`Shell lokt grensconflict met Maleisië uit'

Volgens de Indonesische minister van Energie en Minerale Hulpbronnen, Purnomo Yusgiantoro, is het jongste grensconflict met Maleisië uitgelokt door de Koninklijke/Shell Groep. ,,Wat begon als een geschil tussen bedrijven is geëscaleerd tot een soevereiniteitskwestie'', aldus de bewindsman.

Shell trok zich, na een teleurstellende proefboring, in 2001 terug uit een consortium voor de exploratie van een Indonesische zeeconcessie. Na een olievondst van de concurrentie bedacht het Nederlands-Britse bedrijf zich en vertrok naar Maleisië. Dat land gunde Shell vorige maand een concessie in ruwweg hetzelfde zeegebied. Daarmee was het conflict geboren.

De ruzie gaat om een stuk van de Sulawesi Zee, voor de noordoostkust van het eiland Borneo, waar de Indonesische provincie Oost-Kalimantan grenst aan de Maleisische deelstaat Serawak. De buurlanden doen allebei aanspraken gelden op dit zeegebied en hebben er, elkaar overlappende, olieconcessies voor uitgegeven. De beide regeringen slaan elkaar nu om de oren met artikelen van de Zeerechtconventie van de Verenigde Naties uit 1982, maar het gaat beide landen uiteindelijk om de olie.

In 1999 gaf de Indonesische regering een exploratieconcessie (`blok') onder de naam `Ambalat' aan een consortium van Shell, het Italiaanse ENI en het Britse BP. Toen na een eerste proefboring geen olie werd gevonden, trokken Shell en BP zich in 2001 terug en nam ENI de hele concessie over. In december vorig jaar vond ENI er – naar verluidt – een aanzienlijke hoeveelheid olie. In de branche leeft het vermoeden dat zich meer naar het oosten een nog veel grotere olie- en gasreserve bevindt. Eveneens in december 2004 sloot Indonesië de inschrijving voor een belendend blok, `Oost-Ambalat', en gunde het de concessie aan het Amerikaanse Unocal. Shell had geen bod gedaan. Volgens de woordvoerder van Shell-Indonesië, Wolly Saleh, ,,was de tijd te kort''.

Ambtenaren van Energie en Minerale Hulpbronnen vermoeden dat de vondst van ENI, nog diezelfde maand, voor Shell aanleiding was om te dingen naar de Maleisische concessie ND-17 die grotendeels overlapt met Oost-Ambalat. Op 8 februari van dit jaar gunde Petronas, de staatsoliemaatschappij van Maleisië, dat blok aan Shell.

Nu de kwestie is uitgedraaid op een politieke ruzie tussen Indonesië en Maleisië houden bewindslieden en ambtenaren van beide landen de kaken stijf op elkaar als ze vragen krijgen over de geschatte omvang van de oliereserves in Oost-Ambalat.

In de omstreden wateren kruisen nu marineschepen van de twee buurlanden, die elkaar scherp in de gaten houden. Unocal en Shell zijn nog niet begonnen met de exploratie. Hun woordvoerders laten weten dat ze ,,het verloop van de bilaterale besprekingen afwachten''. De regeringen moeten eerst de burenruzie oplossen.