Gemenebest denkt over republiek

Barbados zal nog dit jaar een referendum houden over het afschaffen van de monarchie. Zowel de regering van premier Owen Arthur als de oppositie is het hiermee eens. De op verre afstand levende Britse koninklijke familie heeft heden ten dage geen invloed meer op het leven van de onderdanen, meent men in Barbados.

En het Caraïbische eiland is niet het enige Gemenebest-lid dat zoekt naar een andere staatsvorm. Ook de Jamaïcanen hebben plannen om van het eiland een republiek te maken. Een referendum daartoe zal mogelijk tegelijkertijd met de verkiezingen van 2007 worden gehouden, zo zei premier P.J. Patterson onlangs.

De discussie over het staatshoofd is binnen de 53 landen van het Gemenebest die de Britse koningin als staatshoofd hebben, opnieuw aangewakkerd door het voorgenomen huwelijk van kroonprins Charles met Camilla Parker Bowles. Hoewel de verloving niet meer belangstelling kreeg dan een gemiddeld Hollywood-huwelijk, zagen verschillende premiers er een aanleiding in om op te roepen tot een referendum.

Basil O'Brien, de hoge commissaris in Londen voor de Bahamas waarschuwde voor onrust toen het huwelijk tussen Charles en Camilla werd aangekondigd. ,,Op dit moment is het een privézaak tussen de prins en mevrouw Parker Bowles'', zei hij. ,,Maar wanneer en als hij de troon bestijgt, komt er een andere dimensie bij en op dat moment zullen de Gemenebest-landen hun formele positie opnieuw bekijken.''

Het is geen loos dreigement. De leden van het Gemenebest moeten instemmen met de troonsbestijging van Charles. Hoewel Camilla (die na haar huwelijk bekend zal staan als Duchess of Cornwall) gaan koningin zal worden maar Princess Consort worden, stuit een gescheiden vrouw als koninklijk echtgenote in het Caraïbisch gebied op bezwaar. Het Gemenebest trok in 1936, toen Edward VII met de gescheiden Wallis Simpson wilde trouwen, ook een harde lijn. Edward deed uiteindelijk afstand van de troon.

In Canada lijkt geen discussie te zijn ontstaan over de monarchie.