Staat schond wet bij bouw in bezet gebied

Door fraude met Palestijnse documenten, illegaal gebruik van staatsgeld en schending van de wet hebben Israëlische kolonisten, leger en ministeries 105 illegale nederzettingen in bezet gebied gebouwd.

,,Het is één grote chaos, overheidsorganen schenden wetten, regels en bepalingen die door de staat zelf zijn uitgevaardigd, ambtenaren gaan hun boekje ver te buiten.'' Dat staat in een vandaag gepubliceerd rapport na een zeven maanden durend onderzoek van de voormalige openbare aanklaagster, Talia Sasson, naar illegale bouw van nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Sassons conclusies bevestigen jaren oude klachten van Palestijnen en Israëlische organisaties als Vrede Nu.

Het is het eerste dergelijke onderzoek dat is ingesteld in opdracht van de Israëlische regering zelf. De Verenigde Staten hadden erop aangedrongen. President Bush voerde gisteren de druk op Israël op om de illegale `buitenposten' af te breken en de bouwactiviteiten onmiddellijk te staken.

Premier Sharon zal vandaag de VS laten weten dat hij de aanbevelingen van Sasson om het systeem drastisch te hervormen, zal uitvoeren. De `illegale buitenposten', niet te verwarren met de grote, verstedelijkte nederzettingen, worden ontmanteld, aldus een woordvoerder.

Washington heeft Israël laten weten dat de relaties beschadigd raken als Sharon zijn verplichtingen volgens de `Routekaart naar Vrede' niet nakomt.

Leiders van de kolonisten reageerden verontwaardigd op het onderzoek, omdat zij ,,opeens worden afgeschilderd als de kwaden in een spel'', waarbij Sharon en talrijke ministers nauw betrokken zijn geweest. Van de 105 illegale buitenposten zijn er 51 gebouwd sinds het aantreden van premier Sharon en de andere onder het premierschap van Netanyahu (Likud), Barak en Rabin (Arbeidspartij).

Onder Amerikaanse druk heeft Sharon zijn koers om via de bouw van nederzettingen de oprichting van een Palestijnse staat onmogelijk te maken gewijzigd. Hij wil het rapport van Sasson gebruiken als breekijzer om de talrijke maar kleine `buitenposten' te ontmantelen. Ministers en leden van de Knesset hebben aangedrongen op strafrechtelijk onderzoek.

Volgens Dror Etkes, de nederzettingenspecialist van Vrede Nu, heeft Sharon andere motieven. Door het maken van een ,,fundamenteel onjuist onderscheid'' tussen `illegale buitenposten' en de grote verstedelijkte nederzettingen zou hij willen voorkomen dat Israël ook deze plaatsen, waaronder Ariël, Ma'ale Adumim en Gush Etzion, moet opgeven.

[Vervolg NEDERZETTINGEN: pagina 4]

NEDERZETTINGEN

'Allemaal illegaal'

[vervolg van pagina 1]

In de vijf grootste nederzettingen wonen de meeste kolonisten (230.000) terwijl in de 105 buitenposten tussen 3.000 en 5.000 kolonisten wonen, fanatici voor wie de meerderheid van de Israëliërs weinig sympathie heeft. Volgens het internationale recht zijn alle nederzettingen die na de oorlog van 1967 op bezet grondgebied gebouwd zijn, illegaal.

In het rapport schetst Sasson de werking van het systeem. Meestal werd op een zorgvuldig uitgezochte heuvel een antenne voor mobiele telefonie geplaatst, die onmiddellijk op het Israëlische elektriciteitsnetwerk aangesloten moest worden. Vervolgens moest er dan bewaking komen en dat rechtvaardigde de plaatsing van een caravan of de bouw van een huis. Dan arriveerde de bewaker met zijn familie en anderen volgden. Onder het mom van de aanleg van nuts- en onderwijsvoorzieningen stroomden fondsen van de ministeries van Huisvesting, Onderwijs en Landbouw toe.

Onder het hoofdstuk `veiligheid' viel de bemoeienis van het leger en de Civiele Administratie van het leger, dat daarvoor ook speciale fondsen heeft. Betrokken ambtenaren en legerofficieren hadden volgens Sasson geen moeite met het vervalsen van Palestijnse eigendomspapieren om de indruk te wekken dat stukken land op legale wijze van Palestijnse landeigenaren waren gekocht. In 24 van de 105 beschreven buitenposten hebben kolonisten in samenwerking met ambtenaren en officieren land van Palestijnen `gestolen' door fraude. Eerder deze week is een officier, luitenant-kolonel Yair Blumentahl, gearresteerd in verband met diefstal van Palestijns land en het aannemen van steekpenningen.

In de Israëlische media wordt het onderzoek beschouwd als een eerste poging om ,,de Israëlische bananenrepubliek'' (commentator Ben Caspit in het dagblad Ma'ariv) af te breken en van Israël een land te maken, waar ,,ook de staat het verschil tussen goed en kwaad kan onderscheiden''.