Iedereen mag meedoen, behalve Sven Kramer

Het schaatsseizoen werd gisteren afgesloten met de NK ploegachtervolging. De primeur in Utrecht had een amateuristisch karakter.

Helen van Goozen hoorde een half uur voor de start van de Nederlandse kampioenschappen dat ze mocht meedoen aan de ploegachtervolging. Ze was met haar vriend naar de Vechtsebanen gereden en had voor de zekerheid haar schaatsen in de kofferbak van de auto gelegd. Haar vriend is Mark Tuitert. Hij hoorde zaterdagavond dat hij kon meedoen aan de schaatsprimeur in Utrecht. Elfstedentochtwinnaar Henk Angement had hem bij de laatste marathonwedstrijd in Heerenveen gepolst voor een triootje met Joost Juffermans. ,,Ik had gewoon zin een middagje te schaatsen en onze skivakantie was toevallig een week uitgesteld'', zei Tuitert die een week na zijn wereldtitel tweede werd op de NK ploegachtervolging; net als zijn vriendin bij de vrouwen.

De nieuwe schaatsdiscipline staat volgend seizoen op de olympische kalender en de Nederlanders zijn in februari 2006 kansrijk voor een gouden medaille in Turijn. Een kwestie van gedoseerd rijden, goed op elkaar ingespeeld zijn en niet voortdurend `ho' naar elkaar hoeven te roepen, weten de schaatsers. Het ideale drietal bestaat uit een sprinter, een allrounder en een stayer. Zij kunnen hun krachten verdelen op de 3.200 meter (2.400 meter bij de vrouwen). Vorige week was allrounder Tuitert in een soortgelijke samenstelling met sprinter Erben Wennemars en stayer Carl Verheijen nog de snelste in Inzell.

De rijders hebben er zin in, nu de bestuurders nog. In organisatorisch opzicht heeft de ploegachtervolging nog niet de hoogste prioriteit bij de nationale schaatsbond KNSB. De NK in Utrecht was het toppunt van amateurisme en niet alleen vanwege het winderige weer, de afwezigheid van bondscoach Ab Krook, ongelukkige planning op de schaatskalender en het urenlange wedstrijdprogramma. Naar schatting vijfhonderd liefhebbers hadden gisteren gratis toegang gekregen. De meeste toeschouwers waren door de vele dweilpauzes én troostfinales eerder naar huis gegaan. Met als gevolg dat de finale bij de mannen – de climax – tegen half zes in een vrijwel verlaten stadionnetje werd verreden.

De meeste deelnemers (want marathonrijders) hadden last van verzuurde benen. Een etmaal eerder hadden ze in Thialf nog 150 rondjes gereden. Zo kon het gebeuren dat Angenent het hoge aanvangstempo van Tuitert niet kon volgen (,,mijn nekkie was er af'') en het gelegenheidsteam van coach Gauke Nijholt zich meteen na de start kansloos wist tegen team-Telfort van coach Ingrid Paul. Zij vierde de eindzege van haar pupillen Bob de Jong, Ralf van der Rijst en Remco Olde Heuvel op bescheiden wijze; in de wetenschap dat de concurrentie het had laten afweten. Alleen stayer De Jong, wereldkampioen op de tien kilometer, wilde eerst niet van een gedevalueerd toernooi weten. ,,Ik ben hier hartstikke blij mee'', sprak schaatser spontaan.

Telfort was gisteren het enige commerciële allroundteam. Tuitert van Postcodeloterij deed buiten mededeling mee. Hij reed wel in het schaatspak van zijn werkgever, terwijl Angenent en Juffermans van de marathonsponsor TNT zich volgens de officiële richtlijnen van de KNSB in een bondstenue hadden gehesen. Tuitert had voor de zekerheid toestemming gevraagd én gekregen van de wedstrijdleiding, die schijnbaar niet werd gehinderd door enige voorkennis.

Wat was namelijk het geval? Toen het team van TVM eerder deze week Sven Kramer wilde opgeven, kreeg hij een startverbod van de KNSB. De Nederlandse allroundkampioen én revelatie van het afgelopen seizoen staat tot 1 april onder contract bij de bond en hij mocht zich daarom nog niet in een TVM-pak hijsen. De sponsor stelde vervolgens voor in een bondstenue, een neutraal pak of in een outfit van een `goed doel' aan de start te verschijnen. Bondsdirecteur Arie Kauffman gaf geen toestemming. TVM bedankte vervolgens voor de eer.

Maar waarom mochten alle andere rijders wel in alternatieve kleding opdraven? Bondsvoorzitter Jacob Reitsma had geen gisteren geen zin de affaire op te rakelen, hoewel elke logica ontbrak in de redenering van de KNSB. ,,Geen commentaar'', antwoordde de preses. ,,We zijn hierover uit gediscussieerd. Ook meneer Kauffman zal er niks meer over zeggen. Is dat duidelijk?''

Navraag leerde dat de schaatsers er ook niets van begrepen. Angenent: ,,De bond staat bekend om zijn slechte organisatie.'' De Jong, ondanks zijn blijdschap: ,,Heel jammer voor het toernooi dat er nu maar een commerciële ploeg meedeed.'' Tuitert: ,,De hele affaire-Kramer is eerlijk gezegd langs me heengegaan, maar als ik zomaar kan meedoen in m'n eigen pak, begrijp ik niet dat Sven dat niet mocht.''

Vanuit zijn vakantieadres in het buitenland werd Ab Krook, bondscoach van de ploegachtervolging én topsportcoördinator van de KNSB, gisteren per sms op de hoogte gehouden van het rommelige wedstrijdverloop in Utrecht. Per telefoon toonde hij zijn teleurstelling over de gang van zaken. ,,De NK was bedoeld als een wedstrijd voor vaste teams. Als je vervolgens de ruimte geeft aan individuen ook mee te doen, is het geen eerlijke zaak voor iemand als Sven die volgens de regels niet mocht meedoen. Ik ga hier bij thuiskomst zeker met de verantwoordelijke bestuurders over praten.''