De vraag opwerpen of die extra duels enig nut hadden was de burgemeesters volgens haar niet toegestaan.

De onderlinge irritatie lijkt groot: de VNG verstuurde dinsdag nog een persbericht met scherpe eisen rond de play-offs, terwijl die VNG – inclusief twee burgemeesters – zelf zitting had in de werkgroep. Dat leidde weer tot ergernis bij de KNVB. Dat de autoriteiten zich voor het blok gezet voelen is overigens niet vreemd: de nieuwe competitieopzet is al aan John de Mol verkocht, dus dreigde elke concessie aan het wedstrijdprogramma de KNVB geld te kosten.

In elk geval hebben de autoriteiten nog één stok achter de deur: mochten de clubs zich niet aan de gemaakte afspraken houden, dan worden in het seizoen 2006/2007 de play-offs weer afgeschaft, zo is afgesproken. Maar de burgemeesters – en de KNVB – weten dat afschaffen nog moeilijker is dan uitstel realiseren.