Greenspans ideologie

Alan Greenspan gelooft niet dat de overheid haar wil moet opleggen aan de economie. Dat staat hem uiteraard vrij, maar het is wellicht niet het juiste uitgangspunt voor een voorzitter van het federale stelsel van Amerikaanse centrale banken. Zeker op dit moment, nu de noodzaak van een veel hogere rente aan de orde zou kunnen zijn.

De jongste aanwijzing voor de manier waarop Greenspan denkt, kwam woensdag in zijn getuigenis voor de Begrotingscommissie van het Huis van Afgevaardigden, over de 'economische vooruitzichten' van het land. De enige economische kwestie die hij besprak was het begrotingstekort, en de enige oplossing was bezuinigen. Belastingverhogingen zouden 'vermoedelijk aanzienlijke risico's opleveren voor de economische groei en overheidsinkomsten.'

Maar toen een plan om de overheidsuitgaven terug te dringen ter tafel kwam, leken die risico's te verdwijnen. Greenspan deed zijn uiterste best om het idee van president Bush aan te prijzen om de Amerikaanse AOW te privatiseren. Dat was volgens de bankpresident een 'geloofwaardige manier' om de nationale besparingen te verhogen - zonder dat hij ook maar een woord vuil maakte aan het gevaar dat zich elders in de economie juist het tegenovergestelde effect zou voordoen.

Diezelfde anti-overheidsideologie lijkt ten grondslag te liggen aan zijn kalme reactie op de recordhoogte van het tekort op de betalingsbalans. Hij zei dat dat tekort zich in februari 'waarschijnlijk heeft gestabiliseerd.' Waarom? Omdat het erop lijkt dat de krachten van de markt het hinderlijke overheidsbeleid eindelijk hebben overwonnen. Deze vooringenomenheid is niet bepaald nieuw. Zij dateert van de tijd dat Greenspan een aanhanger was van Ayn Rand, een denker met een haat jegens de overheid. Greenspan steunde nooit haar wildste economische ideeën, maar heeft altijd contact met haar gehouden. Hij heeft zich gelaafd aan de bron van de anti-overheidsideologie.

Greenspans enthousiasme voor marktgerichte oplossingen kan ook zijn aarzeling verklaren om de rente fors te verhogen. Hij was bereid de rente omlaag te brengen toen hij werd geconfronteerd met een mogelijke recessie. Maar dat was een noodgeval. De uitdaging is nu de hoge importen te beteugelen en de lage besparingen van de privé-sector een impuls te geven. Een hogere rente dit kunnen bereiken. Maar Greenspan lijkt te denken dat dit geen taak is voor de overheid.

Onder redactie van Hugo Dixon. Voor meer commentaar: zie www.breakingviews.com. Vertaling Menno Grootveld.