Gun zwaar verslaafden een fijne oude dag

Rotterdam wil, samen met Amsterdam en Den Haag, een voorziening maken op het platteland voor de overlast gevende, psychisch gestoorde verslaafde mannen waar de hulpverlening in de stad niets meer mee kan. Het zou om de 25 ernstigste gevallen van Rotterdam gaan. Op zichzelf is zo'n voorziening een goed idee en het is hoog tijd dat die er komt. Het probleem is dat goede ideeën in Rotterdam door dit college slecht worden uitgevoerd en ik vrees dan ook het ergste voor dit plan.

Het onvermogen van het college wordt bijvoorbeeld gedemonstreerd met de sluiting van de Keileweg. Dat daar wat moet gebeuren, is duidelijk. Op de tippelzone lopen 125 vrouwen van wie sommige met grote psychische problemen en die voor het onderhouden van hun drugsgebruik afhankelijk zijn van het plezier dat mannen aan hen beleven. De Keileweg moet absoluut dicht en voor de vrouwen moet goede opvang komen.

Het gemeentebestuur heeft onrealistische verwachtingen van het proces dat deze vrouwen moeten doormaken. Het aantal dat straks vrij van drugs in het programma zit en onder begeleiding een nieuw begin wil maken, zal veel lager liggen, terwijl juist voor méér vrouwen en in veel te grote groepen plek wordt gezocht.

Het gemeentebestuur ziet niet in dat het met 35 vrouwen bij elkaar met uiteenlopende problemen niet goed gaat. Met z'n tienen, of met twaalf, is, met mannen goed te doen, zo is mijn ervaring, maar vrouwen zijn veel ingewikkelder.

Met de communicatie met de omgeving van de huizen waar deze vrouwen moesten komen, is alles fout gedaan wat maar fout kon gaan. De gemeente heeft haar eigen weerstand georganiseerd, terwijl dat helemaal niet had gehoeven. Ook als voorzitter van de junkiebond moet ik de bewoners van Katendrecht en de Oranjeboomstraat gelijk geven dat zij zich niet wensen te laten overvallen en te manipuleren.

Het longstay-project voor mannen wordt begeleid door dezelfde GGD-ambtenaar die geprobeerd heeft op de 's-Gravendijkwal een paar keer per dag een autobus te parkeren als gebruikersruimte. De bewoners hebben dat domme plan weten te voorkomen en hebben nu goede afspraken gemaakt hoe dat in hun eigen straat ergens binnenshuis kan.

Dat ik na deze ervaringen weinig vertrouwen heb in de uitvoering van het goede idee voor een zorgboerderij mag duidelijk zijn en ik wil dan ook voorkomen dat mijn steun voor het idee wordt uitgelegd als steun voor het project.

Het gaat om de vraag hoe je de kandidaten selecteert en wat voor regime er zal heersen. Het mag bijvoorbeeld geen strafkamp zijn, maar het moet een fijne boerderij zijn, met stevige maar lieve zusters en waar ze hout mogen hakken of gaten boren.

Luxe hoeft niet, wel moet er regelmaat zijn, en de bewoonsters moeten zonodig ook heroïne en cocaïne kunnen gebruiken. Inderdaad: geen strafkamp, maar een plek voor een menswaardige oude dag.

Het is niet nodig om mensen daar gedwongen naartoe te brengen. Het is beter te beginnen met het omgekeerde: een strenge ballotage. Alleen zij die tegen zichzelf en tegen de omgeving in bescherming genomen moeten worden, mogen erheen. Maar als iemand niet in staat is zelf te beslissen, omdat zijn verslaving zijn handelen bepaalt, mag die tegen zijn wil worden opgenomen. Daarvoor moet de Tweede Kamer misschien de wet veranderen, maar het mag nooit zo zijn dat overlast daarvoor het criterium is.

Als wethouder Van den Anker het heeft over de 25 grootste probleemgevallen van Rotterdam, dan kan ik me daar best de namen bij voorstellen van de mensen die het verdienen, in de positieve betekenis van het woord, om naar de zusters op de boerderij te gaan. En misschien hebben we het wel over dezelfde mensen.

Als het Rotterdamse college de overlast van drugsgebruikers hard wil aanpakken, hoeft dat voor de gebruikers helemaal niet negatief te zijn. Het betekent dat er aandacht is voor het probleem en voor hun problemen. De junkiebond vindt dat crimineel en asociaal gedrag moet worden aangepakt. Maar dat moet wel gebeuren in combinatie met een menswaardige benadering van de gebruiker en die benadering moet worden gedragen door de buren van de voorzieningen.

De voorbeelden van de manier waarop het kan, zijn ruim voorhanden. Pas nog hebben de bewoners van de Tarwewijk een nieuwe vestiging van Topscore geopend, het uitzendbureau voor harddrugsgebruikers.

N. Storm is voorzitter van de Junkiebond. Zij geeft leiding aan Nora's Nest (begeleid wonen voor tien problematische verslaafden die in de zorg niet terechtkunnen), Topscore (uitzendbureau waarvoor dagelijks meer dan honderd gebruikers aan het werk zijn) en Nora's Soephuis (soep voor de buurt, gekookt en geserveerd door vrouwen die gestopt zijn op de Keileweg).