Europa laat onmacht zien bij bezoek president Bush

Duidelijker had de Europese onmacht niet gedemonstreerd kunnen worden dan bij het bezoek van Bush aan Europa, waarbij Europese leiders weinig anders deden dan opzitten en pootje geven, schrijft J.H. Sampiemon in zijn opiniebijdrage (NRC Handelsblad, 25 februari).

Misschien onbedoeld, maar daarom nog niet minder interessant is dat Sampiemon in dit verband de naam van de voormalige Franse president de Gaulle liet vallen. Je zou kunnen stellen dat de Europeanen en hun leiders nog niet toe zijn aan rechtovereind staan tegenover de Verenigde Staten, zolang zij niet een visionair als de Gaulle hebben leren herwaarderen: de Gaulle die streed voor een hereniging van Duitsland en van Europa als geheel (voor en achter het IJzeren Gordijn), die zich niet wenste neer te leggen bij het verraad van het Westen aan Oost-Europa in Jalta, die een sterk eensgezind Europa wilde tussen de VS en de Sovjet-Unie en die zich oprecht kwaad maakte over het dollarimperialisme van de VS, niet alleen in Europa.

In wezen nog steeds actuele thema's al zijn er inmiddels wat andere grootmachten of grootvijanden aangeschoven. Zelfs de voormalig minister van Buitenlandse Zaken van de VS, Kissinger, zei ooit over de Gaulle: `De geschiedenis zal vermoedelijk het bewijs leveren dat de Gaulles ideeën in tegenstelling tot zijn stijl groter waren dan die van zijn critici. Doch misschien kost het Nederlanders wel extra moeite enigszins in Kissingers richting te schuiven, omdat hun trots, Luns, altijd de belangrijkste opponent van de Gaulle was.

Sampiemon schrijft nu over `de bom' van Iran, maar was het in de jaren 60 niet `de bom' van de Gaulle waar de Amerikanen het benauwd van kregen? Die bom lijkt vooral uitdrukking van een emancipatieproces dat landen doormaken, een proces waar Amerikanen, wat ze ook roepen over democratie en democratisering, niet op zitten wachten als het om louter macht gaat. Een krant als NRC Handelsblad zou menig lezer ongetwijfeld een dienst bewijzen als ze eens een overzicht samenstelde van de Europees-Amerikaanse economische verhoudingen over de afgelopen vijftig jaar. Een dergelijk overzicht zal waarschijnlijk meer zeggen over dat emancipatieproces en waarom het zo traag verloopt dan een opeenstapeling van louter politieke commentaren.