Kritiek op behandelwijze van Jeugdzorg

De jeugdzorg van nu staat op het niveau van de geneeskunde in de Middeleeuwen. Dit stelt de psychiater A. van Dantzig. ,,We kennen de problemen van de gezinnen wel, maar de jeugdhulpverlening is nog primitief in behandelingen en therapieën.''

Bij een gebroken been weet iedere dokter wat er moet gebeuren, bij een gebroken gezin is geen eenduidig recept voorhanden, aldus de psychiater. De jeugdzorg is methodologisch niet zo ver ontwikkeld, meent Van Dantzig.

Van Dantzig is voorzitter van RAAK, Reflectie- en Actiegroep Aanpak Kindermishandeling. RAAK probeert het werk van instellingen die met ouders en kinderen werken zó aan te passen, dat kindermishandeling wordt aangepakt. Binnen anderhalf jaar denkt Van Dantzig daarover te rapporteren. ,,De mensen werken hard en zijn gedreven. We hebben de steun van het departement. Op papier deugt het allemaal wel. Maar de jeugdzorg heeft ook een laag niveau van professionaliteit.''

De ophef over het rapport van de Inspectie Jeugdzorg over de dood van Savanna verbaast hem niet. Hij herinnert zich het familiedrama in Roermond, in juli 2002. Daar kwamen zes kinderen om bij een brand die de vader had gesticht. Onderzoek wees uit dat de hulpverleningsinstanties langs elkaar heen hadden gewerkt. Sindsdien is de jeugdzorg alleen maar bureaucratischer geworden. RAAK stelt dat er tussen Roermond en Alphen aan den Rijn (september 2004) een lijst van honderd kinderen kan worden geplaatst. Sommige kinderen zijn met name bekend, anderen stierven zonder enige ruchtbaarheid.

Van Dantzig schrijft de slecht functionerende zorg toe aan het feit dat collectieve voorzieningen monopolies zijn. Ze worden niet afgerekend op resultaat. ,,Hun klant is eigenlijk niet de hulpzoekende, maar de financier: die betaalt en beveelt dus. En die beveelt de directie van de instelling binnen het budget te blijven, en die directeur beveelt weer de werker tevreden te zijn met wat binnen dat budget kan. En de werker schikt zich daar in.''

Verreweg de meeste ouders bedoelen het goed met hun kinderen, erkent de psychiater. Al pakken die goede bedoelingen vaak niet goed uit. Maar andermans kinderen is een ander verhaal. ,,Het verhaal van het hemd en de rok. De verontwaardiging over kindermishandeling gaat niet zo ver, dat er nu niet bezuinigd wordt op kinder- en jeugdzorg, dat er een vanzelfsprekend verbod op slaan wordt ingevoerd, omdat gebleken is dat dat helpt, dat kindermishandeling niet vooraan staat in het regeerakkoord, maar met moeite een klein plaatsje krijgt.''

Ondanks de werkzaamheden van RAAK constateert Van Dantzig dat het relatief stil is rond kindermishandeling. Eén geval van geweld op straat zet het hele land op stelten, veroorzaakt stille omgangen en protestgroepen, aldus Van Dantzig. ,,Maar de tientallen, over de jaren duizendtallen dode kinderen door kindermishandeling halen de krant nauwelijks. Dat zijn namelijk onze kinderen niet, maar het geweld op straat kan wel onze kinderen, zelfs ons zelf treffen.''