1147 KILOMETER MET DE BURGEMEESTERSBUS... ...LEIDT TOT VELE HINDERNISSEN AYAAN GOES EUROPE

Busje komt zo. De grap moest afgelopen zaterdag op een partijbijeenkomst in Ermelo `ingekopt' worden door VVD-coryfee Hans Wiegel, maar hij lag al dagen op veler lippen. Minister Thom de Graaf (Bestuurlijke Vernieuwing, D66) toerde afgelopen weken op vier dagen langs 36 gemeenten en legde daarbij 1.147 kilometers door een besneeuwd Nederland af in zijn `Gekozen burgemeester on tour'-VIP-bus. Vooruitsnellende campagneteams van De Graaf legden overal waar de minister een stop had gepland een speciaal ontworpen veelkleurige deurmat neer met het logo van de tour. Volgens Wiegel dus een aankondiging dat het busje onderweg was.

Het `busje' was een grote touringcar waarmee De Graaf het land doorkruiste. Aan boord: Thom de Graaf, diens woordvoerder, een medewerkster en verder journalisten en min of meer bekende Nederlanders, de laatsten ingehuurd door het team van De Graaf om de tour luister bij te zetten.

Doel van de tour: het onder de aandacht brengen van de gekozen burgemeester bij de bevolking en, zoals fractievoorzitter Dittrich van D66 het noemt: ,,De tegenstand opzoeken.'' Nadrukkelijk niet het doel van de tour: de gekozen burgemeester er via een publiciteitsoffensief doordrukken – de gekozen burgemeester ligt nogal gevoelig in Den Haag. Weliswaar zetten de drie coalitiepartners twee jaar geleden hun handtekening onder een regeerakkoord waarin de invoering van een direct door de bevolking gekozen burgemeester is opgenomen, maar over de manier waarop dat moet gebeuren, en vooral wanneer, is grote onduidelijkheid.

PvdA'er Niesco Dubbelboer mengde zich al op dag-1 van de tour in de discussie door aan boord van de bus en tegen de aanwezige journalisten te verklaren dat De Graaf met een ,,wanhoopsoffensief'' bezig was. En, zo vroeg Dubbelboer zich vilein af, wat kost die tour eigenlijk? Was dit wel in lijn met het kabinetsbeleid dat stelt dat over nog niet geaccordeerde onderwerpen terughoudend naar buiten zou worden getreden?

Niet alleen de Tweede Kamerfractie van de PvdA mengde zich in de discussie, ook de senaat doet mee. Fractievoorzitter Han Noten van de PvdA stelde gisteren in Buitenhof dat zijn fractie op 22 maart aanstaande tegen het uit de grondwet halen van de benoemde burgemeester zal stemmen, als De Graaf weigert de invoering van de gekozen burgemeester uit te stellen. De reden volgens Noten: het is te kort dag om een volwaardige direct gekozen burgemeester in te voeren in 2006.

En afgelopen zaterdag was daar dus de oude liberale vos Hans Wiegel, die de media-aandacht voor zijn zoveelste mogelijke terugkeer naar de landelijke politiek gebruikte om ook de VVD-senatoren aan te bevelen tegen de zogenoemde deconstitutionalisering te stemmen.

De Graaf heeft ook wel enige aanleiding gegeven voor snerende opmerkingen over zijn tour. Allereerst liet hij zijn bustocht organiseren door bureau BKB, dat staat voor Booij, Klusman en van Bruggen. En die kennen we allemaal nog van hun tijd in Niet Nix, het vooruitstrevende jongerenclubje dat onder leiding van PvdA-coryfee Felix Rottenberg de PvdA nieuw leven in moest blazen. Lennart Booij en Erik van Bruggen gingen – na een mislukte gooi naar het voorzitterschap van hun partij – commercieel en laten zich nu door onder meer ministeries inhuren voor pr-campagnes. Bij menig parlementariër ontstond enige vrolijkheid, toen de burgemeestersbus de eerste hobbels op de weg tegenkwam. ,,Dat krijg je als je PvdA'ers inhuurt voor je campagne'', gniffelde men.

Juist de woordvoering van de BKB'er Erik van Bruggen zorgde voor nogal wat ruis op de lijn, zo moge blijken uit het commentaar dat Henk Westbroek van Leefbaar Utrecht had. Westbroek, zelf groot voorstander van de gekozen burgemeester, was in eerste instantie uitgenodigd voor de tour, maar werd te elfder ure afgebeld door Van Bruggen. Officiële reden: er zouden teveel mensen zijn uitgenodigd. De woordvoerder van De Graaf zei in een eerste reacte op de commotie van niets te weten: ,,Ik heb geen zin in dit soort onzin.'' Organisator Van Bruggen zei desgevraagd echter dat het ministerie Westbroek ,,niet zo'n goed idee vond''. Toen BKB de opdracht voor de tour had binnengesleept, is snel een groot aantal kandidaten benaderd. ,,We zijn een snel bureau, maar dit is wat te snel gegaan'', zei Van Bruggen. Volgens hem waren er uiteindelijk te veel kandidaten uitgenodigd, en Westbroek viel na overleg met het ministerie af.

Het afzeggen van Westbroek kreeg in de tweede week van de tour nog een staartje, toen De Graaf zijn opwachting zou maken bij het 3FM-radioproggramma van cabarettiere Claudia de Breij. Die had namelijk een vooraf opgenmomen vraag van Westbroeks counterpart Giphart voor De Graaf klaarstaan. Toen `team-Thom' daar lucht van kreeg, werd het geplande interview afgelast.

De Graaf lijkt met zijn bustour kortom eerder krediet verspeeld dan verdiend te hebben. (EK)

Het is in Haagse wandelgangen meer dan eens opgemerkt: is Nederland eigenlijk niet te klein voor Ayaan Hirsi Ali? Want is haar strijd tegen het vrouw-onderdrukkende karakter van de Islam niet vooral een internationale strijd? Morgen, internationale vrouwendag, gaat Ayaan internationaal. Ze zal prominent aanwezig zijn in het Europees Parlement in Straatsburg waar zij deelneemt aan een forumdiscussie over geweld tegen vrouwen. Hirsi Ali zal daar het woord voeren samen met de Israëlische vredesactiviste Nurit Peled-Elhanan en het uit Frankrijk afkomstige europarlementslid voor de Groenen, Hélène Flautre.

Overigens zal zij met een zijzaal genoegen moeten nemen. In Europa is de ster van Hirsi Ali nog niet zo hoog gerezen dat zij als speciale gastspreker bij de plenaire vergadering wordt uitgenodigd. Wat niet wegneemt dat in de plenaire zaal morgen ook volop over vrouwen zal worden gesproken. Zo werkt het Europees Parlement immers: als er te getuigen valt dan zal men ook getuigen. Dus wordt er aan de hand van een mondelinge vraag over hoe het staat met de afspraken die tien jaar geleden zijn gemaakt tijdens de speciale VN-vergadering in Beijing over gelijke rechten voor vrouwen een full fledge debat gevoerd.

Die discussie kan Hirsi Ali vanaf de tribune voeren. Als zij daar tenminste tijd voor heeft. Ook in Straatsburg namelijk is morgen haar `buddy' Neelie Kroes, die daar met haar collega Eurocommissarissen vergadert. Dat moet wel een ontmoeting worden. (MK)

De Tweede Kamer vergadert dinsdagavond over de uitzending van Nederlandse troepen naar Afghanistan. Woensdag komen de Wet

Financieel Toezicht en een debat over eerwraak aan de orde. Donderdag tenslotte spreekt de Kamer over de wet inburgering in het buitenland.