Sí, nej, keine Meinung

Een vraag aan de vragensteller: wat denken Europeanen van Europa? ,,Ze houden van Europa'', zegt directeur Leendert de Voogd van EOS Gallup Europe (European Omnibus Survey). Het bureau is gevestigd nabij Brussel en spil in een netwerk van 33 Europese bureaus voor opinieonderzoek, in Nederland het NIPO. ,,Europeanen denken werkelijk dat ze hun voordeel kunnen doen met Europa'', is de professionele opinie van De Voogd. En: ,,Europeanen zijn optimistisch over de toekomst van Europa.''

De 31-jarige De Voogd is zelf een product van Europa. Nederlandse vader, Franse moeder. Nederlandse nationaliteit, studies in België en Frankrijk. Werkt in het hart van Europa en verder in alle 25 landen van de Unie, en meer. Nu aan de lijn vanuit Boekarest. Maandag nog in Bulgarije, dinsdag door naar Istanbul, woensdag terug naar Brussel. Per maand een week reizen. ,,Ik reis veel om er voor te zorgen dat het werk overal goed wordt uitgevoerd. En om een hechte samenwerking te krijgen met de bij ons aansloten onderzoeksinstituten.''

In september vorig jaar wist EOS Gallup Europe uit een biedingsstrijd een lucratief contract te slepen met de Europese Commissie. Gedurende vier jaar mag EOS Gallup Europe de zogenoemde Eurobarometer verzorgen, de doorlopende peiling waarmee de Commissie voor 50 miljoen euro inzicht koopt in wat de Europeanen vinden en denken. Zijn ze content met het EU-lidmaatschap van hun land? Vertrouwen ze de Commissie? Wat vinden ze van het tempo van uitbreiding van de Unie? En hoe denken ze over de Europese Grondwet?

,,Dit is cruciale informatie voor de Commissie'', zegt De Voogd. ,,Zonder dit soort feedback kan zij geen beslissingen nemen. Zeker niet nu de populariteit van politici zo laag is.'' EOS Gallup Europe stelt de vragenlijsten samen met ambtenaren van de Commissie op. Elke peiling is openbaar. De Voogd: ,,De Commissie heeft een transparantieregel, die dicteert dat elk stukje informatie binnen twee jaar moet worden gepubliceerd.'' Onwelgevallige enquêteresultaten kunnen worden achtergehouden, maar ze komen altijd aan het licht. ,,Ze moeten ook wel, want anders wordt het toch maar gelekt door een Commissaris'', zegt De Voogd lachend.

Behalve de Eurobarometer, waarvoor twee keer per jaar in de hele Unie wordt gepeild, verzorgt EOS Gallup Europe sinds 1990 ook de Flash Eurobarometer: telefonische enquêtes. ,,We zijn eigenlijk monopolist'', erkent De Voogd, die ook onder meer de Europese Centrale Bank, Unicef en andere niet-gouvernementele organisaties als klant heeft. EOS Gallup Europe heeft overigens niets te maken met de bekende Amerikaanse firma met de naam Gallup. Een peiling is in vakkringen al snel `een gallup' gaan heten.

De bij EOS Gallup Europe aangesloten bureaus hebben in totaal zo'n negenduizend enquêteurs, de meesten universiteitsstudenten. ,,Ze krijgen allen dezelfde training. Hoe vragen te stellen, hoe te glimlachen, ook over de telefoon.''

Uiteraard is de Europese Grondwet een dankbaar onderwerp voor EOS Gallup Europe. ,,De publieke opinie is hierover sterk verdeeld'', constateert De Voogd. ,,Dat is teleurstellend voor de Commissie, die zich dan ook zorgen maakt.'' De Nederlanders vragen zich af of de Grondwet wel nodig is, weet De Voogd. En het vraagstuk van de toetreding van Turkije tot de EU fietst er dwars doorheen. ,,Dat kan nog problemen gaan opleveren'', denkt de peiler.