Kinderontvoering in EU bemoeilijkt

Echtscheidingsafspraken gelden vanaf deze week voor alle landen van de Europese Unie, met uitzondering van Denemarken. Het gelijktrekken van de regels is vooral van belang voor kinderen van gescheiden ouders.

Verhuizing van een van de ouders naar een ander land binnen de Europese Unie kon voor kinderen leiden tot heropening van de juridische strijd over bijvoorbeeld de omgangsregeling. Nu blijven de afspraken die tijdens de scheiding zijn gemaakt van toepassing in alle landen van de Europese Unie.

Europees Commissaris van Justitie Franco Frattini gaf deze week als voorbeeld de gescheiden vader die een aan de moeder toegewezen kind meeneemt met vakantie naar zijn geboorteland en daar bij de rechter zijn kind opeist. Het kwam voor dat in dat soort gevallen het kind alsnog aan de vader werd toegewezen.

Deze `kinderontvoeringen' hebben nu geen zin meer, omdat de eerste scheidingsregeling bindend blijft.

De nu van kracht geworden regeling maakt deel uit van een veel omvangrijker project waarbij juridische uitspraken in lidstaten voor alle landen moeten gaan gelden. De ministers van Justitie van de Europese Unie werden het reeds in 1999 in het Finse Tampere eens over dit principe.

Uitgangspunt bij de nu van kracht geworden regeling is dat het belang van het kind voorop staat.

In het algemeen geldt dat de wetgeving van toepassing is in het land waar het kind ingezetene is. Maar daar kan in bepaalde uitzonderingsgevallen ook weer van worden afgeweken. Dan kan de zaak worden voorgelegd aan een rechtbank in een ander land van de Europese Unie. Dit kan alleen als één van betrokken partijen hiermee instemt en als het in het belang van het kind is.

Onbekend is hoeveel mensen met de nieuwe scheidingsregeling te maken zullen hebben. Volgens de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van de Europese Unie, gaat het om een ,,aanzienlijk aantal'' waarbij de Commissie zich baseert op cijfers uit Duitsland. Van de echtscheidingen die in dat land jaarlijks worden uitgesproken is van dertigduizend echtparen man en vrouw van verschillende nationaliteit.

Eurocommissaris Frattini wil niet tornen aan de nationale echtscheidingsregelingen. Wel wil hij de komende tijd onderzoeken of een aantal deelaspecten kunnen worden gestandaardiseerd waardoor internationale geschillen kunnen worden teruggedrongen. Daarbij moet gedacht aan bepaalde fiscale voorzieningen.

Frattini kondigde verder aan dat hij wil nagaan op welke wijze juridische problemen zijn te vermijden bij grensoverschrijdende erfenissen. Daarvoor gaat hij de komende maanden bij diverse maatschappelijke organisaties langs.