EU zet Servië en Kroatië onder druk

Zowel Servië als Kroatië is geconfronteerd met een min of meer officieel ultimatum: beide landen moeten volgende maand verdachten van oorlogsmisdaden uitleveren. Als ze in gebreke blijven, stokt de toenadering tot de Europese Unie.

Namens de EU, waarvan het dit halfjaar voorzitter is, heeft Luxemburg er bij Kroatië op aangedrongen uiterlijk midden maart generaal Ante Gotovina uit te leveren. Gotovina, die is beschuldigd van oorlogsmisdaden tegen Kroatische Serviërs in 1995, is ondergedoken. Zagreb verzekert hem niet te kunnen vinden, maar het Joegoslavië-tribunaal zegt dat hij wel degelijk kan worden opgespoord.

Tegen het Kroatische blad Vecernji List zei de Luxemburgse minister van Buitenlandse Zaken, Jean Asselborn, dat het begin van de onderhandelingen over de toetreding van Kroatië tot de EU op 17 maart afhangt van de uitlevering van Gotovina. ,,Het beste is dat generaal Gotovina midden maart in Den Haag is'', aldus Asselborn.

Servië heeft van de EU te horen gekregen dat het verdachten van oorlogsmisdaden per eind maart aan het Joegoslavië-tribunaal in Den Haag moet overdragenen wil het in aanmerking komen voor verdere toenadering tot – en op termijn lidmaatschap van – de Europese Unie.

Rasim Ljajic, de Servische minister van Minderheden, die in Servië ook belast is met het tribunaal-dossier, zei gisteren dat ,,alle verdachten op het grondgebied van Servië en Montenegro zullen worden uitgeleverd, omdat ons land niet langer kan lijden onder de consequenties''. Het tribunaal eist onder anderen drie generaals op die zijn aangeklaagd wegens oorlogsmisdaden in Kosovo.

In Servië is ongerustheid ontstaan over de mogelijkheid dat drie prominente Servische verdachten door een rechtbank in Kroatië kunnen worden berecht. Jan Wubben, een aanklager van het tribunaal, heeft gesuggereerd dat de drie, die zijn aangeklaagd wegens oorlogsmisdaden in de Kroatische stad Vukovar, mogelijk door ,,een lokale rechtbank'' mogen worden berecht. Hij zei er niet bij of dat een Kroatische of een Servische rechtbank zou moeten zijn.

De Servische minister Ljajic zei gisteren dat de toewijzing van de zaak aan een Kroatische rechtbank ,,slechte consequenties'' zal hebben voor de relaties van Servië met het Joegoslavië-tribunaal. De drie verdachten zijn oud-officieren van het Joegoslavische Volksleger. In Vukovar werden eind 1991 ruim tweehonderd Kroaten uit het ziekenhuis gehaald en vermoord nadat de stad op de Kroaten was veroverd.